صندوقهای نقره در بورس زیر نظر سازمان بورس و چند نهاد نظارتی فعالیت میکنند و از نظر شفافیت و امنیت، در بالاترین رتبه قرار دارند. اما ترکیب دارایی صندوق نقره چیست؟
به بیان سادهتر یک صندوق نقره چه داراییهایی در خود دارد و ما بهعنوان سرمایهگذار چگونه از این طریق روی نقره سرمایهگذاری میکنیم؟
یکی از چهار صندوق نقره فعال در بازار بورس و شاید بهترین صندوق نقره حال حاضر بورس متعلق به گروه مالی کاریزما است. در این مطلب در خصوص صندوق نقران کاریزما و ترکیب داراییهای آن صحبت خواهیم کرد.
صندوق نقره چیست؟
صندوق نقره نوعی صندوق سرمایهگذاری قابل معامله (ETF) است که دارایی اصلی آن نقره فیزیکی یا اوراق مبتنی بر نقره است. سرمایهگذاران با خرید واحدهای این صندوقها بهطور غیرمستقیم در بازار نقره سرمایهگذاری میکنند، بدون اینکه نیاز به خرید و نگهداری فیزیکی نقره داشته باشند. هدف این صندوق، کسب بازدهی متناسب با تغییرات قیمت نقره است.
پیش از آنکه سراغ ترکیب داراییهای صندوقهای نقره برویم، نیاز است با یک مفهوم آشنا شویم: گواهی سپرده کالایی چیست؟
گواهی سپرده کالایی، سندی است که تایید میکند دارنده گواهی، مالک مقدار مشخصی کالای فیزیکی است. برای مثال اگر بگوییم گواهی سپرده کالایی شمش نقره، به این معنی است که دارنده گواهی مالک مقدار مشخصی شمش نقره است که در انبارهای مورد تایید بورس کالا نگهداری میشوند.
یکی از مهمترین اهداف سرمایهگذاری در صندوقهای نقره این است که دغدغههایی مانند مراجعه و خرید حضوری نقره، امنیت، تقلبی نبودن، عیار و .... را حذف کنیم. به همین منظور، بورس کالا، شمشهای نقره با بالاترین عیار و خلوص را در انبارهای مورد تایید خود در شرایط استاندارد نگهداری میکند و در ازای این کار گواهی سپرده کالایی شمش نقره صادر میکند.
صندوقهای نقره با خرید گواهی سپرده کالایی شمش نقره، در واقع مالک نقره فیزیکی محسوب میشوند. نقره فیزیکی پشتوانه صندوق نقره است و شما بهعنوان سرمایهگذار با خرید واحدهای صندوق، در بازار نقره مشارکت میکنید.

ترکیب داراییهای صندوق نقره چگونه تعیین میشود؟
ساختار داراییهای صندوق نقره بر اساس مقررات مصوب سازمان بورس و مفاد درجشده در امیدنامه صندوق مشخص میگردد. پرتفوی این صندوقها در بازار سرمایه از مجموعهای از ابزارهای مالی مرتبط با نقره تشکیل میشود و هر یک از این داراییها مطابق چارچوب صندوقهای کالایی سهم معینی از سبد سرمایهگذاری را به خود اختصاص میدهد. به طور معمول ترکیب دارایی صندوقهای نقره به شکل زیر است:
-
گواهی سپرده کالایی شمش نقره: حداقل ۷۰ درصد
-
اوراق مشتقه از جمله قراردادهای آتی نقره: حداکثر ۲۰ درصد
-
اوراق بهادار از جمله اوراق مشارکت و ابزارهای مشابه: تا ۱۰ درصد
در سطح بینالمللی، اغلب صندوقهای نقره به صورت پشتوانهدار فیزیکی فعالیت میکنند؛ به این معنا که نقره واقعی در خزانهها یا انبارهای مورد تایید نگهداری میشود و هر واحد سرمایهگذاری، متناظر با مقدار مشخصی نقره فیزیکی است. در مقابل، صندوقهای کالایی فعال در بورس ایران معمولاً دارایی فیزیکی را مستقیماً نگهداری نمیکنند، بلکه بخش عمده پرتفوی آنها بر پایه گواهی سپرده کالایی شمش نقره یا سایر ابزارهای مالی مبتنی بر نقره شکل میگیرد.
معرفی بهترین صندوق نقره در بورس ایران
در حال حاضر، ۴ صندوق نقره در بورس ایران فعال هستند که همگی بهتازگی پذیرهنویسی شدهاند. بنابراین عمر زیادی از حضوری صندوقهای نقره در بورس نمیگذرد و شاید برای پیدا کردن بهترین صندوق نقره نیاز به زمان بیشتر و تعداد صندوقهای بیشتری داشته باشیم.
اما اگر معیارهایی مانند حجم و ارزش معاملات و همینطور تعداد واحدهای صندوقهای نقره را ملاک قرار دهیم، آنگاه میتوانیم چهار صندوق را با یکدیگر مقایسه کنیم. بر این اساس، جدول زیر را خواهیم داشت. در این جدول، صندوقهای نقره را در فروردین ماه بررسی کردهایم و یک روز را بهعنوان نمونه آوردهایم تا دید کاملی نسبت به عملکرد آنها داشته باشید.
| مقایسه صندوقهای نقره در بورس ایران |
|||
| نام صندوق |
ارزش معاملات |
حجم معاملات |
تعداد واحدهای صندوق |
| نقران |
B ۱۵۲.۳ |
M ۱۴۳.۱ |
۳.۹ میلیارد |
| سیمین |
B ۱۱۱.۵ |
M ۱۰۳.۶ |
۲ میلیارد |
| سیلور |
B ۷۷.۶ |
M ۷۱.۱ |
۱.۳ میلیارد |
| نقرابی |
B ۴۹.۹ |
M ۳۹.۹ |
۱.۱ میلیارد |
در این جدول حرف M بهمعنی میلیون و حرف B بهمعنی میلیارد است.
همانطور که میبینید، صندوق نقران کاریزما، اختلاف زیادی از نظر ارزش و حجم معاملات و همینطور تعداد واحدهای صندوق دارد. به بیان سادهتر، این صندوق میتواند بهخوبی پاسخگوی نیاز سرمایهگذارها باشد؛ بهطوری که سرمایهگذار معطل صف خرید / فروش و همینطور نقدشوندگی نمیماند. ترکیب دارایی این صندوق را میتوانید در تصویر زیر مشاهده کنید:

نقره فیزیکی بخریم یا در صندوق نقره سرمایهگذاری کنیم؟
سرمایهگذاری در صندوق نقره معمولاً گزینه مناسبتری نسبت به خرید نقره فیزیکی است. خرید نقره فیزیکی با چالشهایی مثل نبود بازار شفاف، نقدشوندگی پایین، سختی نگهداری، ریسک تقلبی بودن، هزینههای بیمه و انبارداری و همچنین پرداخت مالیات بر ارزش افزوده همراه است.
در مقابل، صندوق نقره از طریق کارگزاریهای بورس خرید و فروش میشود، نقدشوندگی بالایی دارد، اصالت داراییها تضمین شده است و سرمایهگذار نیازی به نگهداری فیزیکی نقره ندارد. همچنین این صندوقها تحت نظارت سازمان بورس فعالیت میکنند و از مالیات نیز معاف هستند. بنابراین برای بسیاری از سرمایهگذاران، صندوق نقره راهی سادهتر، امنتر و کمهزینهتر برای سرمایهگذاری در نقره محسوب میشود.
مزایای سرمایهگذاری در صندوق نقره چیست؟
مهمترین مزایای سرمایهگذاری در صندوق نقره عبارتاند از:
-
تقاضای بالا و پتانسیل رشد به دلیل کاربردهای گسترده نقره در صنایع مختلف مانند الکترونیک، پزشکی و انرژیهای نو
-
نیاز به سرمایه اولیه کمتر نسبت به طلا
-
بازدهی مشابه طلا و کمک به حفظ ارزش دارایی در برابر تورم
-
معافیت از مالیات در معاملات بورسی
-
حذف ریسک تقلبی بودن یا عیار پایین نقره
-
شفافیت و نظارت قانونی توسط سازمان بورس
-
نقدشوندگی بالا و امکان خرید و فروش آسان
-
حذف هزینههای جانبی مانند نگهداری، بیمه و حملونقل
-
کمک به تنوعبخشی به سبد سرمایهگذاری و کاهش ریسک
-
مدیریت حرفهای داراییها توسط مدیران صندوق

جمعبندی مطلب
چه در صندوق نقره چه در سایر صندوقها، ترکیب دارایی حرف اول را میزند و برنده را مشخص میکند. در حال حاضر در بورس ایران، صندوقهای نقره تازهتاسیس هستند و ترکیب دارایی آنها تقریباً یکسان بوده و بیشتر بر گواهی سپرده شمش نقره سرمایهگذاری میکنند.
با گذشت زمان و ورود صندوقهای جدید و همینطور افزایش حجم معاملات نقره و ابزارهای مبتنی بر این فلز گرانبها، شاهد رقابت سطح بالاتری بین صندوقهای نقره برای جذب سرمایه خواهیم بود. هماکنون، صندوقهای نقران، نقرابی، سیمین و سیلور در بورس فعالیت دارند.
سوالات متداول
صندوق نقره چیست؟
صندوق نقره زیرمجموعهی صندوقهای کالایی است که عمده دارایی آن روی نقره یا در بورس ایران، گواهی سپرده کالایی شمش نقره، سرمایهگذاری میشود و قیمت واحدهای صندوق متناسب با نوسانات نقره تغییر میکند.
در حال حاضر چند صندوق نقره داریم؟
در حال حاضر در بورس ایران چهار صندوق نقره سیمین، سیلور، نقران و نقرابی مجوز فعالیت دارند.
ترکیب داراییهای صندوقهای نقره چگونه است؟
مطابق با دستورالعملهای موجود، حداقل ۷۰ درصد سرمایه صندوق بایستی به خرید گواهی سپرده کالایی شمش نقره اختصاص یابد. سهم اوراق مشارکت و ابزارهای مبتنی بر نقره نیز به ترتیب حداکثر ۱۰ و حداکثر ۲۰ درصد است.
نظر شما