همشهری آنلاین: جامعه ای که حتی زیربمباران های وحشیانه هم کار را تعطیل نکردند تا چرخ اقتصاد کشور از حرکت نایستد. مراسم روز کارگر امسال در شرایطی برگزار میشود که جامعه کارگری کشور بیش از هر زمان دیگری نقش خود را در پایداری تولید، تابآوری اقتصادی و حفظ انسجام اجتماعی نشان داده است. شاخصه ویژه مراسم امسال، تأکید بر «همبستگی ملی، حفظ اشتغال و بازسازی اقتصادی با محوریت نیروی کار ایرانی» است.سمیه گلپور رئیس انجمن صنفی کارگران در گفتگو با همشهری از وضعیت جامعه ضمن ارائه توضیحاتی درباره نقش کارگران در جنگ تحمیلی سوم درباره خواسته های این جامعه در استانه روز کارگر سخن گفته است.
کارگران سرمایه بزرگ کشور
امسال روز کارگر صرفاً یک مراسم نمادین نیست؛ بلکه فرصتی برای بازخوانی جایگاه واقعی کارگر در اقتصاد کشور و تأکید بر اجرای کامل قوانین حمایتی موجود است. جامعه کارگری ما نشان داده در سختترین شرایط، از جمله دوران بحرانها و جنگ، تولید را متوقف نکرده و اجازه نداده چرخه اقتصاد کشور از حرکت بایستد.در شرایط جنگ و بحرانهای اقتصادی، کارگران نخستین گروهی هستند که آثار مستقیم مشکلات را تحمل میکنند، اما در عین حال آخرین گروهیاند که میدان تولید را ترک میکنند. در دورههای بحرانی، خطوط تولید با همت کارگران فعال ماند، خدمات زیربنایی استمرار یافت و کشور دچار توقف تولید نشد. این روحیه مسئولیتپذیری سرمایه اجتماعی بزرگی برای کشور است.
پویش دوباره می سازیم
درست است دشمنان قسم خورده ایران در حملات وحشیانه خود خسارت هایی را به حوزه های مختلف کشور اعم از مسکونی، تجاری و اقتصادی و تولید وارد کرده است اما کارگران اجازه نمی دهند این ویرانه ها مدت زمان زیادی به این شکل باقی بمانند . جامعه کارگری امروز با راه اندازی پویش «دوباره میسازیم» آمادگی خود برای بازسازی مناطق جنگ زده و صنایع مورد هدف قرار گرفته در جنگ اخیر را اعلام کرده است . این پویش با تکیه بر ظرفیت گسترده نیروی کار کشور اجرا میشود و بر سه محور اصلی افزایش بهرهوری، حفظ اشتغال موجود و بسیج ظرفیتهای مهارتی برای بازسازی و تقویت تولید استوار است.
کارگران ستون اصلی اقتصاد کشور
جامعه کارگری ایران با حدود ۲۴ تا ۲۵ میلیون شاغل، ستون اصلی اقتصاد کشور را تشکیل میدهد. حدود ۸۰ تا ۸۵ درصد این جمعیت را مردان و حدود ۱۵ تا ۲۰ درصد را بانوان تشکیل میدهند که سهم بانوان در سالهای اخیر بهویژه در حوزه خدمات، آموزش، سلامت و مشاغل دانشبنیان رو به افزایش بوده است. استانهای تهران، اصفهان، خراسان رضوی، خوزستان، البرز و آذربایجان شرقی بیشترین تمرکز جامعه کارگری را دارند و طبیعی است که تهران به دلیل تمرکز صنعتی و خدماتی، بیشترین سهم را داراست.میانگین سنی کارگران کشور حدود ۳۵ تا ۴۰ سال است؛ یعنی نیروی کاری جوان، فعال و آماده ارتقای مهارت. برخلاف تصویر سنتی گذشته، کارگر امروز عمدتاً دارای تحصیلات دیپلم و بالاتر است و سهم نیروهای دارای تحصیلات دانشگاهی و مهارتهای فنی تخصصی رو به افزایش است. جامعه کارگری امروز دانشمحور، مهارتمحور و آماده تحول در ساختار تولید است.
کارگران چه مطالباتی دارند؟
مطالبات جامعه کارگری خارج از چارچوب قانون نیست؛ بلکه تأکید بر اجرای دقیق قوانین موجود است. اولین و مهمترین مطالبه این قشر مسکن کارگری است ؛ بر اساس اصل ۳۱ قانون اساسی، برخورداری از مسکن متناسب حق هر ایرانی است. همچنین ماده ۱۴۹ قانون کار کارفرمایان را مکلف به همکاری در تأمین مسکن کارگران از طریق تعاونیها و سایر ظرفیتها کرده است.از آنجا که امروز بخش قابل توجهی از درآمد کارگران صرف اجاره مسکن میشود و در برخی کلانشهرها بیش از نیمی از حقوق ماهانه صرف هزینه مسکن میگردد. انتظار جامعه کارگری فعالسازی جدی تعاونیهای مسکن، تخصیص زمین مناسب، تسهیلات بلندمدت با نرخ ترجیحی و اجرای عملی ماده ۱۴۹ قانون کار است. مسکن دیگر یک موضوع رفاهی نیست؛ موضوع ثبات خانواده کارگری است.
مطالبه به حق دیگر کارگران امنیت شغلی است .در شرایط جنگی و رکود ناشی از بحران، برخی واحدهای تولیدی دچار مشکل شدند و تعدادی از کارگران شغل خود را از دست دادند. در حالی که مواد ۷، ۲۱ و ۲۷ قانون کار چارچوب مشخصی برای قرارداد کار و خاتمه آن تعیین کرده است، امنیت شغلی باید بیش از پیش مورد توجه قرار گیرد.
انتظار جامعه کارگری جلوگیری از اخراجهای غیرقانونی، تقویت بیمه بیکاری، حمایت از بنگاهها برای حفظ اشتغال و ساماندهی قراردادهای موقت در مشاغل با ماهیت دائم است. امنیت شغلی، پیششرط بهرهوری و آرامش روانی نیروی کار است.
سومین مطالبه جامعه کارگری تامین حفاظت فنی و ایمنی کار است .فصل چهارم قانون کار (مواد ۸۵ تا ۱۰۶) صراحتاً بر لزوم رعایت اصول حفاظت فنی و بهداشت کار تأکید دارد. با این حال، آمار حوادث ناشی از کار، بهویژه در بخشهای ساختمانی و صنعتی، همچنان نگرانکننده است.جان کارگر خط قرمز تولید است. انتظار ما افزایش بازرسیهای کار، آموزشهای ایمنی مستمر، تجهیز کارگاهها به استانداردهای لازم و برخورد قاطع با متخلفان در حوزه ایمنی است. هیچ تولیدی ارزش به خطر افتادن جان نیروی انسانی را ندارد.
از میان برداشته شدن شکاف میان دستمزد و سبد معیشت هم یکی دیگر از مطالبات کارگران در استانه روز کارگر است .
ماده ۴۱ قانون کار تصریح میکند حداقل مزد باید متناسب با نرخ تورم و هزینه سبد معیشت یک خانوار کارگری تعیین شود. واقعیت این است که در سالهای اخیر فاصلهای میان دستمزد مصوب و هزینه واقعی زندگی ایجاد شده و این موضوع فشار قابل توجهی بر خانوادههای کارگری وارد کرده است.انتظار ما اجرای دقیق ماده ۴۱ قانون کار و توجه واقعی به هزینه معیشت در تصمیمگیریهای مزدی است.
موضوع مهم دیگری که تشکل های کارگری دنبال تحقق آن هستند ترمیم دستمزد در طول سال است تورم مستمر و افزایش یک بار سالانه مزد چالشهای زیادی را پیش روی کارگران قرار می دهد. تورم بهصورت مستمر بر قیمت کالاها اثر میگذارد، در حالی که افزایش مزد سالی یکبار انجام میشود. این مسئله موجب کاهش تدریجی قدرت خرید کارگران در طول سال میشود. ضروری است سازوکارهایی برای ترمیم دستمزد در صورت جهشهای تورمی در چارچوب شورای عالی کار پیشبینی شود تا تعادل معیشتی حفظ گردد.
و در نهایت این جامعه خواستار مشارکت در سود تولید و افزایش انگیزه خود هستند . کارگر زمانی بیشترین انگیزه را دارد که خود را شریک تولید بداند، نه صرفاً دریافتکننده مزد. استفاده از ظرفیتهایی مانند نظام پیشنهادها، پرداخت مبتنی بر بهرهوری و طرحهای مشارکت در سود میتواند تعلق سازمانی و انگیزه کاری را افزایش دهد.
نیروی کار باانگیزه، سرمایه اصلی هر بنگاه اقتصادی است. اگر کارگر احساس امنیت، عدالت مزدی و مشارکت واقعی داشته باشد، بهرهوری افزایش مییابد و اقتصاد کشور نیز منتفع خواهد شد.
نکته:
جامعه کارگری کشور همواره در کنار تولید و منافع ملی ایستاده است. امروز نیز آمادگی دارد با تمام توان در مسیر بازسازی و تقویت اقتصاد کشور نقشآفرینی کند. انتظار کارگران نیز متقابلاً اجرای کامل قوانین، حمایت از معیشت و امنیت شغلی و نگاه سرمایهای به نیروی انسانی است.کارگر ایرانی ثابت کرده است که در سختترین شرایط پای کار کشور میایستد؛ اکنون زمان آن است که سیاستگذاریها نیز بهگونهای تنظیم شود که کرامت، امنیت و آینده روشن این قشر شریف تضمین گردد.
نظر شما