۲۰ سال پیش در‌ماه جولای سال ۱۹۹۵ و در جریان جنگ بوسنی و هرزگوین، صرب‌های بوسنی بیش از ۸هزار نفر از ساکنان شهر مسلمان نشین «سربرنیتسا» را طی ۴ روز قتل عام کردند.

بوسنی

جنگ بوسني از بهار1992 آغاز شد و تا پايان سال 1995 ادامه داشت و در طول اين مدت جهان شاهد بزرگ‌ترين نسل كشي پس از جنگ جهاني دوم بود. بيش از 38هزار غيرنظامي و نزديك به 58هزار سرباز در جريان اين جنگ كشته شدند. بيشتر غيرنظاميان از مسلمانان بوسني بودند.

روزنامه گاردين چاپ لندن در سالگرد نسل كشي رخ داده در سربرنيتسا اطلاعات جديدي را منتشر كرده كه از نقش كشورهاي غربي و به‌طور مشخص، انگليس، آمريكا و فرانسه در اين كشتار بزرگ حكايت دارد. اطلاعات اين روزنامه برگرفته از نتيجه تحقيقاتي است كه طي مدت 15سال توسط فلورنس هارتمن، خبرنگار فرانسوي پيشين روزنامه لوموند، در مورد كشتار سربرنيتسا انجام شده است.
گاردين در گزارش خود مي‌نويسد سقوط سربرنيتسا در جنگ بوسني كه بزرگ‌ترين قتل عام در تاريخ اروپا پس از نازي‌ها را به‌دنبال داشت، يكي از بخش‌هاي اصلي استراتژي اين سه‌قدرت غربي براي پايان دادن به جنگ بوسني بوده و به هيچ وجه براي آنها اتفاقي غيرمنتظره به شمار نمي‌رفته است.

8هزار مرد و پسر مسلمان بوسنيايي به‌دست جوخه‌هاي مرگ صرب‌هاي بوسني كشته شدند. پيش از آن، نيروهاي صرب، شهر سربرنيتسا را كه طبق قطعنامه سازمان ملل متحد به‌عنوان «منطقه امن» اعلام شده بود تحت محاصره درآورده بودند. اين شهر از سوي نيروهاي حافظ صلح سازمان ملل تحت حفاظت قرار داشت.

سربازان هلندي كه در قالب نيروهاي صلح بان سازمان ملل وظيفه حفاظت از اين شهر را برعهده داشتند، هزاران نفر از ساكنان سربرنيتسا را كه از ترس قتل عام به پايگاه آنها پناه آورده بودند از پايگاه بيرون كردند و درحالي‌كه صرب‌ها مشغول جدا كردن مردها از زن‌ها بودند تا آنها را قتل‌عام كنند، تنها نظاره گر بودند. از اين‌رو در پي كشتار سربرنيتسا، انتقادهاي شديدي عليه اين نيروها مطرح شد.

اما تحقيقات جديد از حقايق مربوط به جنگ بوسني خبر از فاجعه‌اي بزرگ‌تر و دخالت كشورهاي غربي در اين كشتار مي‌دهد. مكاتبات ديپلماتيكي كه به تازگي از طبقه بندي خارج شده، به همراه مصاحبه‌هاي انجام شده با افراد درگير جنگ و همچنين شهادت افرادي كه در مقابل دادگاه جنايات جنگي حاضر شده‌اند نشان مي‌دهد خيلي قبل‌تر از اينكه ملاديچ كنترل سربرنيتسا را در دست بگيرد، دولت‌هاي انگليس، آمريكا و فرانسه در جريان جنگ پذيرفته بودند كه اين شهر و 2منطقه ديگري كه به‌عنوان مناطق امن تعيين شده بودند، «قابل دفاع» نيستند و آنها آماده بودند تا اين شهرها را تسليم صرب‌ها كنند. اين اقدام آنها با هدف دنبال كردن نقشه و حدود سرزميني بود كه رئيس‌جمهور صربستان اسلوبودان ميلوشويچ براي پذيرش صلح قبول كرده بود.

درحالي‌كه اين كشورها بحث بر سر واگذار كردن سربرنيتسا به صرب‌ها را ادامه مي‌دادند، به‌طور حتم از وجود «دستور شماره 7» ارتش صرب‌هاي بوسني هم خبر داشتند كه براساس آن به نيروهاي صرب دستور داده شده بود مسلمانان بوسني را «به‌طور كامل از مناطق امن بيرون كنند». آنها همچنين خبر داشتند كه ملاديچ به شوراي صرب‌هاي بوسني گفته بود «ترجيح من اين است كه آنها را كاملا محو كنيم» و همچنين كارادزيچ قول داده بود درصورتي كه نيروهايش بتوانند سربرنيتسا را تصرف كنند «كشتاري به راه بيندازد كه همچون حمام خون باشد ».

همزمان با جنگ بوسني، روبرت فريشر يكي از ديپلمات‌هاي آمريكايي در گزارشي به واشنگتن اعلام مي‌كند كه ميلوشويچ طرح صلح را قبول نمي‌كند مگر اينكه مناطق امن به صرب‌ها تسليم شوند. آنتوني ليك از مشاوران امنيت ملي آمريكا كه مقام مافوق فريشر محسوب مي‌شد، نقشه جديدي آماده كرد كه براساس آن كنترل سربرنيتسا به صرب‌ها داده مي‌شد.بر اين اساس مقام‌هاي آمريكايي از نيروهاي حافظ صلح سازمان ملل خواستند «از مناطق حساس عقب نشيني كنند»؛ مناطق حساسي كه در واقع همان مناطق امن تعيين شده از سوي سازمان ملل بودند.

دولت‌هاي فرانسه و انگليس نيز موافق اين طرح بودند. سر ملكلم ريفكيند وزير دفاع وقت انگليس اعلام كرد مناطق امن سازمان ملل ديگر مثل قبل «قابل دفاع نيستند». اين وقايع 6هفته قبل از وقوع كشتار سربرنيتسا روي داده‌است.درحالي‌كه نيروهاي ملاديچ به سمت سربرنيتسا پيشروي مي‌كردند، كشورهاي غربي به هشدارهاي ساكنان اين شهر مبني بر سقوط آن توجهي نكردند. زماني كه كشتار 8هزار نفر از ساكنان سربرنيتسا تقريبا به پايان رسيده بود، مذاكره‌كنندگان غربي با ملاديچ و ميلوشويچ ديدار كردند اما هيچ اشاره‌اي به قتل عام رخ داده نداشتند.

حتي اسناد از طبقه بندي خارج شده در آمريكا نشان مي‌دهد سازمان سيا از طريق هواپيماهاي جاسوسي خود تقريبا «به‌طور زنده» در حال مشاهده مناطقي بوده كه قتل عام در آنها در جريان بوده است.

  • «نسل كشي» در سربرنيتسا در انتظار راي دادگاه

كشتار مسلمانان سربرنيتسا از سوي دادگاه جنايات جنگي لاهه به‌عنوان «نسل كشي» اعلام شده و رادوان كارادزيچ و ژنرال راتكو ملاديچ رهبران صرب‌هاي بوسني به‌عنوان آمران اين نسل كشي دستگير شده‌اند و منتظر اعلام رأي از سوي دادگاه هستند.

کد خبر 300173

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.

دیدگاه خوانندگان

آخرین خبرهای بازار