سال ۲۰۲۳ را اگرچه باید به نام هوش مصنوعی زد، اما در سایر عرصه های علم و فناوری هم دنیا در مسیر پیشرفت قدم گذاشت.

چاندارین 3

به گزارش همشهری آنلاین، از فرود آمدن روی ماه گرفته تا اتفاقات درمان چاقی با دارو، پیشرفت های علمی اگرچه قرار است به سود جوامع بشری تمام شود، اما تبدیل داستان های تخیلی که قبلا فقط در فیلم ها و کتاب ها نمایش داده می شد به واقعیت کمی ترسناک است. نگاهی کوتاه به ۵ اتفاق تاریخی علمی و فناوری سال ۲۰۲۳ بیشتر به ما نشان می دهد که در سال جدید میلادی باید انتظار چه چیزهایی را بکشیم.

هند به نیمه تاریک ماه رسید

در حالی که میلیاردرهای غربی مشغول فرستادن موشک به فضا بودند، دانشمندان هندی خیلی بی سر و صدا کاری را انجام دادند که هیچ کس قبلاً انجام نداده بود. کاوشگر ماه Chandrayaan-۳ آنها اولین مأموریتی بود که به قطب جنوبی ماه رسید، منطقه ای ناشناخته که تصور می شود مخازن آب یخ زده در آن وجود داشته باشد. وقتی تصاویر اتاق کنترل در هند در رسانه‌های اجتماعی پخش شد و دانشمندان ارشد زن را در حال جشن گرفتن دستاورد باورنکردنی نشان می‌داد، یک لحظه تاریخی ثبت شد. موفقیت Chandrayaan-۳ که در جولای ۲۰۲۳ به فضا پرتاب شد، به جهان نشان داد که نه تنها هند یک بازیگر اصلی در فضا است، بلکه می تواند یک فرودگر ماه ۷۵ میلیون دلاری به فضا پرتاب کند. این هزینه هرچند کم نیست، اما بسیار ارزان تر از بودجه کشورهای دیگر برای ماموریت ماه است.

جاه طلبی های هوش مصنوعی

برترین اتفاقات علمی ۲۰۲۳ | مروری بر آنچه در جهان علم و دانش گذشت

سال ۲۰۲۳ یکی از آن سال‌های نادری است که می‌توانیم با قاطعیت بگوییم جهان تغییر کرده است. سالی بود که سرانجام هوش مصنوعی به یک جریان اصلی تبدیل شد. چت بات ChatGPT که اواخر سال ۲۰۲۲ منتشر شد، در سال ۲۰۲۳ مثل یک ویروس همه گیر، کاربران را خود درگیر کرد. صنعت فناوری که توسط شرکت‌های تریلیون دلاری رهبری می‌شود به رقابتی سنگین در اثبات برتری خود در این حوزه می پردازند. هر روز یک غول فناوری یک برگ برنده جدید رو می کند و معلوم نیست این تکاپوی ناامیدانه تا کی ادامه خواهد داشت.

گرم ترین سال ثبت شده در جهان

برترین اتفاقات علمی ۲۰۲۳ | مروری بر آنچه در جهان علم و دانش گذشت

۲۰۲۳ گرم ترین سال تاریخ تا امروز است. این رکورد قبلاً ۷ سال پیش، در سال ۲۰۱۶ ثبت شده بود. اما مسئله این است که انسان نسبت به آنچه رکوردها به می گویند بی حس شده است. اثرات گرما در حال افزایش است. دریاهای گرمتر و جو گرمتر به حوادثی کمک کرد که مرگ و ویرانی را با سرعتی نگران کننده به همراه آورد. در لیبی بیش از ۱۰هزار نفر بر اثر سیل در یک شهر جان خود را از دست دادند. آتش سوزی در جزایر یونان و جنگل های کانادا هزاران هکتار را از بین برد. خشکسالی و گرما برخی از مناطق را غیر قابل سکونت کرده است. اما خبر خوب این است که در برخی نقاط دنیا تلاش برای استفاده از انرژی پاک برای پیشیگری از گرمایش جهانی به اوج خود رسیده است. پیش‌بینی‌های هوش مصنوعی نیز در این زمینه کارساز بوده است.

درمان چاقی با Wegovy

برترین اتفاقات علمی ۲۰۲۳ | مروری بر آنچه در جهان علم و دانش گذشت

جهان مشکل غذایی دارد: ۶۵۰ میلیون فرد بزرگسال درگیری چاقی هستند، به این معنی که شاخص توده بدنی (BMI) بیش از ۳۰ کیلوگرم بر متر مربع دارند و کالری بیشتری نسبت به بدنشان مصرف می کنند. طبق آمار افراد بیشتری به دلیل چاقی جان خود را از دست می دهند تا سوء تغذیه. بنابراین از کشف گروهی از داروها که به عنوان محرک گیرنده پپتید-۱ شبه گلوکاگون (GLP-۱) شناخته می شوند، استقبال می شود. این داروهای GLP-۱ در ابتدا برای کنترل دیابت تجویز می شدند و از آن زمان به عنوان داروهای کاهش وزن مجوز دریافت کردند. داروی ویگاوی با کاهش گلوکز خون و ایجاد احساس سیری سریع‌تر در هنگام خوردن عمل می‌کند. در یک کارآزمایی بالینی دو ساله، ۳۰۴ نفر، افراد تحت درمان با ویگاوی ۱۵درصد از وزن بدن خود را از دست دادند، در حالی که افراد کنترل فقط ۳درصد وزن خود را از دست دادند.

بیشتر بخوانید:

درمان جدید بیماری بتا تالاسمی

برترین اتفاقات علمی ۲۰۲۳ | مروری بر آنچه در جهان علم و دانش گذشت

سال ۲۰۲۳ بریتانیا در حال دنبال کردن یک روش درمانی بیوتکنولوژیک برای بیماری سلول داسی شکل و بتا تالاسمی بود. این بیماری‌های ناتوان‌کننده و گاهی کشنده به ترتیب بیشتر به سیاه‌پوستان و آنهایی که ریشه در جنوب مدیترانه، خاورمیانه، جنوب آسیا و آفریقا دارند آسیب می زند. برای اولین بار در جهان، تنظیم کننده داروهای بریتانیا ابزار ویرایش ژنوم Crispr-Cas۹ به نام Casgevy را برای درمان بیماری تایید کرده است. این درمان دوره‌های ناتوان‌کننده درد در بیماری سلول داسی شکل را تسکین می‌دهد و نیاز به تزریق گلبول‌های قرمز را در تالاسمی برای حداقل یک سال حذف یا کاهش می‌دهد.

کد خبر 820143

برچسب‌ها

پر بیننده‌ترین اخبار فناوری‌

دیدگاه خوانندگان امروز

پر بیننده‌ترین خبر امروز

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha