محمد درویش-فعال محیط‌زیست: رابطه‌ای مستقیم میان سفره‌های آب زیرزمینی مخروط‌افکنه تهران و روددره‌های آن وجود دارد.

محمد درویش

به‌عنوان مثال سال ۱۳۹۰ باغ گیاه‌شناسی ایران که کنار روددره وردآورد قرار دارد با مشکل مواجه شد. چون از ۶چاهی که برای باغ گیاه‌شناسی استفاده می‌شد ۳ چاه آن خشک شد و برای تأمین آب مورد نیاز، ۳ چاه دیگر نیز تا عمق ۲۰۰‌متر کف‌شکنی شدند. بررسی‌ها درباره سفره‌های آب‌های زیرزمینی منطقه نشان داد تنها در طول ۱۰ سال، سطح آب در آن منطقه بین ۷ تا ۱۷‌متر پایین رفته است.

یکی از دلایل مهم این اتفاق تبدیل روددره کن به بوستان جوانمردان و سیمان شدن کف روددره وردآورد بود که مانع نفوذ آب به‌لایه‌های پایین‌تر شد. این موضوع می‌تواند یکی از دلایل اصلی وقوع سیلاب نیز باشد. چون در صورت کاهش سطح نفوذپذیری آب، شدت هرزآب و سیل‌خیزی افزایش چشمگیر پیدا می‌کند. زیرا روددره‌ها یکی از عوامل اصلی نفوذ آب در دشت محسوب می‌شوند. همچنین یکی از کارهای مخرب دیگر در اطراف مسیل‌ها و روددره‌های تهران، تنگ شدن بستر روددره و ساخت بناها و سازه‌های متعدد در حریم رودخانه است. نتیجه این اتفاق هنگام بارش باران نمود بیشتری پیدا می‌کند.

به‌عنوان مثال در بارش‌های اخیر تهران شاهد طغیان روددره وردآورد، فرحزاد و مقصودبیک و... بودیم. در واقع روددره‌ها کولرهای طبیعی تهران هستند که باد خنک را از ارتفاعات به سمت دامنه‌ها می‌رسانند که متأسفانه ساخت‌وسازهای بسیار در حریم روددره‌ها و تبدیل آنها به بوستان جوانمردان و به‌ویژه بوستان نهج‌البلاغه در مسیر روددره فرحزاد، تهرانی‌ها را تا حد زیادی از این نعمت محروم کرده است. اما بزرگ‌ترین خطر ساخت‌وسازهای نامناسب و از میان بردن بستر روددره‌ها افزایش احتمال سیلاب‌های خطرناک در تهران است.

چون تهران در جوار قله ۴ هزار متری توچال قرار دارد و همین مسئله به ما می‌گوید پایتخت ایران ظرفیت سیل‌های مهیب دیگری مانند سیل سال ۱۳۶۶ در تجریش را دارد. وقوع چنین اتفاق ناگواری تهدید جدی برای شهر و همان سازه‌هایی است که مانند دانشگاه علوم و تحقیقات در نزدیکی روددره کن ساخته شده‌اند. یکی دیگر از نقاط پرخطر تهران در محدوده روددره‌ها، دربند و درکه است؛ منطقه‌ای که به دلیل دارا بودن بیشترین سطح تماس در ارتفاعات، بیشتر از دیگر نقاط شهر ظرفیت تولید رسوب و سیل را دارد. از طرفی ساخت‌وسازها در آن نقاط متراکم‌تر است و معابر باریک و تنگ شدن بستر روددره نیز امکان وقوع سیل و خسارات جبران‌ناپذیر را در آن منطقه بیشتر می‌کند. در نتیجه کم‌عرض شدن حریم رودخانه‌ها، انجام ساخت‌وسازهای غیرمجاز در روددره‌ها را می‌توان یکی از مهم‌ترین عوامل افزایش خطر سیل در تهران برشمرد. 

کد خبر 437300

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
7 + 10 =