همشهری آنلاین -یکتا فراهانی: سال‌ها شناسایی آسیب‌پذیری‌های پیچیده نرم‌افزاری به دانش تخصصی و هفته‌ها یا حتی ماه‌ها بررسی نیاز داشت. اکنون ابزارهای هوش مصنوعی می‌توانند بخش‌هایی از این فرایند را سریع‌تر انجام دهند و ضعف‌هایی را آشکار کنند که مدت‌ها در زیرساخت‌های اینترنت باقی‌مانده‌اند.
آسیب‌پذیری‌هایی که سال‌ها پنهان مانده بودند
بر اساس گزارش Reuters در ۲۳ اکتبر ۲۰۲۶، پیشرفت ابزارهای هوش مصنوعی در شناسایی ضعف‌های نرم‌افزاری نگرانی متخصصان امنیت سایبری را افزایش داده است. هفت متخصصی که با Reuters گفت‌وگو کرده‌اند، هشدار داده‌اند که کشف سریع‌تر آسیب‌پذیری‌ها ممکن است به اختلالات بیشتری در خدمات اینترنتی منجر شود.
یکی از مهم‌ترین نمونه‌های این هفته به زبان برنامه‌نویسی PHP مربوط می‌شود؛ فناوری‌ای که بخش بزرگی از وب‌سایت‌های جهان برای اجرای برنامه‌ها و ارائه محتوا از آن استفاده می‌کنند.
دو آسیب‌پذیری مهم در این نرم‌افزار با کمک ابزارهای هوش مصنوعی شناسایی شدند. پس از انتشار هشدارها و اصلاحیه‌های امنیتی، شماری از سازمان‌ها و مدیران وب‌سایت‌ها برای جلوگیری از سوءاستفاده احتمالی، سامانه‌های خود را بررسی کردند و در مواردی دسترسی به برخی خدمات را موقتاً متوقف کردند.
هوش مصنوعی شرایط را تغییر می‌دهد
در روش‌های سنتی، متخصصان امنیت باید بخش‌های مختلف کد نرم‌افزار را بررسی کنند، رفتارهای غیرعادی را شناسایی کنند و آزمایش‌های پیچیده‌ای انجام دهند تا بفهمند آیا یک نقص واقعاً قابل‌استفاده برای حمله است یا خیر.
هوش مصنوعی می‌تواند بخش‌هایی از این کار را خودکار کند. این ابزارها قادرند حجم زیادی از کد را بررسی کنند، الگوهای مشکوک را تشخیص دهند و به پژوهشگران در ساخت و آزمایش راهکارهای اصلاحی کمک کنند.
پیش‌ازاین، فاصله زمانی میان کشف یک آسیب‌پذیری و تبدیل آن به روشی عملی برای حمله، گاهی فرصت کافی برای اصلاح نرم‌افزار در اختیار مدافعان قرار می‌داد. اکنون، به گفته متخصصانی که با Reuters گفت‌وگو کرده‌اند، این فاصله ممکن است به‌شدت کوتاه شود و در برخی موارد، ساخت ابزار سوءاستفاده از یک نقص به‌جای هفته‌ها یا ماه‌ها، تنها چند ساعت زمان ببرد. البته این سرعت برای همه آسیب‌پذیری‌ها یکسان نیست.
آیا هوش مصنوعی در نهایت اینترنت را امن‌تر می‌کند؟
پاسخ متخصصان به این پرسش یکسان نیست. ازیک‌طرف، هوش مصنوعی می‌تواند به شرکت‌ها کمک کند نقص‌های پنهان را زودتر پیدا کنند، اصلاحیه‌های امنیتی را سریع‌تر توسعه دهند و نرم‌افزارهایی را که سال‌ها بدون بررسی کافی فعالیت کرده‌اند، ایمن‌تر کنند.
از طرف دیگر، اگر مهاجمان بتوانند با همان سرعت آسیب‌پذیری‌ها را شناسایی و از آن‌ها سوءاستفاده کنند، سازمان‌هایی که به‌روزرسانی‌های امنیتی را به تأخیر می‌اندازند، بیشتر در معرض خطر قرار می‌گیرند.
در گزارش Reuters، برخی متخصصان هشدار داده‌اند که افزایش تعداد آسیب‌پذیری‌های کشف‌شده لزوماً به معنای افزایش متناسب حملات موفق نیست. همه نقص‌ها به یک اندازه قابل سوءاستفاده نیستند و کشف یک ضعف به‌تنهایی تضمین نمی‌کند که مهاجم بتواند از آن برای نفوذ استفاده کند.
بیشتر بخوانید :
رقابت تازه بر سر زمان
با گسترش استفاده از هوش مصنوعی در امنیت سایبری، سرعت واکنش سازمان‌ها اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. شناسایی سریع نقص‌ها کافی نیست؛ شرکت‌ها باید بتوانند سامانه‌های آسیب‌پذیر را پیدا کنند، اصلاحیه‌ها را آزمایش کنند و آن‌ها را بدون ایجاد اختلال بیشتر نصب کنند.
در چنین شرایطی، سازمان‌هایی که هنوز از نرم‌افزارهای قدیمی استفاده می‌کنند یا منابع کافی برای نگهداری و به‌روزرسانی سامانه‌هایشان ندارند، با چالش جدی‌تری روبه‌رو خواهند شد.
نظر شما