علم
-
ساخت ساعت آلزایمر توسط دانشمندان!
یک آزمایش خون ساده شاید روزی بتواند به عنوان یک «ساعت» مولکولی عمل کند که نه تنها پیشبینی میکند آیا فردی به بیماری آلزایمر مبتلا خواهد شد یا خیر بلکه مشخص میکند چه زمانی این اتفاق رخ میدهد.
-
طولانیترین خورشیدگرفتگی کامل در ۱۰۰ سال اخیر
شبیخون ۶ دقیقهای تاریکی به قلب روز | «گرفتگی قرن» در کدام شهرها رخ میدهد؟
چرا اخترشناسان از سالها قبل، روز ۲ آگوست ۲۰۲۷ را در تقویمهای خود با قرمز پررنگ علامت زدهاند؟ پاسخ در یک پدیده هندسی نادر نهفته است که قرار است طولانیترین شبِ مصنوعی قرن بیست و یکم را در میانه روز پدید آورد.
-
علم هنوز در حسرت این قدرتهای فرابشری است | عکس
از قورباغههایی که منجمد میشوند تا مارمولکهایی با پاهای مولکولی؛ طبیعت ابرقدرتهایی دارد که پیشرفتهترین آزمایشگاههای جهان هنوز در حسرت کپیبرداری از آنها هستند.
-
سوسک چگونه بدون سر زنده میماند؟
برخلاف مهرهداران که ضربان قلب و تنفس آنها به کنترل مرکزی مغز بستگی دارد، بسیاری از حشرات با چندین مرکز عصبی نیمهمستقل عمل میکنند. از جمله این حشرات سوسکها به ویژه راسته «سوسریها»(Blattodea) هستند. جالب اینجاست که بدن آنها حتی پس از قطع شدن سر نیز میتواند به کار خود ادامه دهد.
-
چرخ تولید علم چگونه به حرکت درآمد؟
مزیت بزرگ گذر از نظام سلطنتی به مردم سالاری دینی | پس از انقلاب چه اتفاقی برای دانشگاه ها افتاد؟
توسعه منابع انسانی، علمی، اقتصادی، صنعتی، اجتماعی، فرهنگی و سیاسی از ارکان به وجود آورنده پیشرفت پایدار در هر کشوری است.
-
شکوفایی علمی و آموزشی ایران پس از پیروزی انقلاب اسلامی
8 پرده از توسعه علمی ایران | موفقیت های بزرگ در واکسیناسیون چه بود؟
ایران پس از پیروزی انقلاب اسلامی در عرصه تولید و فراوری داروها، پیشرفت شگرفی داشتهاست. پیش از انقلاب اسلامی حدود ۳۰درصد داروهای موردنیاز کشور در داخل تولید میشد، اما اکنون بیش از ۹۵ درصد نیاز دارویی کشور در داخل تولید میشود.
-
آیا شامپانزهها هم خواب میبینند؟ تمدن خیالی در قلب جنگل
مهمانی چای با طعم تخیل | دروغگوی کوچک یا نابغه پنهان؟
همیشه فکر میکردیم «خیالبافی» تنها دارایی ما انسانهاست. اما نتایج یک آزمایش عجیب در سال ۲۰۲۶ نشان میدهد که نزدیکترین خویشاوندان ما، یعنی بونوبوها، نهتنها میفهمند ما چه میگوییم، بلکه میتوانند در دنیای خیالی خودشان هم زندگی کنند.
-
پایان انتظار برای پیوند
گام بلند دانشمندان برای نجات بیماران کلیوی | «کلیه» سازگار با همه گروههای خونی ساخته شد
محققان موفق شدند کلیهای آزمایشگاهی تولید کنند که از نظر گروه خونی میتواند با اغلب بیماران سازگار باشد.
-
رودخانهای که «به بالا» میرود | راز ۱۵۰ ساله سبزترین رود آمریکا فاش شد
رودخانه گرین سالها با مسیری خلاف منطق زمینشناسی، دانشمندان را سردرگم کرده بود؛ حالا پژوهشگران میگویند سرانجام راز این پدیده عجیب را کشف کردهاند.
-
هوش مصنوعی معروف بازنشسته میشود
اوپنایآی اعلام کرد که مدل قدیمی اما بسیار محبوب GPT-۴o را برای همیشه بازنشسته میکند.
-
مقایسه وضعیت آموزش و سواد قبل و بعد از انقلاب به روایت اعداد و ارقام
پایان کابوس بیسوادی ایرانیان | روایت نهضت علمی در چهار دهه
تا سال ۱۳۵۷ شمسی سواد مخصوص طبقه خاص یعنی اشراف زادگان و در بهترین حالت فرزندان کارمندان دربار و دولت بود؛ در دهه چهل و پنجاه هم که سواد به روستاها و عشایر رسید تا پایان مقطع ابتدایی و با الویت پسران بود.
-
تولید تصادفی گرافن توسط لامپ ادیسون!
دانشمندان میگویند لامپ ادیسون در سال ۱۸۷۹ ممکن است به طور تصادفی گرافن تولید کرده باشد. این یعنی این ماده معجزهآسا ممکن است دههها قبل از شناسایی رسمی آن تشکیل شده باشد.
-
شباهت روتین خواب عروس دریایی با انسان!
عروسهای دریایی و شقایقهای دریایی واقعا میخوابند، چیزی که قبلا مشخص نبود. خواب حتی برای حیواناتی که مغز ندارند نیز مهم است. خواب به آنها کمک میکند تا از استرس سلولی بهبود یابند و به حفظ و نگهداری سلولی بپردازند.
-
قرص هوشمندی که اطلاع میدهد بلعیده شده است!
دانشمندان MIT قرص هوشمندی توسعه دادهاند که با ارسال سیگنال، بلعیده شدن خود را تأیید میکند. این فناوری میتواند مشکل دیرینه فراموشی مصرف دارو و عواقب آن را کاهش دهد.
-
افزایش تاثیر واکسن با تفکر مثبت!
محققان دریافتهاند که بین افزایش فعالیت در بخش پاداش مغز (که عمدتاً با تفکر امیدوارانه تحریک میشود) و سطح بالاتر آنتیبادیهای محافظ پس از دریافت واکسن، ارتباط مستقیمی وجود دارد.
-
قدرت التیامبخش نور؛ بدن ما نور ساطع و از نور تغذیه میکند
نورِ ساطعشده از سلولها ممکن است در التیام بدن نقش داشته باشد. همانطور که نورونها نور تولید میکنند، ما نیز نور را از غذا بیرون میکشیم.
-
کشف حالت تازهای از ماده، نظریههای فیزیک را به چالش کشید
دانشمندان برای نخستینبار موفق به شناسایی یک حالت کوانتومی جدید از ماده شدهاند که پیشتر تصور میشد در شرایط خاص فیزیکی امکان ظهور نداشته باشد.
-
معرفی بستههای حمایت از شرکتهای دانشبنیان
معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش بنیان ریاستجمهوری با همکاری صندوق نوآوری و شکوفایی ۸بسته حمایتی از شرکتهای دانشبنیان را رونمایی کرد.
-
ترکیب دو ژن مضر برای درمان بیماریهای نادر!
در ژنتیک گاهی اوقات دو اشتباه یک نتیجه درست را رقم میزنند. یک گروه پژوهشی اخیراً نشان دادهاند که وقتی دو گونه ژنتیکی مضر با هم در یک ژن رخ میدهند، میتوانند عملکرد را بازیابی کنند و فرضیهای را که توسط «فرانسیس کریک» زیستفیزیکدان انگلیسی برنده جایزه نوبل مطرح شده بود، به اثبات برسانند.
-
آیا سفید شدن مو یک نشانۀ مثبت است؟
مدتهاست داشتن موهای سفید تنها نشانهای از افزایش سن تلقی میشود، اما پژوهشهای جدید این نگاه سادهانگارانه را به چالش کشیده و نشان دادهاند که موهای خاکستری یا سفید ممکن است بازتاب بیرونی سازوکارهای پیچیده دفاعی بدن در برابر سرطان باشند.
-
این پهپاد رکورد سریعترین پهپاد جهان را شکست | تصاویر
لوک و مایک بل(Luke and Mike Bell)، پدر و پسری اهل آفریقای جنوبی، رکورد جهانی گینس را برای سریعترین پهپاد کوادکوپتر، دوباره به نام خود ثبت کردند.
-
محققان با علف و جلبک، قطعات خودرو ساختند!
محققان آلمانی توانستند با استفاده از یونجه و جلبک، پلاستیک زیست تخریب پذیر تولید کنند. این مواد در تولید محصولات پزشکی، قطعات خودرو، عایقها و بستهبندیها کاربرد دارند.
-
عجیبترین چیزهایی که دانشمندان به نام علم خوردهاند؛ از قلب پادشاه تا نوشیدن باکتری!
آیا میدانستید برخی دانشمندان برای کشف حقیقت، ادرار بیمار یا گوشت ۳۶ هزار ساله خوردهاند؟ در این مقاله با چند مورد از عجیبترین تجربیات چشایی دانشمندان آشنا شوید.
-
درباره ارتباط عجیب نحوه پلک زدن با شنوایی چه میدانید؟
دانشمندان میگویند ما با دشوارتر شدن گوش دادن، کمتر پلک میزنیم و هر مکث نشان دهنده تمرکز و هوشیاری بیشتر است.
-
۱۴ دیماه چشم به آسمان بدوزید
بارش شهابی کوادرانتی (Quadrantid) که به داشتن شهابهای آذرگوی و درخشان معروف است، فعالیت خود را از ۷ دیماه آغاز کرده و در بامداد ۱۴ دی به نقطه اوج میرسد.
-
حواس پنجگانه را فراموش کنید؛ شاید ۳۳ حس داشته باشیم!
ما جهان را با پنج حس درک نمیکنیم. عصبشناسی مدرن نشان میدهد که تعداد حواس انسان بسیار بیشتر و پیچیدهتر از باورهای قدیمی است.
-
تواناییهای ماورائی در دنیای واقعی حیوانات | عکس
با عجیبترین تواناییهای حیوانات آشنا شوید؛ از میگویی که گرمایی به اندازه سطح خورشید تولید میکند تا پرندگانی که بدون آموزش مسیر مهاجرت را میدانند. رازهایی از دنیای جانوران که نشان میدهد طبیعت هنوز بسیار فراتر از دانش کنونی بشر است.
-
آیا فصلها در سراسر جهان همزمان شروع میشوند؟
دانشمندان دانشگاه کالیفرنیا، فصول زمین را از فضا مشاهده کرده و دریافتند بهار، تابستان، پاییز و زمستان بهطرز شگفتآوری در نقاط مختلف جهان با یکدیگر همزمان نیستند.
-
بدبوترین ماده جهان که انسان را بیهوش میکند!
بوی بد یکی از قویترین محرکهای حسی انسان است، اما آیا میشود «بدبوترین ماده جهان» را از نظر علمی تعیین کرد؟
-
بدن ما تا چه حد میتواند سرما را تحمل کند؟ | دانستنیهایی حیاتی برای روزهای یخبندان
با سردتر شدن هوا، سرما فقط یک حس ناخوشایند نیست؛ بلکه میتواند بهسرعت به یک تهدید جدی برای جان انسان تبدیل شود. در چنین شرایطی دانستن اینکه آستانه مقاومت بدن ما در برابر کاهش دما کجاست، میتواند برای حفظ سلامتی ما حیاتی باشد.