به گزارش همشهری آنلاین، خودرو معمولا پیش از آنکه یک خرابی جدی رخ دهد، نشانه‌هایی به راننده می‌دهد. گاهی این هشدار به شکل روشن شدن یک چراغ قرمز روی داشبورد است و گاهی با لرزش، صدای غیرعادی، بوی سوختگی، دود یا بخار خود را نشان می‌دهد. بی‌توجهی به این علائم نه‌تنها می‌تواند هزینه تعمیرات را افزایش دهد، بلکه در برخی شرایط ایمنی سرنشینان و دیگر کاربران جاده را نیز به خطر می‌اندازد. توصیه می‌شود در صورت مشاهده برخی هشدارهای مهم، خودرو در نخستین محل امن متوقف شود و علت مشکل بررسی شود.
روشن شدن چراغ‌ها هنگام استارت چه زمانی طبیعی است؟
پیش از بررسی هشدارهای خطرناک، یک نکته مهم وجود دارد. در بسیاری از خودروها، هنگام باز کردن سوئیچ یا روشن کردن خودرو، تعدادی از چراغ‌های هشدار برای چند ثانیه روشن می‌شوند. این وضعیت معمولا بخشی از بررسی اولیه سیستم خودروست و به‌تنهایی نشانه خرابی نیست. نگرانی زمانی ایجاد می‌شود که چراغ پس از روشن شدن موتور همچنان روشن بماند یا هنگام حرکت دوباره ظاهر شود.
همچنین رنگ چراغ‌ها می‌تواند در تشخیص میزان فوریت کمک کند. به‌طور معمول چراغ‌های قرمز نشان‌دهنده وضعیت‌های جدی‌تر هستند و نیاز به اقدام سریع دارند، در حالی که چراغ‌های زرد یا نارنجی معمولا بیانگر مشکلی هستند که باید در اسرع وقت بررسی شود. با این حال، شکل و معنای دقیق هر چراغ ممکن است در خودروهای مختلف متفاوت باشد. بنابراین دفترچه راهنمای خودرو همیشه معتبرترین مرجع برای شناخت هشدارهاست.
چراغ فشار روغن
چراغ فشار روغن معمولا با نماد یک روغن‌دان نمایش داده می‌شود. روشن شدن این چراغ هنگام حرکت می‌تواند به معنای پایین بودن فشار روغن موتور باشد. این وضعیت با کمبود ساده روغن یکسان نیست. ممکن است سطح روغن پایین باشد، پمپ روغن دچار مشکل شده باشد یا نقص دیگری باعث نشود روغن با فشار مناسب به بخش‌های مختلف موتور برسد.
فشار مناسب روغن برای روانکاری قطعات متحرک موتور ضروری است. اگر موتور با فشار روغن ناکافی به کار خود ادامه دهد، اصطکاک و تماس نامناسب میان قطعات افزایش پیدا می‌کند و احتمال آسیب جدی به اجزای موتور وجود دارد. تاکید می‌شود که رانندگی با چراغ فشار روغن روشن می‌تواند در مدت کوتاهی به موتور آسیب سنگین وارد کند.
اگر این چراغ هنگام رانندگی روشن شد، در اولین محل امن توقف و موتور را خاموش کنید. در صورتی که بررسی سطح روغن نشان دهد روغن کم است، می‌توان مطابق دستورالعمل سازنده سطح آن را اصلاح کرد؛ اما اگر سطح روغن مناسب است یا چراغ پس از افزودن روغن همچنان روشن می‌ماند، ادامه رانندگی تصمیم مناسبی نیست و خودرو باید توسط تعمیرکار بررسی شود.
چراغ دمای موتور
چراغ دمای موتور یا قرار گرفتن عقربه دما در محدوده قرمز، یکی از هشدارهایی است که نباید نادیده گرفته شود. این علامت می‌تواند نشان دهد موتور بیش از حد گرم شده و سیستم خنک‌کننده قادر نیست دمای آن را در محدوده مناسب نگه دارد. خرابی قطعات سیستم خنک‌کننده، کاهش مایع خنک‌کننده یا نشتی می‌تواند از جمله عوامل این وضعیت باشد.
ادامه رانندگی با موتور داغ می‌تواند به قطعات مختلف موتور آسیب بزند و در موارد شدید، خرابی گسترده و پرهزینه ایجاد کند. بنابراین اگر چراغ دمای موتور روشن شد یا عقربه به محدوده قرمز نزدیک شد، باید در اولین نقطه امن کنار جاده توقف کرد و موتور را خاموش کرد.
یک نکته ایمنی بسیار مهم این است که اگر از زیر کاپوت بخار خارج می‌شود، بلافاصله در رادیاتور یا مخزن تحت فشار را باز نکنید. قطعات و مایع خنک کننده می‌توانند بسیار داغ باشند و باز کردن در سیستم خنک‌کننده در این شرایط خطر سوختگی دارد. بهتر است اجازه دهید خودرو خنک شود و در صورت تداوم مشکل از امداد یا تعمیرکار کمک بگیرید.
چراغ باتری
چراغی که با نماد باتری روی داشبورد ظاهر می‌شود، لزوما به معنای خراب شدن خود باتری نیست. این چراغ معمولا به سیستم شارژ خودرو مربوط است و می‌تواند نشان دهد دینام یا بخش دیگری از مدار شارژ به‌درستی کار نمی‌کند.
وقتی سیستم شارژ دچار اختلال شود، خودرو ممکن است برای مدتی همچنان کار کند، زیرا از انرژی ذخیره‌شده در باتری استفاده می‌کند؛ اما با خالی شدن باتری، امکان خاموش شدن خودرو و روشن نشدن دوباره آن وجود دارد. بنابراین روشن ماندن چراغ باتری هنگام حرکت را نباید به یک مشکل ساده در باتری محدود کرد.
اگر این چراغ روشن شد، بهتر است مصرف‌کننده‌های غیرضروری برق مانند سیستم صوتی یا تجهیزات برقی غیرضروری را کاهش دهید و در اولین فرصت امن خودرو را برای بررسی سیستم شارژ متوقف کنید. اگر خودرو نشانه‌هایی مانند کم شدن نور چراغ‌ها یا اختلال در تجهیزات برقی نشان می‌دهد، احتمال از کار افتادن کامل سیستم شارژ جدی‌تر است.
چراغ ترمز
چراغ ترمز ممکن است در ساده‌ترین حالت به دلیل فعال بودن ترمز دستی روشن باشد. اما اگر ترمز دستی کاملا آزاد شده و چراغ همچنان روشن است، موضوع می‌تواند جدی‌تر باشد. پایین بودن سطح روغن ترمز، وجود نقص در سیستم ترمز یا مشکل در یکی از بخش‌های مدار ترمز از جمله احتمالات هستند.
ترمز از سیستم‌هایی نیست که بتوان خرابی آن را به امید رسیدن به مقصد نادیده گرفت. اگر علاوه بر روشن شدن چراغ، پدال ترمز حالت غیرعادی پیدا کرده، خودرو برای توقف به مسافت بیشتری نیاز دارد یا هنگام ترمزگیری رفتار متفاوتی نشان می‌دهد، ادامه حرکت می‌تواند خطرناک باشد.
در چنین شرایطی، سرعت را به شکل کنترل‌شده کاهش دهید و در نخستین محل امن توقف کنید. اگر عملکرد ترمز طبیعی نیست، بهتر است به جای ادامه مسیر، از امداد یا یدک‌کش کمک بگیرید.
لرزش شدید یا اختلال فرمان
همه هشدارهای مهم خودرو روی داشبورد ظاهر نمی‌شوند. گاهی خود خودرو از طریق رفتار متفاوتش به راننده اعلام می‌کند که مشکلی به وجود آمده است. لرزش ناگهانی و شدید، کشیده شدن خودرو به یک سمت، تغییر غیرعادی در فرمان یا صدای کوبش می‌تواند با لاستیک، چرخ، سیستم تعلیق یا فرمان ارتباط داشته باشد.
به‌خصوص خرابی لاستیک اهمیت زیادی دارد. منابع تخصصی ایمنی لاستیک هشدار می‌دهند که برخی مشکلات تایر می‌توانند پیش از خرابی با لرزش، برآمدگی، آسیب ظاهری یا سایش غیرعادی همراه باشند. در صورت خرابی ناگهانی لاستیک نیز ممکن است خودرو به یک سمت کشیده شود یا لرزش شدیدی ایجاد کند.
اگر هنگام رانندگی ناگهان چنین وضعیتی ایجاد شد، ترمز شدید و چرخاندن ناگهانی فرمان می‌تواند کنترل خودرو را دشوارتر کند. بهتر است فرمان را محکم و کنترل‌شده نگه دارید، به‌آرامی سرعت را کاهش دهید و پس از رسیدن به محل امن خودرو را متوقف کنید. در صورت مشاهده آسیب لاستیک، ادامه مسیر با آن توصیه نمی‌شود.
دود، بخار یا بوی سوختگی
یکی دیگر از هشدارهای مهم نشانه‌هایی است که از زیر کاپوت یا اطراف خودرو دیده یا استشمام می‌شوند. دود یا بخار، بوی شدید سوخت، بوی روغن سوخته یا بوی سیم و پلاستیک سوخته می‌تواند نشانه وجود مشکل در بخش‌های مختلف خودرو باشد.
بخار زیر کاپوت می‌تواند با داغ شدن موتور یا نشت مایع خنک‌کننده ارتباط داشته باشد. بوی سوختگی نیز ممکن است در اثر داغ شدن ترمزها، نشتی روغن یا سایر مایعات، مشکل تسمه یا حتی ایراد در سیم‌کشی ایجاد شود.
در صورت مشاهده دود از زیر کاپوت، خودرو را در نخستین محل امن متوقف کنید. اگر احتمال آتش‌سوزی وجود دارد، از خودرو فاصله بگیرید و برای دریافت کمک اقدام کنید. همچنین اگر خودرو بیش از حد داغ شده و بخار از کاپوت خارج می‌شود، نباید با عجله کاپوت یا بخش‌های تحت فشار سیستم خنک‌کننده را باز کرد، زیرا احتمال سوختگی وجود دارد.
هنگام مشاهده هشدارها چه کار کنیم؟
مهمترین اصل این است که محل امن را بر توقف ناگهانی ترجیح دهید. اگر در بزرگراه یا خیابان پرتردد هستید و امکان توقف فوری وجود ندارد، تا حد امکان بدون انجام مانور خطرناک، سرعت را کاهش دهید و به اولین نقطه امن برسید. پس از توقف، چراغ‌های هشدار را بررسی کنید و در صورت جدی بودن مشکل از ادامه حرکت خودداری کنید.
همچنین نباید تنها به ظاهر خودرو اکتفا کرد. ممکن است یک خودرو بدون صدای غیرعادی همچنان با چراغ فشار روغن یا دمای موتور روشن حرکت کند، اما همین ادامه حرکت بتواند خسارت زیادی ایجاد کند. به همین دلیل، شناخت چراغ‌های هشدار و واکنش مناسب به آنها بخشی از مهارت‌های ضروری رانندگی است.
در نهایت، دفترچه راهنمای هر خودرو باید مرجع اصلی برای شناخت دقیق چراغ‌ها باشد، زیرا نمادها، رنگ‌ها و پیام‌های هشدار در مدل‌های مختلف می‌توانند تفاوت داشته باشند. رسیدگی سریع به هشدارهای جدی در بسیاری از موارد می‌تواند هم از یک خرابی پرهزینه جلوگیری کند و هم مانع تبدیل یک نقص فنی به حادثه در جاده شود.
نظر شما