همشهری آنلاین، فرخنده رفائی: نتایج یک مطالعه جدید از سوی پژوهشگران دانشگاه یورک که با همکاری متخصصانی از کالج سلطنتی لندن انجام شده، تصویری دقیقتر از تفاوتهای رشدی میان کودکان دوقلو و تکقلو ارائه میدهد؛ تصویری که میتواند در سیاستگذاریهای آموزشی و تربیتی نقش مهمی ایفا کند.
به گزارش ساینسآلرت، این تحقیق نشان میدهد دوقلوها در سالهای ابتدایی زندگی، بهویژه تا پیش از ورود به مدرسه، در سه حوزه کلیدی شامل شناخت، زبان و مهارتهای اجتماعی-هیجانی عملکرد ضعیفتری نسبت به خواهر یا برادر تکقلوی خود دارند. این یافتهها از آن جهت اهمیت دارد که برای نخستینبار، مقایسه درونخانوادگی انجام شده و متغیرهایی مانند ژنتیک و محیط خانوادگی تا حد زیادی کنترل شدهاند.
در این مطالعه، دادههای مربوط به ۸۵۱ جفت دوقلو و خواهر یا برادر تکقلوی کوچکتر آنها مورد بررسی قرار گرفته است. روند رشد این کودکان در سنین ۲، ۳، ۴ و ۷ سالگی و در سه حوزه اصلی ارزیابی شده است. نتایج نشان میدهد کودکان تکقلو در تمام این سنین، امتیاز بالاتری در آزمونهای شناختی مانند حل مسئله و درک مفاهیم کسب کردهاند.

در حوزه مهارتهای اجتماعی نیز تکقلوها عملکرد بهتری داشتهاند؛ آنها رفتارهای اجتماعی مثبتتری نشان داده و با مشکلاتی مانند بیشفعالی یا دشواری در ارتباط با همسالان کمتر مواجه بودهاند. حتی برخی از این شکافها با افزایش سن، بهویژه تا زمان ورود به مدرسه، بیشتر نیز شده است.
با این حال، روند رشد زبانی دوقلوها متفاوت است. اگرچه آنها در سالهای اولیه در مهارتهای زبانی عقبتر هستند، اما تا سن ۷ سالگی نهتنها این فاصله را جبران میکنند، بلکه از خواهر یا برادر تکقلوی خود پیشی میگیرند. پژوهشگران این پدیده را نشانهای از ظرفیت جبرانی در رشد دوقلوها میدانند.
بیشتر بخوانید:
- چرا انسان هنوز در بازیهای ویدیویی از هوش مصنوعی جلوتر است؟
- در ژاپن کسی شغلش را به روبات نمیدهد
- جاهایی روی زمین که انسان نباید در آن زنده بماند
کارشناسان معتقدند عوامل متعددی در این تفاوتها نقش دارند. از جمله مهمترین آنها، تقسیم توجه والدین میان دو کودک همسن است؛ شرایطی که میتواند میزان تعامل فردی، گفتوگو و حتی تماس عاطفی را کاهش دهد. همچنین فشارهای اقتصادی و روانی ناشی از تربیت همزمان دو کودک، ممکن است بر کیفیت تعامل والد_کودک اثر بگذارد.
از سوی دیگر، دوقلوها از بدو تولد در کنار فردی بسیار شبیه به خود رشد میکنند؛ موضوعی که میتواند تعامل آنها با دیگر کودکان را تحت تأثیر قرار دهد یا شکلگیری هویت فردی را پیچیدهتر کند.
پژوهشگران تأکید میکنند که این شکافهای رشدی اگرچه در اندازه کوچک تا متوسط هستند، اما معنادارند و در صورت بیتوجهی میتوانند به پیامدهای بلندمدتی مانند کاهش انگیزه یا اجتناب از یادگیری منجر شوند. به همین دلیل، ارائه حمایتهای آموزشی و تربیتی هدفمند در سالهای اولیه زندگی دوقلوها ضروری به نظر میرسد؛ بهویژه در شرایطی که نرخ تولدهای چندقلویی در جهان رو به افزایش است.
نظر شما