همشهری‌آنلاین- مجیدجباری: با آغاز فصل مهاجرت پاییزی پرندگان، نگرانی‌ها درباره افزایش صید و قاچاق پرندگان شکاری نیز بیشتر شده است. پرندگانی که در راس زنجیره غذایی قرار دارند و کاهش جمعیت آنها می‌تواند پیامدهای گسترده‌ای برای اکوسیستم‌ها به همراه داشته باشد.
عضو کمیته ملی پرندگان شکاری سازمان حفاظت محیط زیست با اشاره به پیامدهای صید پرندگان شکاری می‌گوید: قاچاق پرندگان شکاری در ایران دو بخش دارد. بخشی از پرندگانی که کشف و ضبط می‌شوند، متعلق به ایران نیستند و از کشورهای افغانستان، پاکستان و برخی کشورهای آسیای میانه وارد کشور شده و از مسیر ایران به سمت کشورهای حاشیه خلیج فارس قاچاق می‌شوند.
علیرضا هاشمی در گفت‌وگو با همشهری‌آنلاین می‌افزاید: بررسی گونه‌ها و زیرگونه‌های کشف‌شده نشان می‌دهد بخشی از این پرندگان در ایران زیست نمی‌کنند و صرفاً از ایران به عنوان مسیر ترانزیت استفاده می‌شود. در سال‌های گذشته نیز سازمان حفاظت محیط‌زیست با همکاری نیروهای انتظامی، مرزبانی و دیگر دستگاه‌های مسئول، موارد متعددی از این قاچاق را شناسایی و متوقف کرده و این روند همچنان ادامه دارد.
برداشت جوجه‌ها از لانه
این پرنده‌شناس بخش مهم‌تر ماجرا را به صید و برداشت پرندگان شکاری در داخل کشور عنوان می‌کند و می‌گوید: یکی از مهم‌ترین تهدیدها، برداشت جوجه‌ها از لانه در فصل زادآوری است که بیشتر در بهار و تابستان رخ می‌دهد و به جمعیت گونه‌های بومی آسیب جدی وارد می‌کند.
او با بیان اینکه این تخلف فقط به شاهین‌ها محدود نمی‌شود و متخلفان، جوجه عقاب‌ها، قرقی‌ها، ترلان‌ها و حتی برخی گونه‌های دیگر را نیز از لانه خارج می‌کنند، می‌افزاید: بسیاری از این پرندگان اساساً ارزش تجاری ندارند، اما به امید فروش، از طبیعت جدا می‌شوند. پرندگانی که از سنین پایین از طبیعت جدا می‌شوند، حتی در صورت نگهداری مناسب نیز شانس کمی برای بازگشت موفق به طبیعت دارند، زیرا آموزش‌های لازم برای بقا را از والدین خود دریافت نکرده‌اند.
فصل اوج صید پرندگان مهاجر
این کارشناس حیات‌وحش درباره علت افزایش قاچاق در نیمه دوم سال توضیح می‌دهد: در فصل پاییز، جمعیت بزرگی از پرندگان شکاری از عرض‌های شمالی زمین به سمت مناطق جنوبی‌تر و آفریقا مهاجرت می‌کنند. ایران نیز در یکی از مسیرهای مهم این مهاجرت قرار دارد. پرندگان شکاری برخلاف بسیاری از پرندگان مهاجر، شب‌ها پرواز نمی‌کنند و روزها ضمن مهاجرت به تغذیه می‌پردازند. همین موضوع باعث می‌شود در طول مسیر بیشتر در معرض صید قرار بگیرند.
بازی با پرندگان بومی ایران در شیخ نشین ها | پرندگان ایران در تور قاچاق و ویترین های حاشیه خلیج فارس
هاشمی می‌افزاید: پرندگان مهاجر در این دوره به دلیل مصرف انرژی بالا و نیاز به تغذیه، آسیب‌پذیرتر هستند و متخلفان نیز مناطق عبور آنها را شناسایی و در همان نقاط اقدام به صید و زنده‌گیری می‌کنند.
شاهین‌ها هدف اصلی قاچاقچیان
عضو کمیته ملی پرندگان شکاری سازمان حفاظت محیط‌زیست تأکید می‌کند: بیشترین فشار صید و قاچاق بر روی گونه‌های مختلف شاهین وارد می‌شود، زیرا برای استفاده در سنت بازداری یا شاهین‌بازی در برخی کشورهای عربی تقاضای بالایی دارند. همین بهره‌برداری تجاری و قاچاق پرندگان، بقای گونه‌ها را با خطر روبه‌رو کرده است.
تاثیر مستقیم بر اکوسیستم‌ها
هاشمی تأکید می‌کند: پرندگان شکاری در بالاترین سطوح زنجیره غذایی قرار دارند و جمعیت آنها به طور طبیعی بسیار کمتر از طعمه‌هایشان است. به همین دلیل هرگونه کاهش در تعداد آنها می‌تواند آثار قابل توجهی بر تعادل اکولوژیک داشته باشد. صید و قاچاق، در کنار تخریب زیستگاه‌ها، کاهش منابع غذایی و مسمومیت‌های محیطی، از مهم‌ترین عواملی هستند که موجب کاهش جمعیت پرندگان شکاری در بسیاری از نقاط جهان شده‌است.
مقابله با قاچاق نیازمند همکاری منطقه‌ای است
عضو کمیته ملی پرندگان شکاری سازمان حفاظت محیط‌زیست با بیان اینکه مقابله با قاچاق فقط بر عهده کشورهای مبدأ نیست، تصریح می‌کند: ایران باید قوانین و نظارت‌های خود را تقویت کند، اما کشورهای مقصد نیز در این زمینه مسئولیت دارند. تا زمانی که بازار خرید و تقاضای این پرندگان فعال باشد، انگیزه برای صید و قاچاق نیز وجود خواهد داشت. کشورهای مقصد باید منشأ پرندگان عرضه‌شده را کنترل و از ورود پرندگان بدون مجوز جلوگیری کنند. بدون همکاری‌های منطقه‌ای، مبارزه با قاچاق پرندگان شکاری به نتیجه نخواهد رسید.
نظر شما