به گزارش همشهری آنلاین، در تازهترین نمونه، روابط عمومی سیمافیلم اعلام کرده سریال «بیگانگان» که در ایام نوروز از شبکه سه سیما پخش شد، بیش از ۲۸ میلیون بار در تلوبیون دیده شده و در صدر سریالهای نوروزی قرار گرفته است. در مقابل، سریال «کلانتری ۱۱» تولید مرکز سیمرغ نیز با استناد به مرکز تحقیقات صداوسیما، ۱۰.۲ میلیون بار در تلوبیون بازدید داشته و «پربینندهترین و محبوبترین سریال تلویزیون در ایام جنگ رمضان» معرفی شده است.
پخش هر دو سریال از روزهای نخست نوروز آغاز شد. «بیگانگان» در مقایسه با «کلانتری ۱۱» چند هفته زودتر از آنتن خداحافظی کرد. با این حساب دو سریالی که همزمان روانه آنتن شدهاند نمیتوانند هر دو ادعای صدرنشینی را داشته باشند.
بسیاری از کارشناسان رسانه معتقدند تلوبیون بهتنهایی معیار دقیقی برای سنجش میزان واقعی مخاطبان نیست. تعداد کلیکها، بازدیدهای تکراری و حتی تفاوت تعداد قسمتهای سریالها میتواند روی آمار نهایی تأثیر بگذارد. طبیعی است سریالی که قسمتهای بیشتری دارد، مجموع بازدید بالاتری نیز ثبت کند؛ در حالی که برای مقایسه عادلانه، باید میانگین بازدید هر قسمت محاسبه شود، نه صرفاً عدد کلی بازدیدها. «کلانتری ۱۱» در ۳۷ قسمت تولید شده و ۱۰.۲ میلیون بار دیده شده است. سریال «بیگانگان» نیز با پخش ۳۱ قسمت رقم ۲۹.۵ میلیون بازدید را کسب کرده است. یک روش منطقی این است که بازدید کلی را تقسیم بر تعداد قسمتها کنند و میزان مخاطبان بر اساس مخاطبان هر قسمت اعلام شود. در غیر این صورت هر سریالی که طولانیتر باشد، شانس بیشتری برای جذب مخاطب بالاتر پیدا میکند.
در رقابت میان این دو سریال، «بیگانگان» با تعداد قسمتهای کمتر مخاطب بیشتری داشته است. بنابراین لقب «پربینندهترین و محبوبترین سریال» نمیتواند درست باشد.
دقت و شیوه مخاطب سنجی برنامههای تلویزیونی همواره یکی چالش برانگیز صداوسیما بوده است. چند روز پیش اعلام شد که بر اساس تازهترین آمار منتشر شده از سوی مرکز افکارسنجی سازمان صدا و سیما، «به وقت ایران» از شبکه خبر با ۲۴.۵ درصد مخاطب و برنامه «پاورقی» از شبکه دو سیما با ۲۱.۴ درصد بیننده، به عنوان پرمخاطبترین برنامههای رسانه ملی از آغاز جنگ رمضان شناخته شدهاند.
مشخص نیست که چرا برای سنجش تعداد مخاطبان سریالها و برنامههای تلویزیون یک بار به آمار مرکز افکارسنجی استناد میشود و بار دیگر آمار تلوبیون مبنای سنجش قرار میگیرد. همین تفاوت در معیارها باعث میشود مقایسه آثار چندان دقیق و قابل استناد نباشد.
در چنین شرایطی، به نظر میرسد بهترین راهکار این است که اعلام میزان مخاطبان، تنها از سوی یک مرجع واحد و تخصصی انجام شود؛ مرجعی مانند مرکز تحقیقات صداوسیما که پیش از این نیز درباره برنامههای غیرسریالیآمار و نظرسنجی رسمی منتشر کرده است. وقتی هر مرکز تولیدکننده آمار مخصوص به خود را منتشر میکند، طبیعی است که روایتهای متفاوت و گاه متناقضی شکل بگیرد.
داشتن یک مرکز واحد برای سنجش و اعلام آمار مخاطبان، علاوه بر جلوگیری از سردرگمی، میتواند به شفافیت بیشتر و افزایش اعتماد مخاطبان نیز کمک کند. در غیر این صورت، رقابت میان مراکز تولید سریال ممکن است بیش از آنکه بر کیفیت آثار متمرکز باشد، به رقابت بر سر ارائه آمارهای متفاوت و تبلیغاتی تبدیل شود.
مرکز سیمرغ و سیمافیلم هر دو تولیدکننده سریالهای تلویزیونی هستند و هر کدام برای آنکه نشان بدهند در رقابت برای جذب مخاطب پیروز شدهاند متوسل به آمارهای متفاوت میشوند. آمارهایی که از سوی روابط عمومی سریالها ارائه میشوند بیشتر جنبه تبلیغاتی دارند و تصویری کلی از وضعیت مخاطبان تمام سریالها ارائه نمیدهند. اعلام آمار از سوی یک داور مستقل و بیطرف میتواند به این ابهام و سردرگمی پایان دهد.
نظر شما