-
حُقه معتادان برای کشیدن وافور | روایت رفوگران از نوشتافزار مورد علاقه خلافکاران!
ابزارهای فرهنگی گاه سرنوشت عجیبی در تهران قدیم پیدا میکردند؛ مثل دواتهای چینی مرغوب که روزگاری برای مشق خط بچهها وارد شده بودند، اما ناخواسته مقصد دیگری پیش رویشان قرار گرفت و راه به بساط دود و دم پیدا کردند.
-
این خیابان معروف را افغانها ساختند!
درباره یکی از معروفترین خیابانهای تهران حرف میزنیم؛ خیابانی که همزمان با لالهزار و به همراه میدان توپخانه جزو اولین معابری بود که در سال ۱۳۱۰ خورشیدی آسفالت شد.
-
فیلم | ماجرای جالب وقف قنات محله سرچشمه
در تهران قدیم، وقف فقط به زمین و ملک محدود نمیشد؛ گاهی آب هم وقف میکردند تا سهمی از زندگی مردم باشد. علیرضا کلانتر یکی از کسانی بود که قناتی در محله سرچشمه وقف کرد.
-
فیلم | سنگهای ساختمانی تهران قدیم از کجا میآمد؟
شاید کمتر کسی بداند بخشی از خانههای قدیمی تهران با سنگهایی ساخته میشد که از یکی از کوههای معروف تهران میآمد. اما این سنگها چطور به شهر میرسیدند و ماجرای استفاده از آنها چه بود؟
-
تاوانی که سرمایه یک عمر شد | چرا آقای خودکار بیک از پدر سیلی خورد؟
در مرام کاسبان قدیم بازار تهران، دخل و ترازو فقط ابزار دادوستد نبود، محک ایمان و عیار شرف بود. برای علیاکبر رفوگران، موسس کارخانه خودکار بیک در دوران نوجوان که نخستین گامهای شاگردی را در حجره پدری برمیداشت، مرز باریک میان زرنگی کاسبکارانه و دستاندازی به حق مردم همیشه با کتاب و درس روشن نمیشد.
-
یک ایران برای او زنگ میزند | شیرخدا، صدای ماندگار ورزش باستانی
عباس شیرخدا، صدای آشنای ورزش پهلوانی ایران، راوی روزگارانی است که هویت اصیل پایتخت در دل مرامها، لوتیگریهای بیادعا، زنگ و ضرب زورخانهها و نغمههای سحرگاهی معنا پیدا میکرد. او نزدیک به یک قرن است که در هوای این شهر نفس میکشد. شیرخدا از دل بازارچههای جنوب تهران برای مردم، مردخدا شد.
-
فیلم | چنارهای تهران را چه کسی کاشته است؟
چنارهای تهران از چه زمانی به بخشی از هویت این شهر تبدیل شدند؟ آیا ریشه این پیوند را باید در خیابان ولیعصر جستوجو کرد یا تاریخ، روایت قدیمیتری در خود دارد؟
-
روزگاری که شتر، کامیون ترانزیت تهرانیها بود | خاطرهبازی با علیاکبر رفوگران، بنیانگذار کارخانه «بیک»
تهران روزگاری نبض حیاتش با خنکای تاریکِ آبانبارها، صدای کوبش سُم شترها در کوچهپسکوچههای خاکی و سوسوی کمجان چراغهای نفتی میزد؛ روزگاری که یک جرعه آب خنک از پاشیر یا تهمانده نانی در سرمای قحطی، آداب و حرمت داشت. علیاکبر رفوگران، موسس کارخانه بیک، ما را به سالهای دهه ۲۰ میبرد.
-
«دوک دو لالهزار» که بود؟ | لالهزار را ٩٠ هزار تومان فروختند
تهران سالهای دور یکپارچه باغ بود و پردار و درخت و تنها بهخاطر یکی از هزاران باغهای زیبای این شهر اروپاییها به آن شهر چناران لقب داده بودند.
-
فیلم | منفورترین شغل تهران قدیم چه بود؟
در تهران قدیم، برخی پیشهها بیش از آنکه اعتبار و اعتماد به همراه داشته باشند، با حاشیه و بدنامی گره خورده بودند. مناسبات میان کسبه و مشتریان همیشه بر مدار اعتماد نمیچرخید و گاه یک دادوستد ساده، به اختلافی جدی و حتی مرافعهای عمومی تبدیل میشد.
-
ویدیویی دیده نشده از تهران؛ ۱۰۵ سال پیش
در میانه سلطنت ناصرالدینشاه قاجار، با گسترش تهران، میدان و بازار امینالسلطان در بخش جنوبی شهر شکل گرفت و به یکی از مراکز مهم تأمین مایحتاج پایتخت تبدیل شد. در این ویدیو بازار امین السطان را در سال ۱۳۰۰ ببینید.
-
تهران صد سال پیش به روایت آقای بیک
علیاکبر رفوگران، بنیانگذار نامآشنای کارخانه «بیک» و پدر صنعت خودکار ایران، متولد ۱۵اسفند ۱۳۰۹، امروز با کولهباری از تجارب ناب کارآفرینی و حافظهای زنده، یک شاهد عینی تمامعیار از پوستاندازی تهران است.
-
معمای یک تصویر از حسنآباد
در این تصویر که از میدان حسنآباد رو به شمال و کوههای البرز گرفته شده است، ایستگاه فعلی آتشنشانی دیده نمیشود و به جای آن همان گونه که میبینید، یک محوطه مشجر محصور در نرده و یک دروازه ورودی دیده میشود.
-
فیلم | مالک زیباترین خانه تهران کیست؟
خانه مستوفیالممالک، معروف به «خانه آقا» و «نگین سنگلج»، از عمارتهای تاریخی و تماشایی تهران است. این خانه با معماری چشمگیر و سقف پروانهای منحصربهفردش، یادگاری از دوران قاجار است که با وجود ارزش تاریخی، سالهاست با مشکلات نگهداری و مرمت روبهروست.
-
فیلم | خونینترین محله تهران اینجا بود؟
در قدیمیترین نقشه پایتخت، نقشه میرزا عبدالغفار نجمالدوله - سال ۱۲۳۷ خورشیدی، نام خردهمحلهای در دل محله سنگلج دیده میشود؛ میان چهاراه بوذرجمهوری و چهارراه گلوبندک.
-
فیلم | چرا اسم این میدان توپخانه است؟
تهران، شهری است که هر گوشهاش قصهای برای گفتن دارد؛ بعضی از این قصهها در کتابهای تاریخ ماندهاند و بعضی در حافظه و خیال مردم.
-
فیلم | اولین شبکه آبرسان شمال تهران
قنات عزتالملک مشیری؛ قناتی که این روزها در دل بافت شهری محله امانیه قرار دارد، راوی جریان زندگی در دل تاریخ تهران است؛ جایی که نخستین شبکه آبرسانی مدرن تهران شکل گرفت و آب، مسیر تازهای در زندگی شهری گشود. در این ویدئو قصه شکلگیری این قنات را ببینید.
-
روزگاری تهران، انجمن شپشکشی داشت!
اوایل دهه ۲۰ بیماری تیفوس در تهران شیوع پیدا کرد. برخی از اهالی و پزشکان شهر برای جلوگیری از گسترش آن در تهران دست به اقدامات جهادی زدند. از جمله آنها فعالیت گروهی از پزشکان در محله عودلاجان برای گندزدایی و سمپاشی محله بود.
-
نقش اسناد شهری در اعتباربخشی به روایتهای محلی
اسناد تاریخی میتوانند نقش مهمی در اعتباربخشی به روایتها ایفا کنند. روایتی که بر پایه سند شکل گرفته باشد، نه تنها از استحکام علمی بیشتری برخوردار است، بلکه میتواند اعتماد عمومی را نیز جلب کند.
-
فیلم | خلیلعقاب؛ اولین مرد آهنین ایران
تهران، سالها شاهد نمایشهای مردی بود که با قدرت بدنی شگفتانگیزش تماشاگران و حیرتزده میکرد. خلیل عقاب، پهلوانی که از ۱۲ سالگی ورزش را شروع کرد و بعدها با نمایشهای عجیبش، اسمش را سر زبانها انداخت.
-
۱۵ هزار عراقی در این عملیات اسیر شدند
عملیات فتحالمبین از ۲ تا ۱۰ فروردین ۱۳۶۱ در منطقه شوش و دزفول با هدف آزادسازی غرب دزفول و خارجکردن شهرهای دزفول، اندیمشک و شوش از تیررس توپخانه عراق انجام شد. در ادامه تصاویر واقعی این عملیات را و مبارزه غرورآفرین رزمندگان را ببینید.
-
فیلم | گز نکرده پاره نکن!
تا حالا شده که توی زندگی در شرایطی قرار بگیرید و بیحساب و کتاب دست به کاری بزنید و به دردسر غیرقابل برگشت بیفتید؟
-
آشی که شاه برای نزدیکانش پخت!
طبخ آش در تهران در دوره قاجار حسابی رایج شد؛ این غذای ساده پای ثابت نذریها بود. کار به جایی رسید که ناصرالدینشاه که به آشپزی و شکار علاقه داشت در سال ۱۲۴۷ شمسی دستور داد در کاخ شهرستانک آش نذری بپزند؛ آشی که بعدها به «آش ییلاقی» معروف شد.
-
مالیات بر گدایی | روشهای عجیب تکدیگری در تهران قدیم | کسب درآمد از مرده بیصاحب
پرداخت رشوه و حقحساب به آژانها در تهران قدیم چیزی نبود که بشود در باره آن کوتاه آمد و همه صنوف باید به این قانون نانوشته تن میدادند؛ حتی گدایان.
-
«بچه ناف تهرون» کیست؟
تهران روستایی ٧٠٠ساله است کنار شهرری که بعد از پایتختی سکونت در آن شد مایه افتخار و فخرفروشی عدهای از ساکنان آن به عدهای دیگر که بعدها ساکن این شهر شدند، اما بچه ناف تهران به چه کسانی گفته میشود و تهرانی اصیل چه کسی است؟
-
پسانداز خانوارها در طهران قدیم دلار و ارز نبود
اندوخته خانوادههای طهران قدیم مثل امروز دلار و ارز و سکه و خودرو نبود، بلکه ظروف مسی و قالی از کالاهای سرمایهای محسوب و خرید این اقلام از سوی بزرگترها به جوانان توصیه میشد.
-
فیلم | عودلاجان یا اودلاجان؟ | رمزگشایی از نام یک محله قدیمی
اودلاجان اگرچه در چند دهه اخیر به دلیل رشد بافت فرسوده و وجود کارگاههای تولیدی و انبارها به تدریج جامه اعیانی از تن درآورد، اما هنوز عمارتها، گذرها و برخی اماکن خاطرهانگیز دوران قاجار را حفظ کرده است.
-
فیلم | خاطرات مثبت ۱۸ یک جلاد
وقتی یک جلاد دوره مظفری از این شغل منفور و ترسناک و ماجراهای اعدام محکومان میگوید اگرچه خاطراتی تلخ و گزنده، اما شنیدنی و عبرتآموز است.
-
فیلم | قدیمیترین عکس نارمک، ۷۰ سال پیش
این تصویر، نارمک را حدود ۷ دهه پیش نشان میدهد؛ روزهایی که این محدوده هنوز فاصله زیادی با چهره امروزیاش داشت. نارمک از اوایل دهه ۱۳۳۰ با طرحی منظم و میدانهای متعدد شکل گرفت و بهتدریج به یکی از محلههای مهم شرق تهران تبدیل شد.
-
منفورترین شغل تهران قدیم چه بود؟ | وقتی رقاصک جفتک میانداخت
مقابل ساعتسازیهای تهران قدیم همیشه دعوا و مرافعه بهپا بود؛ چراکه آنها متخصص این کار نبودند و نه تنها ایراد ساعت مشتری را برطرف نمیکردند که خرابترش هم میکردند. ازاینرو، ساعتسازی منفورترین شغل تهران قدیم دانسته میشد.