همشهری آنلاین – گروه سیاسی: پایگاه تخصصی «دیفنس سکیوریتی آسیا» در یکی از تازهترین گزارشهای خود، رونمایی از بمبهای هدایتشونده یاسین ایرانی در رژه روزملی ارمنستان را مورد توجه قرار داده و به بررسی ابعاد مختلف آن پرداخته است. دراین گزارش تصریح شده روز ۲۸ می (۷ خرداد)، زمانی که جنگندههای «سوخو ۳۰ اس. ام» ارمنستان با بمبهای هدایتشونده نقطهزن یاسین ساخت ایران به پرواز درآمدند، یک «نمایش هوایی» به «پیامی راهبردی» تبدیل شد.
کارشناسان این وبگاه تخصصی نظامی معتقدند جنگندههای ارمنستانی در واقع «تغییر بنیادین در دکترین تأمین تجهیزات دفاعی ایروان» را به نمایش گذاشتند. مهمترین محورهای این گزارش تحلیلی را در ادامه میخوانید:
اهمیت ویژه
- این اقدام بیانگر تلاش ایروان برای افزایش توان حملات دقیق دوربرد محسوب میشود.
- کاهش وابستگی سنتی ارمنستان به روسیه در حوزه تسلیحات و امنیت، از دیگر پیامهای چنین نمایشی بود.
- این نخستین شواهد علنی از عملیاتی شدن ناوگان جنگندهای بود که سالها با مشکلات مختلف مواجه بود و پس از جنگ قرهباغ در سال ۲۰۲۰، ارزش رزمی آن زیرسئوال رفته بود.
چرا «یاسین» برای ارمنستان مهم است؟
- بمب یاسین یک مهمات هدایتشونده هواپرتاب ایرانی است که برای حمله به اهداف ثابت طراحی شدهاست.
- ویژگیها:
- وزن تقریبی: ۳۰۰ کیلوگرم
- وزن سرجنگی: حدود ۲۲۵ کیلوگرم
- هدایت: سامانه ناوبری اینرسی و جی. پی. اس
- برد عملیاتی: ۵۰ تا ۶۰ کیلومتر و در شرایط مطلوب تا حدود ۱۲۰کیلومتر
- دقت: خطای احتمالی بین ۱۰ تا ۵۰ متر
- نکات محوری:
- این بمب به دلیل داشتن بالهای تاشونده، پس از رها شدن مسافت زیادی را گلاید میکند.
- جنگنده حامل میتواند بدون ورود به محدوده بسیاری از سامانههای پدافندی دشمن، اهداف خود را مورد حمله قرار دهد.
- این قابلیت، که «حمله از فاصله امن» نامیده میشود، میزان بقاپذیری هواپیماها را به شکل قابلتوجهی افزایش میدهد.
حل یک مشکل قدیمی
- ارمنستان بین سالهای ۲۰۱۹ تا ۲۰۲۰، ۴ فروند جنگنده Su-۳۰SM از روسیه خریداری کرد، اما این جنگندهها بدون بخش مهمی از تسلیحات مورد نیاز تحویل داده شدند.
- این مسئله پس از جنگ دوم قرهباغ در سال ۲۰۲۰ به یک بحران سیاسی تبدیل شد؛ زیرا با وجود هزینه بالای خرید این جنگندهها، آنها تقریباً هیچ نقش مؤثری در جنگ ایفا نکردند.
- ادغام بمب یاسین روی این جنگندهها تا حدی مشکل را برطرف کردهاست.
- اکنون ناوگان سوخو۳۰ ارمنستان از یک «پروژه بحثبرانگیز» به یک «ابزار عملیاتی واقعی» برای اجرای حملات دقیق تبدیل شدهاست.
تغییر راهبرد تسلیحاتی ارمنستان
- مهمترین پیام این رویداد، تغییر در سیاست خرید تسلیحات ارمنستان است.
- تا چند سال پیش، حدود ۹۴درصد تجهیزات نظامی ارمنستان از روسیه تأمین میشد.
- براساس گزارشها، سهم روسیه در خریدهای جدید دفاعی ارمنستان به حدود ۱۰درصد کاهش یافته است.
- منابع خرید تجهیزات دفاعی ازسوی ارمنستان:
ایران
- بمب هدایتشونده یاسین
- سامانه پدافند هوایی مجید
هند
- سامانه پدافندی Akash
- راکتانداز چندگانه Pinaka
- تجهیزات توپخانهای
فرانسه
- خودروهای زرهی Bastion
- توپخانه خودکششی CAESAR
تولید داخلی
- پهپادها
- رادارها
- سامانههای بومی
- نکته: این تنوعبخشی نشان میدهد ارمنستان دیگر نمیخواهد امنیت خود را تنها به یک تأمینکننده خارجی وابسته کند.
افزایش نقش ایران در امنیت ارمنستان
- یکی از مهمترین ابعاد این تحول، گسترش همکاریهای دفاعی میان تهران و ایروان است.
- براساس گزارشها، دو کشور قراردادهایی به ارزش حدود ۵۰۰ میلیون دلار در حوزه دفاعی دارند.
- تجهیز سوخوهای ارمنستان به بمب یاسین و خرید سامانه مجید، نشان میدهد همکاری نظامی ایران و ارمنستان وارد مرحله عملیاتی شدهاست.
- برای ارمنستان، ایران یک تأمینکننده نسبتاً سریع و در دسترس در شرایط کاهش حمایت روسیه محسوب میشود.
- برای ایران نیز این همکاری فرصتی برای نمایش توانمندی صنایع دفاعی و افزایش نفوذ راهبردی در منطقه قفقازجنوبی است.
پیامدهای نظامی و منطقهای
- کارشناسان معتقدند بمب یاسین به تنهایی توازن قدرت در قفقازجنوبی را تغییر نمیدهد، اما چند پیامد مهم دارد:
- افزایش توان بازدارندگی ارمنستان: نیروی هوایی ارمنستان اکنون میتواند اهداف را از فاصلهای امنتر مورد حمله قرار دهد.
- پیچیدهتر شدن برنامهریزی دفاعی رقبا: کشورهای منطقه، بهویژه جمهوریآذربایجان، باید در محاسبات خود تهدید جدیدی را درنظر بگیرند.
- درسآموزی از جنگ قرهباغ: ارمنستان متوجه شده جنگهای مدرن بیش از تعداد جنگندهها و تانکها، به دقت تسلیحات، پهپادها، پدافند هوایی و جنگ شبکهمحور وابستهاند.
- کاهش وابستگی به روسیه: این اقدام بخشی از روند گستردهتر فاصله گرفتن ایروان از ساختارهای امنیتی تحت رهبری مسکو است.
نظر شما