همشهری آنلاین: پشت شکست تجاری «حفار»، فیلم جدید الخاندرو گونسالس اینیاریتو با بازی تام کروز، داستانی عجیب‌تر از خود فیلم وجود دارد؛ پروژه‌ای که ابتدا در نتفلیکس و با حضور لئوناردو دی‌کاپریو شکل گرفت، با عنوان «حرف، حرف، حرف» توسعه یافت و پس از انتقال به برادران وارنر، با اتکا به یک «مدل مقایسه‌ای» چراغ سبز گرفت؛ مدلی که همکاری اینیاریتو و کروز را ارزشمند و قابل‌ریسک ارزیابی کرد و در نهایت به ساخت فیلمی با بودجه‌ای احتمالی بین ۱۶۰ تا ۱۸۰ میلیون دلار انجامید.
به گزارش ورلدآف‌ریل، از قبل می‌دانیم که «حفار» در گیشه شکست خورده است: فیلم در آمریکای شمالی تنها ۸ میلیون دلار افتتاحیه داشت، فروش جهانی آن به ۲۰ میلیون دلار رسید، امتیاز C+ از «سینمااسکور» گرفت و بدترین افتتاحیه تام کروز در ۱۹ سال گذشته را رقم زد. منابع «ددلاین» حالا می‌گویند ضررهای فیلم ممکن است به ۱۵۰ میلیون دلار برسد؛ آن هم با این فرض که «حفار» در نهایت ۵۰ میلیون دلار در سراسر جهان بفروشد، رقمی که حتی رسیدن به آن نیز قطعی نیست.
ظاهراً «حفار» ابتدا در نتفلیکس و با حضور لئوناردو دی‌کاپریو شکل گرفت. فیلم در آن زمان عنوان دیگری داشت: «حرف، حرف، حرف». این پروژه تقریباً هم‌زمان با دوره‌ای توسعه پیدا کرد که اینیاریتو مشغول ساخت «باردو» بود؛ یعنی حدود سال‌های ۲۰۲۱ تا ۲۰۲۲. چه چیزی باعث شد پروژه در نتفلیکس متوقف شود؟ نتفلیکس فیلم «بالا را نگاه نکن» را ساخت که ظاهراً شباهت زیادی به پروژه اینیاریتو داشت. در نتیجه، اینیاریتو پروژه را به برادران وارنر منتقل کرد.
اگر از میان خطوط گزارش ماجرا را بخوانیم، به نظر می‌رسد دی‌کاپریو در مقطعی بین دو فیلم هجوآمیز حق انتخاب داشته و در نهایت نسخه آدام مک‌کی را انتخاب کرده است. «بالا را نگاه نکن» فارغ از نظر منتقدان، به یکی از پربیننده‌ترین فیلم‌های نتفلیکس تبدیل شد؛ در حالی که نسخه اینیاریتو به استودیوی دیگری رفت، ستاره اصلی‌اش را از دست داد و هرچه پیش رفت، بزرگ‌تر و پرهزینه‌تر شد. اما چیزی که این ماجرا را عجیب‌تر می‌کند، خود فیلم نهایی است. همان‌طور که یکی از کاربران ردیت نوشته، «حفار» شبیه فیلمی است که انگار کارگردانی «بالا را نگاه نکن» را دیده، از آن متنفر شده و بعد فیلمی ساخته که کل آن نوع کمدی سیاسیِ موعظه‌گرانه را به سخره می‌گیرد. ایده‌ای جسورانه و تقریباً از سر لجبازی است.
برادران وارنر ابتدا ساخت فیلم را با بودجه ۱۲۵ میلیون دلار تأیید کرد، اما رقم واقعی ممکن است به ۱۶۰ تا ۱۸۰ میلیون دلار رسیده باشد. ماجرا از اینجا عجیب‌تر می‌شود. مایک دی‌لوکا و پام ابادی پروژه را از فیلتر «مدل فیلم‌های مشابه» یا همان «Comps Model» عبور دادند؛ مدلی که به این نتیجه رسید همکاری الخاندرو گونسالس اینیاریتو و تام کروز ارزش ریسک کردن را دارد. این تصمیم عجیب است. وقتی روی کاغذ کاملاً مشخص است که پروژه‌ای از این جنس نمی‌تواند داده‌ای قطعی برای پیش‌بینی موفقیت تجاری ارائه کند، چرا باید چنین مدلی مبنای تصمیم‌گیری قرار بگیرد؟ با این حال، فیلم ساخته شد.
نسخه اولیه «حفار» حدود ۱۶۰ دقیقه بود؛ یعنی تقریباً ۳۰ دقیقه طولانی‌تر از نسخه نهایی. گفته می‌شود این نسخه در نمایش‌های آزمایشی بازخورد خوبی نگرفت. سپس نسخه‌ای که حدود نیم ساعت کوتاه‌تر شده بود برای گروه دیگری به نمایش درآمد و واکنش‌ها به آن بسیار بهتر بود. در همین حال، برادران وارنر پروژه «مخمصه ۲» به کارگردانی مایکل مان را زمانی کنار گذاشت که بودجه آن به ۱۶۰ میلیون دلار رسید؛ دقیقاً همان رقمی که گفته می‌شود بودجه واقعی «حفار» بوده است.
دی‌لوکا و ابادی نیز شایسته تقدیرند که حاضر شدند روی پروژه‌های پرریسک سرمایه‌گذاری کنند. اما وقتی مدل داده‌ای شما ساخت «حفار» را تأیید می‌کند و «مخمصه ۲» را رد می‌کند، یعنی مشکلی در این فرایند وجود دارد. با این حال،«حفار» اثری جسورانه و کاملاً منحصربه‌فرد است. اینکه چنین فیلمی اساساً ساخته شده، خودش شبیه معجزه است؛ از همان نوع معجزه‌ای که می‌تواند باعث شود مدیرانی که چراغ سبز ساختش را داده‌اند، شغلشان را از دست بدهند. و دقیقاً همین اتفاق هم افتاد. ظاهراً برای وجود داشتن «حفار» باید از «مدل فیلم‌های مشابه» تشکر کنیم.
نظر شما