دکتر تقی شامخی استاد دانشگاه و صاحب‌نظر منابع طبیعی درباره جایگاه منابع طبیعی در اقتصاد مقاومتی می‌گوید: وقتی صحبت از مقاومت می‌شود، یعنی اینکه ما بتوانیم پایداری را بالا ببریم و شرایطی ایجاد کنیم که بتوانیم در زمان‌های طولانی و در وضعیت دشوار مقاومت کنیم؛ منابع طبیعی در این زمینه می‌تواند نقش مهمی داشته باشد.

دکتر تقی شامخی استاد دانشگاه

 او می‌افزاید: منابع طبیعی همواره پناهگاه انسان بوده و انسان هنگامی که می‌خواسته درمقابل شرایط نامناسب محیط مقاومت کند جنگل و عرصه‌های منابع طبیعی به او کمک می‌کرده است تا شرایط سخت را از سر بگذراند. در روزگار ما هم این مفهوم پا برجاست و منابع طبیعی می‌تواند به ما کمک کند. اما ممکن است ما دو برداشت متفاوت از مقاومت داشته باشیم؛ برداشت نخست که برداشت نادرستی است این است که ما در برهه‌ای از زمان که با اقتصاد مقاومتی مواجه می‌شویم و بالطبع در این شرایط زندگی دشوار و اشتغال کم می‌شود برای اشتغال‌زایی به کارگران بیکار اجازه بدهیم چند دام تهیه کنند و بروند در جنگل تا بتوانند از این طریق حداقل معیشت را داشته باشند، یا اگر نمی‌توانیم در بخش کشاورزی سرمایه‌گذاری کنیم بگوییم چون شرایط دشوار است و با اقتصاد مقاومتی مواجهیم اگر به شیوه غلط هم کشاورزی می‌شود، اغماض کنیم، یا در مسئله سوخت بگوییم چون شرایط سخت‌شده و سوخت‌رسانی به محیط‌های روستایی و عشایری مشکل است اجازه بدهیم که روستاییان و عشایر سوخت خودشان را از چوب جنگل تهیه کنند؛ این برداشت نادرست از اقتصاد مقاومتی است.

ما هنگامی می‌توانیم مقاومت طولانی‌تر و بهتری داشته باشیم که اکوسیستم‌های طبیعی ما سلامت بیشتری داشته باشند؛ درواقع ما با داشتن مرتع، جنگل و تالاب سالم می‌توانیم عمر طولانی داشته باشیم. وی تصریح می‌کند: تالاب‌ها در طول قرن‌ها در فلات ایران به بهبود زندگی انسان‌ها کمک کرده‌اند. اگر تالاب‌ها پایدار باشند زندگی انسان‌ها پایدار خواهد بود و در چنین شرایطی انسان می‌تواند در مقابل وضعیت نامناسب مقاومت کند. اما اگر تالاب‌ها را خراب کنیم، در واقع تیشه به ریشه حیات‌زده‌ایم؛ درست مانند کسی که بر سر شاخ، بن می‌برد. با تخریب تالاب ما جایی را که می‌توانستیم در آن زندگی کنیم و مقاومتمان را ادامه بدهیم دچار اختلال کرده و از بین می‌بریم. همین مثال را می‌توان به سایر عرصه‌های منابع طبیعی تعمیم داد.

شامخی می‌گوید: اگر کشاورزی و توسعه آن باعث افزایش فرسایش خاک شود این به معنای از دست‌دادن مقاومت است. زمانی اقتصاد مقاومتی در کشور ما مطرح شد که خوشبختانه اقتصاد سبز در کنفرانس « ریو + 20»که سال گذشته برگزار شد به یک موضوع محوری در این کنفرانس تبدیل شد. اقتصاد سبز از اقتصادی صحبت می‌کند که شما می‌توانید در اکوسیستم‌های پایدار با کمک به پایداری اکوسیستم‌ها، منافع اقتصادی هم داشته باشید. بشر طی 50 سالی که از کنفرانس استکهلم می‌گذرد توانسته به راهکارهایی برسد که براساس آن ازیک سو، منابع طبیعی را در وضعیت مناسبی حفظ و از سوی دیگر، منافع اقتصادی خود را تامین کند. با مطالعه مباحث مربوط به اقتصاد سبز در منابع بین‌المللی، به‌خصوص از مدارک مربوط به ریو + 20 و مدارک مربوط به یونپ می‌توانیم دستورالعمل‌های بسیار خوبی را برای تقویت اقتصاد مقاومتی استخراج کنیم. این استاد دانشگاه معتقد است چند سالی است که در دنیا بحث تجارت کربن مطرح شده، این تجارت فرصتی را فراهم کرده تا کشورها بتوانند جنگل‌کاری کنند و به خاطر گاز کربنیکی که درختان جذب می‌کنند با درختکاری از یک سو، فضای سبز خود را براساس برنامه سازمان ملل توسعه بدهند و از سوی دیگر کسب درآمد کنند. این موارد به ما کمک می‌کند تا مفاهیم جدیدی را پیدا کنیم که هم مبنای اقتصاد مقاومتی و هم همسو با اهداف کنفرانس ریو + 20 باشند؛ چنین روندی باعث حفظ طبیعت می‌شود.

کد خبر 216536

برچسب‌ها