همشهری آنلاین -یکتا فراهانی: فضا دیگر فقط جایی برای فرستادن یک ماهواره نیست. آینده این صنعت به دسترسی سریع‌تر و ارزان‌تر به مدار، توسعه پرتابگرها، ساخت ماهواره‌های پیشرفته، شکل‌گیری منظومه‌ها، تقویت حضور بخش خصوصی و تبدیل داده‌های فضایی به خدماتی برای زندگی روزمره گره‌خورده است.
در مراسم آغاز بیست و ششمین هفته جهانی فضا، هرکدام از مسئولان و متخصصان بخشی از این مسیر را روایت کردند؛ از ماهواره‌ای که پس از یک چرخش خطرناک در مدار نجات پیدا کرد تا «پارس ۲»، منظومه شهید سلیمانی، راکت‌های کاوش و پایگاه فضایی چابهار که قرار است بخشی از زیرساخت آینده پرتاب‌های فضایی ایران باشد.
فضا باید از مدار به زندگی مردم برسد
سیدستار هاشمی، وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات، در پیام خود به مناسبت هفته جهانی فضا بر توسعه ماهواره‌های سنجشی، راداری و مخابراتی و تبدیل داده‌های فضایی به خدمات کاربردی تأکید کرد. به گفته او، داده‌های ماهواره‌ای می‌توانند در کشاورزی، منابع آب، مدیریت معادن، پایش فرونشست، گردوغبار، بلایای طبیعی، ارتباطات و اقتصاد دیجیتال به کار گرفته شوند. توسعه بخش خصوصی و تربیت نیروی انسانی متخصص نیز از دیگر محورهای موردتأکید وزیر ارتباطات بود.
«پارس ۲» در مسیر پرتاب
حسن سالاریه، رئیس سازمان فضایی ایران، از مجموعه‌ای از دستاوردها و برنامه‌های تازه صنعت فضایی گفت؛ از قرارگیری «ناهید ۲» در مدار و موفقیت «چمران» تا پرتاب سنگین‌ترین محموله با «سیمرغ». یکی از مهم‌ترین خبرهای او درباره «پارس ۲» بود؛ ماهواره‌ای پیشرفته‌تر از «پایا» که دقت تصویربرداری آن بهتر از ۳ متر اعلام شده و در برنامه پرتاب قرار دارد. سالاریه همچنین از ورود بخش خصوصی به صنعت فضایی و ادامه ساخت منظومه شهید سلیمانی خبر داد.
بیشتر بخوانید :
-
زمانی صنعت فضایی در حوزه اقتصاد پایدار می‌شود که در جریان زندگی مردم قرار بگیرد | ۳ منظومه از ۲۴ منظومه شهید سلیمانی در دهه فجر رونمایی می‌شود
-
گوگل‌ارث رقیب ایرانی پیدا کرد
دسترسی به فضا باید آسان، ارزان و سریع شود
نادر مکاری، سرپرست پژوهشگاه فضایی ایران، شعار امسال را تلاشی برای دسترسی آسان، ارزان و سریع به فضا و استفاده حداکثری از آن دانست. او از توسعه هم‌زمان پیشران‌های سوخت جامد و مایع در مسیر منظومه‌سازی خبر داد و گفت پژوهشگاه برای کاهش احتمال شکست مأموریت‌ها، نرم‌افزارهای «نورا» و «شمس» را برای شبیه‌سازی و ارزیابی سامانه‌ها پیش از پرتاب توسعه داده است.
ماهواره‌ای که در آستانه شکست نجات پیدا کرد
محرم غیاثوند، رئیس گروه فضایی شرکت صنایع الکترونیک وزارت دفاع، از تجربه نجات «پایا» یا «طلوع ۳» گفت. این ماهواره پس از قرارگیری در مدار با سرعت حدود ۲۰۰ درجه در ثانیه می‌چرخید و مأموریت در آستانه شکست قرار داشت. تیم فنی با کنارگذاشتن هدایت خودکار و آغاز هدایت دستی، طی ۱۰ روز ماهواره را تثبیت کرد. به گفته غیاثوند، «طلوع ۳» اکنون روزانه حدود ۵ تا ۶ هزار کیلومترمربع از خاک ایران را تصویربرداری می‌کند.
از تماشای پرتاب‌های خارجی تا ساخت ماهواره‌بر ایرانی
شاهرخ ظهراب‌زاده، متخصص صنعت فضایی، روایت خود را از روزهایی آغاز کرد که ایرانی‌ها فقط پرتاب‌های فضایی کشورهای دیگر را از تلویزیون می‌دیدند. به گفته او، ایران در دهه ۸۰ با «سفیر امید» وارد باشگاه کشورهای فضایی شد و پس از آن مسیر توسعه ماهواره‌برهایی مانند «سیمرغ»، «ذوالجناح»، «قاصد» و «قائم» ادامه پیدا کرد. او تأکید کرد ایران اکنون توان ساخت، پرتاب و تزریق ماهواره به مدار را دارد.
هفت روز، هفت ماهواره‌بر
مرتضی نیکخو، دبیر هفته جهانی فضا، گفت ایران سال گذشته ۲۳۴ رویداد در این هفته برگزار کرده و در جمع ۱۰ کشور برتر جهان از نظر ثبت رویدادها قرار گرفته است. امسال نیز در هماهنگی با شعار «انقلاب ماهواره‌برها»، هفت روز هفته به نام ماهواره‌برهای «سفیر»، «سیمرغ»، «ذوالجناح»، «قاصد»، «قائم»، «ققنوس» و «سریر» نام‌گذاری شده است.
راکت‌های کاوش، آزمایشگاه‌هایی در آسمان
رامین کمالی، کارشناس پژوهشگاه هوافضای وزارت علوم، راکت‌های کاوش را ابزارهایی برای آزمون فناوری در شرایط فضایی دانست. به گفته او، این راکت‌ها امکان آزمایش فناوری‌ها در شرایط دشوار پروازی و محیط میکروجاذبه را فراهم می‌کنند و پژوهشگاه هوافضا تاکنون ۹ مأموریت شامل کاوشگرهای فضایی و راکت‌های کاوش انجام داده است. این آزمایش‌ها می‌تواند در حوزه‌هایی مانند سلامت، امنیت و محیط‌زیست نیز کاربرد داشته باشد.
در کنار این برنامه‌ها، پایگاه فضایی چابهار نیز به‌عنوان یکی از زیرساخت‌های مهم مسیر آینده پرتاب‌های فضایی ایران مطرح است؛ پایگاهی که توسعه آن با هدف فراهم‌کردن زیرساخت مناسب برای نسل‌های جدید پرتابگرها و دسترسی به مدارهای بالاتر دنبال می‌شود.
نظر شما