همشهری آنلاین - مجیدجباری: تصاویر این روزهای سد کرج شاید برای بسیاری از مردم این تصور را ایجاد کند که پایتخت بحران آب را پشت سر گذاشته، اما واقعیت این است که این ذخایر پس از ۵ سال خشکسالی پیاپی و فقط به دنبال یک سال نسبتا پربارش شکل گرفته. از سوی دیگر، موج گرمایی کم سابقه در تابستان امسال و افزایش دمای هوا، تبخیر بیشتر آب و رشد مصرف در تابستان همچنان منابع آبی کشور را تحت فشار قرار میدهد.
یک دکترای آب و هواشناسی با اشاره به اینکه موضوع کم آبی تهران ریشه تاریخی دارد، تصریح کرد: بحران آب در تهران موضوع جدیدی نیست. حتی در سال ۱۳۵۰ روزنامه اطلاعات با تیتر «تهران باید به دلیل خشکسالی تخلیه شود» به این مسئله پرداخته بود. این نشان میدهد که مشکل آب در پایتخت دهه هاست وجود دارد و فقط به سالهای اخیر محدود نمیشود.
نیما فرید مجتهدی در گفتوگو با همشهریآنلاین افزود: منابع آبی تهران هیچ گاه با رشد جمعیت و میزان مصرف تناسب نداشته است. در حال حاضر سرانه مصرف آب در تهران حدود ۱۹۵ لیتر در شبانه روز برای هر نفر است، در حالی که الگوی استاندارد حدود ۱۳۰ لیتر است. به همین دلیل حتی افزایش ذخایر سدها نیز نمیتواند به تنهایی مشکل را حل کند.
کم بارشی تهران امسال هم ادامه داشت
این دکترای آب و هواشناسی با بیان اینکه کشور طی سال های اخیر با کسری انباشته منابع آب مواجه بوده است، گفت: چند سال خشکسالی پیاپی باعث شده است با کمبود ذخایر آبی روبه رو شویم. از سوی دیگر میزان مصرف نیز کاهش پیدا نکرده است. بنابراین هر اندازه افزایش ذخیره سدها ابتدا صرف جبران همین کسریهای انباشته میشود. به ویژه اینکه باید بدانیم در شرایطی که در مجموع، ایران بارشهای خوبی در سال آبی جاری دشت کرده، تهران همچنان با کاهش ۴۰ درصدی بارندگیها در مقایسه با میانگین بلند مدت مواجه بوده است.
فرید مجتهدی تاکید کرد: پر شدن سد کرج یک نعمت خدادادی و فرصتی مهم است، اما نباید باعث شود تصور کنیم بحران آب پایان یافته است. این شرایط بیشتر شبیه یک مُسکن موقت است.
او با اشاره به نقش تغییرات اقلیمی در تشدید بحران آب گفت: سال گذشته بسیاری از ایستگاههای هواشناسی کشور تا ۵ درجه گرمتر از شرایط نرمال بودند و این روند امسال نیز ادامه دارد. افزایش دما به معنای تبخیر بیشتر، نیاز بیشتر به آب و فشار بیشتر بر منابع آبی به ویژه ذخایر پشت سدهاست.
این دکترای آب و هواشناسی یکی دیگر از چالشهای کشور را بی توجهی به مدیریت مصرف دانست و افزود: هنوز در بسیاری از شهرها در ساعات گرم روز که میزان تبخیر بسیار بالاست آبیاری فضای سبز انجام میشود. بنابراین بخشی از حل بحران آب نیازمند فرهنگ سازی، مدیریت مصرف و اجرای جدی تر قوانین و ضوابط است.
افزایش تقاضای مصرف با وجود کم آبی
فرید مجتهدی با اشاره به ویژگی های اقلیمی ایران گفت: ایران کشوری خشک است و هزاران سال ساکنان این سرزمین با کم آبی زندگی کردهاند. در گذشته نیز فناوریهای بومی مانند قنات برای سازگاری با این شرایط شکل گرفته بود، اما در سالهای اخیر نیازها و تقاضاها افزایش یافته، بدون آنکه متناسب با آن برای تامین منابع آب برنامه ریزی کافی انجام شود.
او با اشاره به شرایط آبی تهران در سال جاری هشدار داد: تهران امسال همچنان با محدودیت منابع آبی مواجه است. میزان بارشها نسبت به میانگین بلندمدت و حتی در برخی مقاطع نسبت به سال گذشته کاهش داشته و به همین دلیل مدیریت مصرف آب در ماههای گرم پیش رو اهمیت بیشتری پیدا میکند.
این کارشناس آب و هواشناسی در پایان تاکید کرد: بهبود نسبی وضعیت سدها نباید موجب غفلت از واقعیت بحران آب شود و عبور از این شرایط تنها با اصلاح الگوی مصرف، مدیریت تقاضا و سازگاری بیشتر با شرایط اقلیمی کشور امکان پذیر خواهد بود.
نظر شما