همشهری آنلاین، فرخنده رفائی: سلاحهای لیزری سالها نماد فناوریهای آیندهنگر در فیلمهای علمیتخیلی بودند، اما پیشرفت سریع پهپادها و تهدید روزافزون آنها در میدانهای نبرد باعث شده ارتشهای جهان با سرعت بیشتری بهدنبال تبدیل این ایده به واقعیت باشند. اکنون چین از نمونهای رونمایی کرده که میتواند این فناوری را یک گام به استفاده گسترده در میدان نبرد نزدیکتر کند.
به گزارش اینترستینگ اینجینیرینگ، شرکت دفاعی «هاربین شینگوانگ اپتوالکترونیکس» در نمایشگاه تجهیزات و فناوری اطلاعات دفاعی ۲۰۲۶ پکن از نسخه جدیدی از سامانههای لیزری ضدپهپاد خود با نام «لیجیان» رونمایی کرده است. ویژگی اصلی این سامانه، ابعاد کوچک و قابلیت حمل آن توسط یک سرباز است؛ قابلیتی که تا چند سال پیش بیشتر به داستانهای علمیتخیلی شباهت داشت.
سلاحهای لیزری ضدپهپاد با متمرکز کردن پرتو لیزر روی هدف عمل میکنند. این پرتو میتواند حسگرها، دوربینها، سیمکشی یا باتری پهپاد را تخریب کند و در نهایت باعث سقوط آن شود. بسیاری از کشورها در سالهای اخیر روی توسعه چنین سامانههایی سرمایهگذاری کردهاند، اما چالش اصلی همواره تأمین انرژی و سامانههای خنککننده مورد نیاز آنها بوده است.
بر اساس اطلاعات منتشرشده، مدلهای جدید این خانواده وزن نسبتا کمی دارند. مدل «لیجیان ۲» حدود ۳۰ کیلوگرم و مدل «لیجیان ۳» حدود ۲۵ کیلوگرم وزن دارد. اگرچه این اعداد همچنان قابلتوجه هستند، اما در مقایسه با سامانههای لیزری نصبشده روی خودروها یا کامیونها، کاهش وزن چشمگیری به شمار میروند.
گزارشها حاکی از آن است که بخش عمده تجهیزات شامل باتریها و سامانه خنککننده در یک کولهپشتی قرار میگیرد و سرباز میتواند پس از استقرار سامانه، پهپادها را از طریق حسگرهای اپتیکی یا تصویری شناسایی و هدفگیری کند.
با این حال، جزئیات فنی این سلاح هنوز منتشر نشده است. کارشناسان میگویند سلاحهای لیزری مؤثر معمولاً به توان ۲۰ تا ۵۰ کیلووات نیاز دارند و مدیریت گرمای تولیدشده توسط آنها یکی از بزرگترین موانع فنی است. برخی گزارشها ادعا میکنند سامانه جدید میتواند در کمتر از پنج ثانیه خنک شود، اما سازندگان توضیحی درباره نحوه دستیابی به این قابلیت ارائه نکردهاند.
بیشتر بخوانید:
- تولید انرژی در دل آسمان | چین از یک کشتی پرنده غولپیکر در ارتفاع ۲هزار متری برق تولید کرد
- چین اولین تراشه مغزی تاییدشده جهان را تولید کرد
- تثبیت گامهای پکن در فناوری فضایی | چین چهارمین فضاپیمای قابل استفاده مجدد خود را به فضا پرتاب کرد
با وجود جذابیت این فناوری، سلاحهای لیزری همچنان محدودیتهای مهمی دارند. باران، مه، گردوغبار، دود و سایر شرایط محیطی میتوانند پرتو لیزر را پراکنده کرده و کارایی آن را کاهش دهند. همچنین این سامانهها برای درگیری با هدف به دید مستقیم نیاز دارند؛ بنابراین موانعی مانند ساختمانها، درختان یا عوارض زمین میتوانند عملکرد آنها را مختل کنند.
نکته دیگر این است که برخلاف گلوله که اثر تخریبی خود را در لحظه برخورد وارد میکند، لیزر باید برای مدتی روی هدف متمرکز بماند تا بتواند آسیب لازم را ایجاد کند. به همین دلیل پهپادهای سریع یا دارای مانور بالا ممکن است هدف دشوارتری برای چنین سامانههایی باشند.
با این وجود، رونمایی از یک سلاح لیزری قابلحمل نشان میدهد رقابت جهانی برای توسعه سلاحهای انرژی هدایتشده وارد مرحله تازهای شده است. اگر این سامانهها در میدان نبرد کارایی خود را ثابت کنند، ممکن است در آینده نهچندان دور، سربازان همانطور که امروز مسلسل یا موشک ضدتانک حمل میکنند، به سلاحهای لیزری ضدپهپاد نیز مجهز شوند.
نظر شما