همشهری آنلاین-رابعه تیموری: برخلاف سایر هیئتهای عزاداری که هم پای آنها سامرا تا کربلا را طی میکنند، نه طبل و دمام به همراه آوردهاند و نه سنج و شیپور. به بلندگو و سیستمهای پر دم و دستگاه صوتی هم حاجتی ندارند تا صدای نوحهخوان و مداح جمعشان را بشنوند. در هر منزلگاهی که روزی محل گذر کاروان اسرای کربلا بوده، پا میگذارند و مداح هیئت بیکلام و بیهیاهو برایشان از مظلومیت خاندان سیدالشهدا میگوید، اما تا وقتی پردههای اشک چشمهایشان را نپوشانده، گفت و شنود بیصدایشان به رازهایی مگو شباهت دارد که فقط خودشان از آنها باخبرند. وقتی هم مداحی صاحب نام، در موکب و منزلگاهی پر سوز و گداز میخواند، همان حرکات دست و ایما و اشارههای بیکلام علیرضا قلیزاده و دیگر مترجمانی که همراه هیئت هستند، کافی است که غم کربلا را برایشان روایت کند.
قافله جاماندگان اربعین
علیرضا حضرت قلیزاده از بانیان و رئیس هیئت امنای هیئت ناشنوایان است و از آن جا که کمشنوا به دنیا آمده وتحصیلش در رشته زبانشناسی او را به فوتوفن ترجمه آشنا کرده، در بسیاری از مراسمهای هیئت، وظیفه ترجمه مداحیها و سخنرانیها به زبان اشاره را بر عهده دارد: «بعضی از مداحان و سخنرانان با زبان اشاره آشنایی دارند. اگر هم آنها به این زبان تسلط نداشته باشند، مترجم در مراسم و برنامهها حضور دارد و نوحهها و سخنرانیها را برای ناشنوایان ترجمه میکند.»
تعداد زیادی از اعضای هیئت نتوانستهاند با قلیزاده و دوستانش راهی کربلا شوند و دشواری همراه شدن با سایر هیئتها، باعث شد تا خودشان برای مرهم گذاشتن روی حسرت دل سوختهشان آستین بالا بزنند: «آن دسته از اعضای هیئت که نتوانستهاند لذت زیارت حرم شهدای کربلا و حضور در پیادهروی اربعین را بچشند، در روز چهلم شهادت سیدالشهدا در میدان امام حسین (ع) دور هم جمع میشوند و همراه با مترجم و مداح ناشنوایان تا حرم شاه عبدالعظیم (ع) پیادهروی میکنند.»
یک جمع خودمانی
سررشته حکایت پا گرفتن هیئت محبان سیدالشهدا، ناشنوایان تهران به ٤ سال پیش برمی گردد که قلیزاده و دوستانش تصمیم گرفتند هیئتی برای ناشنوایان راه بیندازند: «آن زمان من و دوستان ناشنوایم در ایام عزاداری محرم و صفر در هیئتهای محلمان شرکت میکردیم، ولی چون نوحهها و سخنرانیها را نمیشنیدیم، حضور در جمع آنها برای ما سخت بود. در یکی از این مراسم من و دوستانم بهنود قطاعی و غلامرضا شکوه که آنها هم ناشنوا هستند، به فکر افتادیم برای خودمان هیئتی جمعوجور راه بیندازیم و با زبان اشاره عزاداری کنیم. اوایل در خانههای یکدیگر مراسم را برگزار میکردیم و خودم یا مترجمانی که به لبخوانی و زبان اشاره تسلط داشتند، نوحهها و سخنرانیها را برای عزاداران به زبان ناشنوایان ترجمه میکردیم.»
خیلی زود آوازه هیئت ناشنوایان به چهار گوشه شهر میرسد: «کم کمتعداد اعضای هیئت بیشتر شد و مراسم را در هیئتها و مساجد برگزار میکردیم.» دل سبک کردن بیصدا و بیهیاهو در زیر بیرق عزای امام حسین (ع) بهانهای شده تا قشرهای مختلف جامعه ناشنوایان دور هم جمع شوند: «در میان اعضای هیئت از بازاری تا کارمند، دانشجو و... وجود دارد و ناشنوایان از مناطق مختلف شهر در جلسات و برنامهها شرکت میکنند.»
مسئولان صدای بیصدایان را بشنوند
با آن که از پا گرفتن هیئت ناشنوایان چند سال گذشته و در ایام شهادت ائمه و مراسم مذهبی مختلف، جمعیت عزاداران هیئت به چند صد هزار نفر میرسد، هنوز فضا و محلی ثابت برای برگزاری مراسم ندارند: «به دلیل این که هنوز جا و مکانی ثابت برای برگزاری برنامههای هیئت نداریم، مراسم دعای ندبه را در حسینیه فاطمیه و سایر برنامههای هیئت را در مساجد کمیل و امام محمد تقی (ع) برگزار میکنیم.»
حسینیه فاطمیه در میدان منیریه قرار دارد و مسجد کمیل در میدان قزوین. مسجد امام محمد تقی (ع) هم در میدان شهید کلاهدوز قرارگرفته و این پراکندگی محلهای برگزاری جلسات هیئت برای ناشنوایان دشواریهایی به همراه دارد: «امیدوارم صدای ناشنوایان شنیده شود و به اجرای برنامههای این هیئت که تنها هیئت ناشنوایان تهران است، مکان و ساختمانی اختصاص پیدا کند.»
هیئتدار شدن ناشنوایان تهرانی باعث خواهد شد تا بانوان این جامعه هم بتوانند از برنامههای هیئت استفاده کنند: «شرایط خاص ناشنوایان ایجاب میکند برای بانوان ناشنوا مترجمانی جداگانه داشته باشیم و به دلیل ثابت نبودن مکان هیئت، نمیتوانیم برای حضور بانوان در جلسات عزاداری برنامهریزی کنیم.»
بیشتر بخوانید:تصاویری از خاص ترین عزاداری در حسینیه معلی + ویدئو
نظر شما