* حجت الاسلام عبدالمقیم ناصحی: استاد مرتضی مطهری از برجسته‌ترین علما، فلاسفه و متفکران ایران در قرن چهاردهم هجری به شمار می‌رود.

وی در خانواده‌ای روحانی در شهر فریمان استان خراسان در 1298 هجری شمسی به دنیا آمد. پدرش شیخ محمدحسین مطهری نیز از علمای آنجا بود، او خواندن و نوشتن را در مکتب و نزد پدرش آموخت. در فریمان به مدارس جدید رفت و علاقه فراوانی به آموختن از خود نشان داد. در 1311 در حالی که بیش از ده سال نداشت جهت فراگیری علوم اسلامی، عازم حوزه علمیه مشهد شد و در طول بیش از چهار سال اقامت در آن شهر، مقدمات علوم، فقه، اصول و منطق را فراگرفت.

 وی در پانزده سالگی برای ادامه تحصیل عازم حوزة علمیه قم گردید؛ هوش و استعداد فراوان و وسعت دانش و عمق اندیشه وی، او را به عنوان یکی از برجسته‌ترین فضلای حوزة علمیه قم مشهور ساخت و احترام و جایگاه خاصی نزد استادان خود احراز کرد.

 آیت‌الله مطهری، عالمی دردآشنا و آگاه به نیازهای فکری زمان خود بود. استاد مطهری در عمر پر برکتش‌، آثار بسیار ارزنده‌ای از خود بر جای گذاشت و به فرموده مقام معظم رهبری، آثار او مبنای فکری نظام جمهوری اسلامی است. به طور کلی با مطالعه و بررسی آثار استاد، ویژگی‌های مهم زیر را در همه آثار ایشان به روشنی می‌بینیم: اسلا‌می بودن‌، انقلابی و حماسه‌آفرینی، هماهنگی با نیازهای روز، تنوع و نوآوری، آگاهی به زمان، به کار بردن تغییرات نو و ابتکاری، تحقیقی بودن و داشتن سبک مناسب. 

نقش مطهری در نظام جمهوری اسلامی

مقام معظم رهبری  درباره نقش سترگ استاد مطهری در به ثمر رسیدن انقلاب اسلامی می‌فرماید: «مطهری، یکی از معماران نظام جمهوری اسلامی بود و یکی از کسانی بود که طرح اصلی نظام اسلامی با مغز قوی و دل آگاه و هوشمندی علمی او شکل گرفت‌، لذا وجود مطهری یک وجود مستمر است.

تا جمهوری اسلامی و دل‌های تپنده مخلص و فدا‌کار این ملت وجود دارد، مطهری زنده است. مطهری در وجود تک تک افرادی است که برای انقلاب و نظام مقدس خدمت می‌کنند و آینده این انقلاب، تجلی‌گاه مطهری هاست. » 

صیانت از فرهنگ اسلامی

از آنجا که شهید مطهری در اعماق فرهنگ پر بار اسلامی تفحص کرده بود و به متون اولیه ا‌سلام تسلط داشت، تحریفاتی را که از سوی شیاطین در فرهنگ اسلام بوجود می‌آمد، به خوبی می‌شناخت.

حساسیت بسیار شدیدی که آن بزرگوار به الحاد و التقاط داشت، از شناخت عمیق او از اسلام سر چشمه می‌گرفت و او که اهل قلم و اندیشه و علم بود، ناگزیر می‌بایست در میدان مبارزه فکری، اسلام را از خطراتی که آن را تهدید می‌کرد، حفظ می‌کرد و هر جا که لازم می‌دید زنگ خطر را برای مسلمانان به صدا در می‌آورد.

 آن استاد گرانمایه به مکاتب مادی آگاهی کامل داشت و التقاط‌های فکری و زیرکانه منحرفان‌ را به خوبی درک می‌کرد و در برابر آنها می‌ایستاد؛ چنان که در کتاب علل گرایش به مادی‌گری، به مبارزه با طرز تفکر الحادی و التقاطی پرداخته، مادیگری را ریشه‌یابی نموده و بی‌پایگی آن را روشن ساخته است. 

تحکیم پیوند حوزه و دانشگاه

رهبر معظم انقلاب اسلام ایران ‌آیت‌الله خامنه‌ای در زمینه نقش سازنده استاد مطهری در تحکیم پیوند حوزه و دانشگاه چنین می‌فرماید: « به نظر من، مرحوم مطهری با دو ابزار توانستند تفاهم و نزدیکی بین دو قشر روحانی و دانشگاهی بوجود بیاورند؛ یکی تلاش علمی و دیگری غنای شخصیت ایشان». 

از لحاظ تلاش علمی، ایشان در دانشگا‌ه تدریس می‌کردند و با دانشجویان انس و الفتی داشتند. آن بزرگوار از موفق‌ترین چهره‌های روحانی در میان محیط‌های دانشگاهی بودند. تحصیل‌کرده‌های جدید می‌‌دیدند که یک روحانی عالم، متفکر و فاضلی در بین خود دارند که می‌تواند به شبهات آنها درباره اسلام پاسخ درست و قانع کننده‌ای بدهد.

 این خود عامل بسیار مهمی بود که دانشجویان به سمت حوزه‌های علمیه و قشر روحانیت تمایل پیدا کنند‌.  آری، مطهری فاصله‌هایی را که رژیم پهلوی بین حوزه و دانشگاه بوجود آورده بود، با تیزبینی تشخیص داد و به از بین بردن آن همت گماشت.

شهادت استاد

سرانجام، استاد مرتضی مطهری پس از چهار دهه مطالعه، تعلیم، سخنرانی و قلم فرسایی در مباحث مختلف فلسفی، کلامی، اجتماعی، اقتصادی و . . . در روز سه‌شنبه 12 اردیبهشت 1358 پس از بازگشت از جلسة شورای انقلاب، توسط «گروه فرقان» که به «خوارج» معروف شدند، به شهادت رسید.

خبر شهادت آیت‌الله مطهری موجب اندوه و ماتم مردم سراسر کشور گردید. پیکر او از دانشگاه تهران و در میان شیون و عزاداری صدها هزار نفر از مردم تهران تشییع شد و سپس به قم انتقال یافت و به دستور امام خمینی(ره) در حرم حضرت معصومه‌(س) دفن گردید.

 به مناسبت شهادت آیت‌الله مطهری، امام(ره) دو روز به سوگ نشستند و پیامی انتشار دادند و مراجع عظام تقلید و هیأت دولت نیز پیام‌های تسلیتی صادر کردند و مجالس ختم متعددی در تهران و شهرستان‌ها تشکیل شد.

در بخشی از پیام امام‌(ره) آمده بود: «اینجانب به اسلام و اولیای عظیم‌‌الشأن و به ملت اسلام و خصوص ملت مبارز ایران، ضایعه اسف‌انگیز شهید بزرگوار و متفکر و فیلسوف و فقیه عالی‌مقام، مرحوم ‌آقای حاج شیخ مرتضی مطهری را تسلیت و تبریک عرض می‌کنم.

 تسلیت در شهادت شخصیتی که عمر شریف و ارزندة خود را در راه هدف مقدس اسلام صرف کرد و با کجروی‌ها و انحرافات مبارزه سرسختانه کرد، تسلیت در شهادت مردی که در اسلام‌شناسی و فنون مختلفة اسلام و قرآن کریم کم نظیر بود.

 من فرزند بسیار عزیزی را از دست داده‌ام و در سوگ او نشستم که از شخصیت‌هایی بود که حاصل عمرم محسوب می‌شد. در اسلام عزیز به شهادت این فرزند برومند و عالم جاودان، ‌ثلمه‌ای وارد شد که هیچ چیز جایگزین آن نیست . . . مطهری که در طهارت روح و قوت ایمان و قدرت بیان کم‌نظیر بود رفت و به ملأ اعلی پیوست، لکن بدخواهان بدانند که با رفتن او شخصیت اسلامی و علمی و فلسفی‌اش نمی‌رود. . . . »

‌استاد مطهری آثار فراوانی از خود بر جای گذارده است که از جمله آنها می‌توان به عناوین زیر اشاره کرد: اصول فلسفه و روش رئالیسم، عدل الهی، نظام حقوق زن در اسلام، بیست گفتار، ده‌ گفتار، مسئله حجاب، علل گرایش به مادیگری، انسان و سرنوشت، داستان راستان، آشنایی با علوم اسلامی، نهضت‌های اسلامی در صد ساله اخیر، تماشاگه‌راز، نقدی بر مارکسیسم، آشنایی با قرآن، گفتارهای معنوی و . . . آثار استاد تاکنون بارها و به صورت‌های گوناگون به چاپ رسیده و تعدادی از آنها به زبان‌های خارجی ترجمه و انتشار یافته است.

مشاور شهردار و رئیس مرکز رسیدگی به امور مساجد شهرداری تهران*

همشهری جمعه

کد خبر 80364

برچسب‌ها

دیدگاه خوانندگان

آخرین خبرهای بازار