همشهری آنلاین، راحله عبدالحسینی : در پنجمین جشنواره بینالمللی پیوند فرهنگ و گردشگری خوراک ایران و ارمنستان «ناواسارد ۲۰۲۶»، مرضیه رهبر، سرآشپز، مدرس و داور آشپزی، با چیدن یک میز غذای گیلانی مدال طلای این جشنواره را به دست آورد. او معتقد است وقتی گردشگر طعم غذای یک منطقه را بپسندد، احتمال اینکه برای آشنایی با فرهنگ و خاستگاه آن غذا به مقصد سفر کند، بیشتر میشود.
میز رنگین غذاهای گیلانی
میرزا قاسمی، باقلا قاتق، زیتونپرورده، بادمجان شکمپر، کباب ترش، مرغ شکمپر، حلوای محلی و رشتهخشکار از جمله خوراکهایی بودند که برای حضور در مسابقه تهیه شدند.
مرضیه رهبر به همشهری میگوید: «مجموعهای شامل پیشغذا، غذای اصلی و دسر که قرار بود تصویری کوچک اما قابل لمس از سفره گیلان به مخاطب آن سوی مرز ارائه دهد. عناصر سفره مانند گمج هم بخشی از داستان غذا هستند و من با خودم ظروف سفالی و سفره حصیری برده بودم. زیرا میخواستم مخاطب با تصویری از یک فرهنگ مواجه شود.»
به اعتقاد او، بشقاب غذا میتواند به بخشی از تجربه گردشگری تبدیل شود. رهبر ادامه میدهد: «گردشگری خوراک فقط خوردن یک غذای محلی نیست، بلکه میتواند گردشگر را با بازار، تولیدکننده، شیوه زندگی، دانش سنتی و فرهنگ یک مقصد آشنا کند.»
او که تجربه حضور در رقابتهای بینالمللی را دارد، میگوید برخی طعمها برای مخاطبان آشناترند و میافزاید: «ذائقه مهمان را باید شناخت. مثلاً بادمجان از موادی است که ارمنیها با آن آشنایی دارند و میرزا قاسمی نیز به دلیل ترکیب بادمجان و سیر برایشان جذاب است. غذا زمانی میتواند سفیر یک فرهنگ باشد که گردشگر بتواند با آن ارتباط برقرار کند.»
فرهنگ خوراک در گیلان
از نگاه مرضیه رهبر، وقتی گردشگر با طعم یک منطقه آشنا میشود و آن را دوست دارد، احتمال اینکه برای شناخت بیشتر آن فرهنگ و تجربه اصل غذا در خاستگاهش به آن مقصد سفر کند، بیشتر میشود.
او ادامه میدهد: «رشت سال ۲۰۱۵ به عنوان شهر خلاق خوراک به شبکه شهرهای خلاق یونسکو پیوست. بنابراین، وقتی از معرفی غذاهای گیلانی در یک رویداد خارجی حرف میزنیم، موضوع فقط معرفی چند غذای خوشطعم نیست. پشت هر بشقاب غذا، شبکهای از مهارتهای آشپزی، حافظه خانوادگی و دانش بومی قرار دارد.»
او که خود دانشآموخته تاریخ است، میگوید آشپزی را فقط از زاویه حرفهای دنبال نکرده و تلاش کرده ریشه تاریخی غذاها را نیز بشناسد؛ اینکه هر غذا متعلق به کدام منطقه است، چه تفاوتی با غذاهای مشابه دارد و چگونه در فرهنگ غذایی گیلان شکل گرفته است.
رهبر ادامه میدهد: «آشپزی را از مادر بسیار خوشدستوپخت و سختگیرم آموختم. ذائقه قوی در تمایز مزهها و طعمها داشت و من هم این ویژگی را به ارث بردم.»
او میگوید: «در یکی از جشنوارههای رشت، حدود ۲۵ غذای کمترشناختهشده از مناطق مختلف گیلان را معرفی کردم و با استقبال روبهرو شد. ایران به دلیل پیشینه تاریخی و تنوع غذایی خود ظرفیت بزرگی برای معرفی در جهان دارد، اما هنوز در ارائه و معرفی این ظرفیت، آنگونه که باید موفق نبودهایم.»
گردشگری خوراک؛ معرفی فرهنگ، هویت و سبک زندگی ملتها
معاون گردشگری وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایعدستی نیز گردشگری خوراک را یکی از ظرفیتهای مهم برای معرفی فرهنگ، هویت و سبک زندگی ملتها میداند که میتواند در توسعه تعاملات فرهنگی و گردشگری میان کشورها نقش داشته باشد.
انوشیروان محسنی بندپی با اشاره به اهمیت رویدادهای بینالمللی گردشگری خوراک میگوید: «خوراک بخشی از میراث فرهنگی ناملموس و یکی از عناصر هویتبخش جوامع است که از ظرفیت بالایی برای ایجاد ارتباط میان ملتها و معرفی مقاصد گردشگری برخوردار است.»
نظر شما