همشهری آنلاین، فرخنده رفائی: تصور کنید یک دکل مخابراتی به جای قرار گرفتن روی زمین، در ارتفاعی بالاتر از مسیر پرواز هواپیماهای مسافربری معلق باشد و بتواند همه خدمات یک شبکه موبایل را به گوشیهای عادی ارائه دهد. این ایده اکنون در یک آزمایش واقعی در ژاپن مورد بررسی قرار گرفته است؛ آزمایشی که میتواند راه تازهای برای رساندن ارتباطات به مناطق دورافتاده یا مناطقی که ساخت دکل زمینی در آنها دشوار و پرهزینه است، ایجاد کند.
به گزارش نیو اطلس، شرکت آمریکایی Sceye در مأموریتی با نام ST۱، یک کشتی هوایی بدون سرنشین را از نیومکزیکو به ژاپن فرستاد و پس از انجام آزمایشهای ارتباطی، آن را به آمریکا بازگرداند. این کشتی هوایی ۱۳ روز پس از آغاز پرواز به ژاپن رسید و در مجموع نزدیک به ۳۰ هزار کیلومتر مسافت را طی کرد.

این سامانه از نوع HAPS یا «ایستگاه سکوی ارتفاع بالا» است؛ فناوریای که در واقع یک دکل مخابراتی پرنده در لایه استراتوسفر محسوب میشود. کشتی هوایی Sceye در ارتفاع ۱۶.۵ تا ۱۷ کیلومتری زمین فعالیت کرد و بیش از هفت روز بر فراز حریم هوایی ژاپن باقی ماند. این وسیله سبکتر از هواست و بهجای بالهای ثابت، از ساختار کشتی هوایی برای ماندن در ارتفاع استفاده میکند.
مهمترین بخش مأموریت، سامانه SceyeCELL بود که روی کشتی نصب شده بود و از طریق شبکه اپراتور ژاپنی SoftBank، امکان تماس، ارسال پیام، وبگردی و پخش ویدئو را روی تلفنهای معمولی فراهم کرد؛ بدون اینکه کاربران به گوشی یا تجهیزات ویژهای نیاز داشته باشند.
بیشتر بخوانید:
- آهنربا از دو قطب فراتر رفت | شناسایی نوع سومی از مغناطیس در یک ماده
- دیپلماسی فضایی | چین یک فضانورد پاکستانی را به مدار زمین میبرد
یکی از نکات مهم این آزمایش، انتقال بخشی از «مغز» شبکه موبایل به خود کشتی هوایی بود. در این روش، پردازش و مسیریابی بخشی از دادهها در ارتفاع انجام میشود و میانگین زمان پاسخ به ۶۸ میلیثانیه میرسد؛ رقمی که به گفته Sceye بیش از ۴۰ درصد کمتر از مسیر ارتباطی دورتر است.

شرکت Sceye میگوید هر سکوی آن در صورت استقرار کامل میتواند محدودهای تقریبا معادل پوشش ۵۰۰ دکل زمینی را پوشش دهد، هرچند این رقم به معنی پشتیبانی همزمان از تعداد مشخصی کاربر نیست و ظرفیت واقعی به عواملی مانند فرکانسهای رادیویی و تعداد کاربران بستگی دارد.
اهمیت این فناوری در جایگزین کردن دکلهای زمینی یا ماهوارهها نیست، بلکه ایجاد یک لایه میانی میان آنهاست؛ دکلهای زمینی برای مناطق پرتراکم مناسباند، ماهوارهها پوشش وسیعی فراهم میکنند و کشتیهای هوایی استراتوسفری میتوانند به مناطقی برسند که توسعه شبکه زمینی در آنها دشوار یا پرهزینه است. SoftBank نیز قصد دارد از سال ۲۰۲۷ حرکت به سمت ارائه تجاری این سرویس در ژاپن را آغاز کند.
نظر شما