همشهری آنلاین، فرخنده رفائی: دانشمندان در جریان یک ماموریت اکتشافی در اعماق اقیانوس، با صحنهای غیرمنتظره روبهرو شدند: بستری سنگی در کف دریا که به شکلی شگفتآور یادآور «جاده آجری زرد» در داستانهای افسانهای است.
به گزارش ساینسآلرت، سال ۲۰۲۲ یک مأموریت اکتشافی در شمال جزایر هاوایی به کشفی انجامید که هنوز هم توجه دانشمندان و علاقهمندان علم را به خود جلب کرده است. پژوهشگران در حین بررسی رشتهکوه زیرآبی «لیلیوئوکالانی» در منطقه حفاظتشده دریایی پاپاهانائوموکوآکئا، با ساختاری مواجه شدند که در نگاه نخست، شباهت عجیبی به یک جاده سنگفرششده داشت؛ جادهای که بهدلیل رنگ و الگویش، به «جاده آجری زرد» شهرت یافت.
این کشف توسط کشتی اکتشافی Nautilus و با استفاده از زیردریاییهای هدایتپذیر از راه دور انجام شد. منطقه پاپاهانائوموکوآکئا یکی از بزرگترین مناطق حفاظتشده دریایی جهان است؛ پهنهای وسیعتر از مجموع تمام پارکهای ملی ایالات متحده. با این حال، دانشمندان تاکنون تنها حدود ۳ درصد از بستر این منطقه عظیم را کاوش کردهاند.
تصاویر منتشرشده از این مأموریت، لحظهای را ثبت کردهاند که پژوهشگران با شگفتی درباره آنچه میبینند گفتوگو میکنند. یکی از اعضای تیم آن را «جادهای به آتلانتیس» توصیف میکند و دیگری با ناباوری از «جاده آجری زرد» نام میبرد. این واکنشها، نشاندهنده غیرمعمولبودن صحنهای است که در عمقی بیش از هزار متر زیر سطح دریا دیده شده؛ بستری که برخلاف انتظار، ظاهری خشک و ترکخورده دارد.
بررسیهای علمی نشان میدهد این ساختار در واقع بخشی از جریان شکستهشده سنگی به نام «هیالوکلاستیت» است؛ سنگی آتشفشانی که در اثر فورانهای پرانرژی شکل میگیرد و سپس قطعات آن در کف دریا تهنشین میشود. ترکهای منظم و زاویهدار ۹۰ درجهای، نتیجه تنشهای ناشی از گرمشدن و سردشدن مکرر در جریان فعالیتهای آتشفشانی بودهاند؛ فرآیندی طبیعی که بهطور اتفاقی الگویی شبیه آجرهای منظم ایجاد کرده است.
این کشف در عین حال یادآور واقعیتی بزرگتر است: ما هنوز بخش ناچیزی از کف اقیانوسهای عمیق را دیدهایم. بر اساس پژوهشی که در سال ۲۰۲۵ منتشر شد، بشر طی بیش از شش دهه اکتشاف، تنها بین ۰٫۰۰۰۶ تا ۰٫۰۰۱ درصد از بستر عمیق اقیانوسها را بهطور بصری بررسی کرده است؛ مساحتی که در مقایسه با وسعت واقعی بزرگترین زیستبوم زمین، بسیار اندک است.
از این منظر، «جاده آجری زرد» فقط یک پدیده زمینشناسی جذاب نیست، بلکه نمادی از مسیر پیش روی علم است؛ مسیری که نشان میدهد با ادامه اکتشافات ژرفدریایی، میتوان به درک عمیقتری از تاریخ زمین، ساختارهای پنهان آن و حتی حیات در محیطهایی با شرایط زیستی سخت، دست یافت.
نظر شما