همشهری آنلاین – گروه سیاسی: در چنین شرایطی جی دی ونس، رئیس هیاتمذاکرهکننده آمریکایی در گفتوگویی رسانهای پس از پایان مذاکرات، در توجیه شکست مذاکرات، به همان دلایل نخنمای گذشته متوسل شد و با پیش کشیدن دوباره موضوع «اطمینان از عدم ساخت سلاح هستهای توسط ایران»، کوشید از زیربار به شکست کشاندن مذاکرات اسلامآباد شانه خالی کند.
این درحالی است که نادیدهانگاشتن موضوع توافق دوطرف برسر مذاکره در چارچوب «متن پیشنهادی ایران»، بیش از هر چیز نشاندهنده این است که هدف واشنگتن از حضور در گفتوگوهای اسلامآباد، «تسلیم بی قید و شرط ایران» بودهاست؛ رویایی که به اذعان کارشناسان و تحلیلگران، نه تنها محقق نشد، بلکه پس از جنگ رمضان، شکست دیگری در کارنامه رئیسجمهور آمریکا به ثبت رسید.
در اسلامآباد چه گذشت؟
محمدباقر قالیباف، رئیس هیات مذاکرهکننده ایران در پاکستان، پس از پایان مذاکرات، طی پستی در فضایمجازی به نکات مهمی درباره گفتوگوها اشاره کرد:
پیش از مذاکرات:
- ایران: برخورداری تیم ایران از «حسن نیت» و «اراده لازم»
- رویکرد محوری: بیاعتمادی ایران به طرف مقابل
- دلیل: تجربههای دو جنگ قبلی
هنگام مذاکرات:
- ایران: طرح ابتکارات رو به جلو ازسوی هیات ایرانی
- آمریکا: ناتوانی طرف مقابل از جلب اعتماد هیات ایرانی در این دور از مذاکرات
پس از مذاکرات:
- نکته محوری: درک منطق و اصول ایران ازسوی طرف آمریکایی
- نتیجه: فرا رسیدن زمان تصمیمگیری برای جلب اعتماد ایران
- رویکرد ایران: «دیپلماسی اقتدار»، روش دیگری در کنار «مبارزه نظامی»
- هدف: احقاق حقوق ملت ایران
- راهبردی: دست نکشیدن از تلاش برای تثبیت دستاوردهای ۴۰ روز دفاع ملی ایرانیان
ناکامی در «تسلیم» ایران
موضعگیریهای طرف آمریکایی پس از مذاکرات، یک نکته ویژه دارد؛ تلاش برای «تسلیم ایران»؛ راهبردی که با شکست مواجه شد.
- راهبرد طرف آمریکایی: وادار کردن ایران به پذیرش تسلیم سریع
- واکنش طرف ایرانی: تاکید بر خطوط قرمز ترسیمی ازسوی ایران درباره مسائل محوری مذاکرات از بحث هستهای گرفته تا تنگه هرمز
- اذعان بینالمللی: شبکه خبری انگلیسی «اسکاینیوز» طی گزارشی درباره مذاکرات اسلامآباد، نوشت: «تیم ونس با تصور ساده لوحانه تسلیم سریع ایران وارد مذاکرات شد، در حالی که واقعیت، برتری ایران در تنگه هرمز و تاثیرگذاری بر اقتصاد جهانی است».
مقایسه رویکردها و راهبردهای دو هیات
یکی دیگر از نمودهای «عدم توافق به مثابه شکست آمریکا»، دست بسته بودن هیات آمریکایی در مواجهه با تیم مذاکرهکننده ایران است.
- تیم آمریکایی:
- بدون برنامهریزی منسجم
- فاقد جدیت لازم برای حرکت در مسیر توافق
- عدم برخورداری از اختیارات کافی
- تکیه بر راهبردهای شکستخورده قدیمی بهویژه در حوزه هستهای و تنگه هرمز
- عدم آمادگی برای مذاکره درباره یک توافق جامع
- تیم ایرانی:
- حضور در اسلامآباد در بالاترین سطح مذاکراتی
- برخورداری از چارچوب منسجم برای مذاکره براساس متن پیشنهادی ارائه شده
- حضور با بدنه قوی کارشناسی در اسلامآباد
- دارای اراده کافی برای دستیابی به توافق جامع
- واکنش: اندی کیم، سناتور آمریکایی، پس از مذاکرات، طی پستی در شبکههای اجتماعی، درباره رویکرد هیات آمریکایی در مذاکرات، نوشت: «آیا ونس فکر میکرد میتواند دههها اختلاف با ایران را در عرض یک روز حل کند؟ او در ماه فوریه فقط ۵روز را به گشتوگذار در بازیهای المپیک زمستانی گذراند! مذاکرات ونس فاقد برنامهریزی و جدیت بود».
مذاکره برای تلآویو
در اولویت قرار دادن منافع و راهبردهای رژیمصهیونیستی ازسوی تیم آمریکایی در جریان مذاکرات اسلامآباد، یکی دیگر از دلایل شکست آمریکا در مذاکرات ارزیابی میشود.
- رویکرد هیات آمریکایی: تیم ونس در جریان مذاکرات اسلامآباد بیش از اینکه بازتاب دهنده رویکردهای واشنگتن باشد، براساس دغدغهها و راهبردهای تلآویو حرکت میکرد.
- رویکرد هیات ایرانی: مذاکرهکنندگان جمهوریاسلامی با محور قرار دادن منافع ملی ایران و کل محور مقاومت، مانع پیشبرد مذاکرات در مسیر مطلوب رژیمصهیونیستی شدند.
- راهبرد تلآویو: در جریان مذاکرات مقامهای رژیمصهیونیستی، با لفاظیها و تهدیدهای ضدایرانی، کوشیدند بر روند مذاکرات تاثیر بگذارند که البته بینتیجه بود.
- واکنش: شبکه تلویزیونی «المیادین» در گزارشی درباره مذاکرات اسلامآباد، تاکید کرد که «تیم مذاکرهکننده آمریکا با ترجیح منافع اسرائیل، خود عامل اصلی شکست مذاکرات شد و بهانه هستهای پوششی برای این ناکامی بود».
شکست در تحمیل مذاکراتی
ناکامی در پیشبرد راهبرد «گرفتن امتیازی که در جنگ به آن دست نیافتند»، یکی دیگر از نمودهای شکست آمریکا و پیروزی ایران در مذاکرات ارزیابی میشود.
- بازگشایی تنگه هرمز: طرف آمریکایی در جنگ رمضان و مذاکرات اسلامآباد در تحمیل بازگشایی سریع تنگه هرمز ناکام ماند.
- غنیسازی صفر: واشنگتن با وجود ادعاها درباره «نابودی توان هستهای ایران در جنگ»، در تحمیل «غنیسازی صفر» به ایران شکست خورد.
- توان موشکی: هیات آمریکایی همچنین در تحمیل موضوعهای مورد تاکید خود به ایران در حوزه «توان موشکی» نیز ناکام ماندند.
- ذخایر اورانیوم غنیشده: آمریکاییها همچنین در جریان مذاکرات پاکستان در تحمیل رویکرد تحویل ذخایر اورانیوم غنی شده ایران متحمل شکست دیگری شدند.
- محور مقاومت: راهبرد تضعیف توان منطقهای ایران نیز از دیگر سیاستهای مذاکراتی طرف آمریکایی بود که با ناکامی مواجه شد.
تثبیت قدرت ایران
یکی دیگر از پیروزیهای جمهوری اسلامی در مذاکرات اسلامآباد، «تثبیت قدرت ایران» در عرصه سیاست منطقهای و بینالمللی بود که بهمثابه شکستی برای طرف آمریکایی بهحساب میآید.
- ورود با دست پر: ایران با دست پر در مذاکرات وارد شد و تعیین شروط و کوتاه نیامدن از آنها، نشان داد در عرصه نظامی و دیپلماتیک از قدرت پیشبرد اصول خود برخوردار است.
- اثبات زیادهخواهی آمریکا: در مذاکرات اخیر علاوهبر اینکه زیادهخواهیهای واشنگتن سبب انتقادهای جهانی شد، تصویر تازهای از قدرت ایران ترسیم کرد، آنهم نپذیرفتن رویکردهای قلدرمابانه طرف مقابل.
- تهدید ناپذیری: در شرایطی که محور واشنگتن – تلآویو با تهدید و لفاظی تلاش کردند راهبردهای خود را در مذاکرات به ایران تحمیل کنند، اما زیر بار نرفتن ایران، شکست دیگری را برای ترامپ به دنبال داشت.
نظر شما