راز معمای قیام تورم در ایران با کالبدشکافی رشد پایه پولی و نقدینگی افشا شده است. پیش‌بینی می‌شود درصورتی که دولت جلوی رشد ۴۰ درصدی نقدینگی را نگیرد و نتواند آن را به محدوده ۲۷ درصد میانگین چندسال اخیر، کاهش دهد، حجم نقدینگی در پایان مرداد سال آینده به ۵۵۰۰ میلیارد تومان برسد.

پول

به گزارش همشهری آنلاین به نقل از روزنامه همشهری، سیدابراهیم رئیسی پیش از این بارها از تیم اقتصادی دولت خواسته تا جلوی پیشروی پایه پولی و چاپ پول پرقدرت و تورم‌ساز را بگیرد. تاکنون سیاست ضدتورمی دولت شفاف اعلام نشده، با این‌حال هم وزیر اقتصاد و هم رئیس‌کل جدید بانک مرکزی، قول داده‌اند که تورم را مهار کنند. ماه‌های باقیمانده از سال ۱۴۰۰، زمان طلایی تیم اقتصادی دولت برای ایجاد یک دور برگردان در مسیر پایه پولی و نقدینگی است. کسری شدید بودجه دولت و ناترازی بانک‌ها از یک سو و افت درآمدهای نفتی ایران این فرضیه را تقویت می‌کند که احتمالا در ماه‌های آینده امکان حمله به تورم دشوارتر شود.
 

آمارها چه می‌گوید؟

بانک مرکزی با انتشار جدیدترین گزیده‌ آمارهای اقتصادی اعلام کرد؛ حجم نقدینگی در پایان مرداد ۱۴۰۰ به رقم ۳۹۲۱ هزار میلیارد تومان رسید که نشان می‌دهد تنها در مرداد ماه ۱۰۱ هزار و ۴۵۰ میلیارد تومان بر حجم نقدینگی اضافه شده است، به بیان روشن‌تر ثانیه‌ای ۳۸میلیون تومان؛ دقیقه‌ای ۲ میلیارد و ۲۷۲ میلیون تومان ، هر ساعت ۱۳۶ میلیارد تومان و در یک روز ۳ هزار و ۲۷۳ میلیارد تومان.

براساس برآورد بانک مرکزی، رشد نقدینگی در پایان مرداد امسال نسبت به مرداد پارسال ۳۹.۱ درصد ، نسبت به پایان سال گذشته ۱۲.۸ درصد و نسبت به تیرماه امسال ۲.۷ درصد بود، پیش‌بینی می‌شد با این روند فزاینده، حجم نقدینگی در پایان تابستان امسال از مرز ۴۰۰۰ هزار میلیارد تومان عبور کند. داده‌های جدید می‌گوید؛ پایه پولی در مرداد ماه امسال ۵۱۵ هزار و ۹۴۰ میلیارد تومان بوده که با ضریب فزاینده ۷.۶ برابری باعث رسیدن حجم نقدینگی به ۳۹۲۱ هزار میلیارد تومان شده است. رشد پایه پولی به‌گفته بانک مرکزی در پایان مرداد امسال نسبت به مرداد سال گذشته ۴۲.۱ درصد و نسبت به اسفند پارسال ۱۲.۴ درصد بوده که نشان می‌دهد رشد پایه پولی در نتیجه استقراض دولت در ماه‌های خرداد تا مرداد امسال براساس قانون مصوب مجلس از رشد نقدینگی سبقت گرفته است. آمارها نشان می‌دهد خالص دارایی‌های خارجی بانک مرکزی در مرداد امسال نسبت به‌مدت مشابه پارسال ۲۹.۳ درصد، خالص مطالبات بانک مرکزی از بخش دولتی ۲۰۷ درصد و مطالبات بانک مرکزی از بانک‌ها ۶.۸ درصد رشد کرده است. از کل حجم نقدینگی بی‌سابقه ایران در پایان مرداد امسال ۱۹.۹ درصد آن پول و ۸۰.۱ درصد شبه‌پول بوده و سهم سپرده‌های کوتاه‌مدت بانکی از کل شبه پول ۲۸.۸ درصد، سپرده‌های یک‌ساله ۲۶.۶ درصد و سپرده‌های دوساله هم ۱۶.۵ درصد برآورد شده و فقط ۶ درصد از کل شبه پول به سپرده‌های قرض‌الحسنه اختصاص یافته  است.
 

ردپای استقراض دولت

نشانه‌هایی از استقراض دولت از بانک مرکزی هم در گزیده‌های جدید آماری دیده می‌شود تا جایی که بدهی دولت به بانک مرکزی از ۸۴هزار میلیارد تومان در مرداد ۹۸ به ۹۹ هزار میلیارد تومان در پایان مرداد سال ۹۹ و در آخر مرداد امسال به رقم ۱۶۵.۵ میلیارد تومان رسیده که رشد بدهی دولت به بانک مرکزی در پایان مرداد امسال نسبت به‌مدت مشابه سال گذشته ۶۷.۴ درصد و نسبت به اسفند پارسال هم ۴۴ درصد برآورد شده است.

این گزارش حاکی است: در گزیده آمارهای اقتصادی بانک مرکزی، تازه‌های دخل و خرج بودجه عمومی دولت شامل درآمدهای مالیاتی، میزان درآمد ارزی کشور از محل فروش نفت و فرآورده‌های نفتی و همچنین کسری تراز عملیاتی بودجه دولت از بهمن سال ۹۷ به بعد منعکس نشده است. برخی برآوردها نشان می‌دهد که بودجه امسال دولت با کسری دست‌کم ۴۰۰ هزار میلیارد تومانی مواجه خواهد شد.
 

تجارت به دلار یا به کیلو؟

آمارهای ماهانه صادرات و واردات گمرکی ایران در ۵‌ ماه نخست بیانگر این است که بیشترین میزان واردات در تیرماه به میزان ۴.۱میلیارد دلار و کمترین میزان هم مربوط به مرداد به ارزش ۲ میلیارد دلار یعنی نصف ‌ماه قبل از آن بوده و در کل ۵‌ ماه نخست امسال ۱۳ میلیون و ۸۱۹ هزار تن کالا به ارزش ۱۶ میلیارد و ۶۳۱ میلیون دلار وارد کشور شده که ارزش هر تن کالای وارداتی ۱۲۰۳ دلار برآورد می‌شود. از سوی دیگر تا پایان مرداد امسال ۱۷ میلیارد و ۶۶۱ میلیون دلار کالا ازجمله میعانات گازی صادر شده که نشان از مثبت بودن تراز تجاری دارد اما ارزش هر تن از کالاهای صادراتی ایران ۳۸۸دلار بوده و در این مدت ۴۵ میلیون و ۴۷۴ هزار تن کالا از کشور خارج شده است.
 

وضعیت بدهی‌های ایران

میزان بدهی‌های خارجی ایران در پایان مرداد براساس سررسید اولیه به ۸ میلیارد و ۸۴۰ میلیون دلار معادل ۷ میلیارد و ۵۵۵ میلیون یورو برآورد شده که ۲ میلیارد و ۴۸۰ میلیون دلار بدهی‌های خارجی کوتاه‌مدت و ۶ میلیارد و ۳۶۰ میلیون دلار بدهی‌های میان‌مدت و بلندمدت است. همچنین بانک مرکزی متوسط نرخ فروش هر دلار آمریکا در بازار آزاد ایران در مرداد را ۲۵ هزار و ۵۳۱ تومان اعلام کرده است.

کد خبر 631206

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.

دیدگاه خوانندگان

آخرین خبرهای بازار