امسال برای روز جهانی بناها و محوطههای تاریخی (۲۹ فروردین) شعار توجه به پاسخ اضطراری برای میراث زنده در زمینه های تعارض و سوانح انتخاب شدهاست. سید محمد بهشتی، عضو شورای عالی میراث فرهنگی کشور با نگاهی دوباره به میراث زنده، از اهمیت توجه به میراث ناملموس در روزگار بحران میگوید.
سال ۲۰۰۱ میلادی، سازمان یونسکو با انجام تحقیقاتی در میان کشورها و سازمان های مردم نهاد برای ارائه تعریفی از میراث ناملموس به توافقی دست یافت که بر اساس آن کنوانسیون پاسداری از میراث ناملموس در سال ۲۰۰۳ به تصویب رسید.
ایران در سال ۲۰۲۶ میزبان نشست جهانی اعضای مراکز تحت پوشش سازمان یونسکو با موضوع حفاظت از میراث فرهنگی ناملموس در آسیای غربی و مرکزی شدهاست؛ مراکزی در جهان که با نام مقوله دوم شناخته میشوند و پاسداری از میراث فرهنگی ناملموس را برعهده دارند.
«شیرمحمد اسپندار» استاد برجسته دونلی نوازی از خطه بلوچستان، یکی از چهرههای ماندگار و میراث زنده ایران است؛ انسانی که هنر بومی را زنده نگهداشته و خود نیز به نمادی زنده از میراث فرهنگی ایران بدل شده است.
قصه و قصهگویی و نقل حکایتهای کهن از زبان بزرگترهای خانواده که اغلب پدربزرگها و مادربزرگها در این زمینه نقش فعال دارند، یکی از ویژگیهای طولانیترین شب سال است که معمولا با عناوین «شب چله» و «شب یلدا» هم از آن نام برده می شود.