همشهری آنلاین - مریم شیرافکن: بازار مکملهای ضدپیری این روزها بیش از هر زمان دیگری داغ است. انتشار فهرست بهروز مکملهای مصرفی دکتر دیوید سینکلر، استاد ژنتیک دانشکده پزشکی هاروارد و یکی از شناختهشدهترین پژوهشگران حوزه طول عمر، بار دیگر توجه رسانهها و علاقهمندان به سلامت را به موادی مانند NMN، رزوراترول، اسپرمیدین، فیسیتین و بربرین جلب کرده است. با این حال، پرسش اصلی همچنان پابرجاست: آیا این مکملها واقعاً روند پیری را کند میکنند یا شواهد علمی هنوز برای چنین ادعایی کافی نیست؟
چرا این مکملها دوباره خبرساز شدهاند؟
در روزهای اخیر رسانههای سلامت گزارش دادند که سینکلر همچنان از ترکیبی از مکملها و داروها برای حمایت از سلامت سلولی استفاده میکند. فهرست بهروزشده او شامل NMN، رزوراترول، فیسیتین، اسپرمیدین، ویتامین D۳، ویتامین K۲، اسید آلفا لیپوئیک، روغن ماهی و در برخی شرایط بربرین یا متفورمین است. البته خود او نیز تأکید کرده که این برنامه، یک توصیه عمومی برای همه افراد نیست و باید با نظر پزشک انجام شود.
این مکملها چگونه عمل میکنند؟
طرفداران پزشکی طول عمر معتقدند برخی از این ترکیبات ممکن است بر مسیرهای زیستی مرتبط با پیری اثر بگذارند:
- NMN پیشساز مولکولی به نام NAD+ است که در تولید انرژی سلولی و ترمیم DNA نقش دارد.
- رزوراترول یک پلیفنول طبیعی موجود در انگور و برخی توتهاست که احتمال میرود فعالیت پروتئینهای سیرتوئین را تحریک کند.
- فیسیتین که در توتفرنگی، سیب و خرمالو یافت میشود، بهعنوان یک ترکیب «سنولیتیک» شناخته میشود؛ یعنی ممکن است به حذف سلولهای پیر و آسیبدیده کمک کند.
- اسپرمیدین در برخی مواد غذایی مانند جوانه گندم، قارچ و سویا وجود دارد و در مطالعات آزمایشگاهی با فرایند پاکسازی سلولی (اتوفاژی) ارتباط نشان داده است.
- بربرین نیز بیشتر به دلیل اثرات احتمالی بر کنترل قند خون و سلامت متابولیک مورد توجه قرار گرفته است.
اما شواهد علمی چه میگویند؟
اگرچه نتایج مطالعات روی حیوانات و سلولها امیدوارکننده بودهاند، اما هنوز مدارک قطعی برای اثبات افزایش طول عمر انسان با مصرف این مکملها وجود ندارد. بسیاری از پژوهشهای انجامشده کوچک، کوتاهمدت یا محدود به مدلهای حیوانی بودهاند و هنوز کارآزماییهای بالینی بزرگ نتوانستهاند ثابت کنند که این ترکیبات میتوانند روند پیری را در انسان بهطور محسوسی کند کنند.
از سوی دیگر، برخی ادعاهای اولیه درباره رزوراترول و فعالسازی مستقیم سیرتوئینها طی سالهای اخیر با چالشهای علمی روبهرو شده و پژوهشگران بر لزوم انجام مطالعات دقیقتر تأکید دارند.
آیا مصرف این مکملها بیخطر است؟
پاسخ کوتاه این است: نه همیشه.
برخی از این ترکیبات میتوانند با داروهای رقیقکننده خون، داروهای دیابت یا داروهای قلبی تداخل داشته باشند. همچنین مصرف خودسرانه دوزهای بالا، بهویژه در افراد سالم، ممکن است عوارضی ایجاد کند. حتی مصرف روزانه آسپرین که زمانی بخشی از برنامه سینکلر بود، با توجه به شواهد جدید کاهش یافته است؛ زیرا خطر خونریزی در برخی افراد میتواند از فواید آن بیشتر باشد.
بهترین راه برای کند کردن روند پیری چیست؟
متخصصان تأکید میکنند که مؤثرترین راهکارهایی که تاکنون پشتوانه علمی محکمی دارند، همچنان شامل موارد زیر هستند:
- فعالیت بدنی منظم
- رژیم غذایی سرشار از سبزیجات، میوه، حبوبات و غلات کامل
- خواب کافی و باکیفیت
- حفظ وزن مناسب
- ترک سیگار
- کنترل فشار خون، قند و چربی خون
این اقدامات، برخلاف بسیاری از مکملهای ضدپیری، بارها در مطالعات بزرگ انسانی با کاهش خطر بیماریهای مزمن و افزایش طول عمر سالم مرتبط بودهاند.
جمعبندی
مکملهای ضدپیری مانند NMN، رزوراترول، فیسیتین و اسپرمیدین از جذابترین موضوعات پژوهشی در حوزه پزشکی طول عمر هستند و احتمال دارد در آینده نقش مهمی در پیشگیری از بیماریهای مرتبط با افزایش سن داشته باشند. با این حال، در حال حاضر شواهد علمی برای توصیه عمومی آنها به همه افراد کافی نیست. بنابراین اگرچه این مکملها نویدبخش به نظر میرسند، اما هنوز نمیتوان آنها را جایگزین سبک زندگی سالم دانست.
منبع : nypost
نظر شما