-
کوچه گرد ۸۸؛ ماجرای اختراع ماشین دودی در تهران قدیم!
میدانستید در تهران قدیم، یک استاد حلبیساز ماشین دودی ساخته است؟ کوچهگرد امروز از ماجرای بانمک این اختراع میگوید.
-
کوچه گرد ۸۹؛ تصویر دیدهنشده از کارخانه گاز در تهران قدیم
کارخانه گاز قدیمیترین کارخانه در تهران است و جایی نزدیک به خیابان امیرکبیر امروزی. در کوچه گرد امروز عکسی دیده نشده از این کارخانه را ببنید و سرنوشتش را بشنوید.
-
کوچه گرد ۸۷؛ زبان رمزی قصابان تهران قدیم
قصابان در تهران قدیم بین خودشان اصطلاحاتی داشتند که امروزه کمتر به کار میرود. مانند لانتوری، سسته و زل. در کوچه گرد امروز معنای برخی از این کلمات را بشنوید.
-
کوچه گرد ۸۴؛ راز مرد درون یک عکس مشهور از تهران قدیم!
عکسی مشهور از تهران، زمستان ۱۳۳۲. مردی جوان، تنها روی بالکن یک هتل فرسوده نشسته و درحال نوشتن است. کوچهگرد امروز داستان این عکس و کتاب مشهوری که حاصل سفر این جهانگرد به ایران است.
-
کوچه گرد ۸۶؛ عکسهای کمتر دیده شده از رشت
آنتوان سوروگین، عکاس دوره قاجار به شهرهای زیادی در ایران سفر کرده است، از جمله رشت. کوچه گرد امروز عکسهای کمتر دیده شده این عکاس را از بازار رشت، پیربازار، دفتر بازرگانی برادران اوهانیان و... منتشر میکند.
-
کوچه گرد ۸۵؛ یک آفریقایی، کلیددار حرمسرای شاه!
زمان قاجار آفریقاییهای زیادی در شهرهای بزرگ ایران زندگی میکردند و مشاغل مختلفی داشتند. کوچه گرد امروز مرور کوتاهی بر این اقامت است با دو عکس کمتر دیده شده از آفریقاییهای مهاجر.
-
کوچه گرد ۸۳؛ راز دندان دار شدن اهالی خیابان اسمالبزار
خیابان اسمالبزاز تهران قدیم خاستگاه فرهنگ لوتیگری و جوانمردی در تهران قدیم است. و حاج فرج عطار یکی از جوانمردان به نام این محله. این قسمت از کوچهگرد قصهای است برگرفته از ماجرای حاج فرج که در کتاب «درکوچه و خیابان» نقل شده است.
-
کوچه گرد ۸۲؛ شاعر نوحه مشهور سقای حسین (ع) کیست؟
ای اهل حرم میر و علمدار نیامد بخشی از یک شعر معروف است که در شب و روز تاسوعا برای حضرت عباس(ع) میخوانند. دو بند اول شعر به صورت دو دمه در هیئتهای عزاداری تکرار میشود. گمانهزنیهایی برای شاعر آن وجود دارد. این قسمت از کوچه گرد معرفی کوتاهی دارد از شاعری که به احتمال زیاد این نوحه ماندگار را س
-
کوچه گرد ۸۱؛ نوحه ناصرالدینشاه، قدیمترین صدای محرم!
نوحه جبرئیل قدیمیترین نوای ضبط شده روی گرامافون در دوره قاجار است. شاعر آن را هم ناصرالدینشاه گفتهاند. این قسمت از کوچهگرد دعوتید به شنیدن بخشی ازین نوحه قدیمی.
-
کوچه گرد ۸۰؛ فتح تهران به دست سردار زن لر!
کشور غرق در فقر، پرچم روس و انگلیس چون بختکی روی ایران، محمدعلی شاه بیوطنی ظالم و باربر بیگانه... تهران بیفریادرس! زنی از ایل بختیار علیه استبداد فریاد زد و رو به روی ظلم ایستاد. این قسمت از کوچهگرد به داستان غیورانه سردار بیبی مریم بختیاری میپردازیم که نامش بر خیابانی در محله الیهه است.
-
کوچه گرد ۷۹؛ نگارستان، باغی که رنگ خون دید، بدون خون ریختن!
نگارستان باغی است که فتحعلیشاه برای ییلاق تابستانی ساخت. اما کسی فکرش را نمیکرد که این باغ روزی شاهد خونریزی باشد، بدون آنکه حتی خون ریخته شود. کوچهگرد امروز روایت مرگ یکی از وطنپرستترین ایرانیان تاریخ در باغ نگارستان است ؛ قائممقام فراهانی.
-
کوچه گرد ۷۸؛ ماجرای ساخت هفت کاسه معلق/ درسی که معمار کاشی به تهرانیها داد!
ماجرای ساخت هفتکاسه معلق راشنیدهای، معماری چشمگیر و خارقالعادهای در راهروی مسجد سپهسالار، کنار آبریزگاه؟ کوچه گرد امروز داستان جعفرخان کاشی است که وقتی به تهران آمد و معمارها او را رد کردند، اما ماجرا به همینجا ختم نشد.
-
کوچه گرد ۷۷؛ دوستکامی؛ رفاقت به سبک تهرونی، بدون فالو و لایک...
«دوستکامی» واژهای که از دل کوچه و بازار تهران بیآب بیرون آمد و تبدیل به نماد رفاقت شد. درکوچه گرد امروز چرایی به وجود آمدن این واژهای را بشنوید که چنان جاندار است که حس یک آدم را از قلب او تا معماری و هنرهای تجسمی میبرد.
-
کوچه گرد ۷۶؛ از گلولای تا سنگفرش؛ اولین طراحی شهری کجای تهران بود؟
ناصرخسرو خیابانی است که نخستینهای زیادی را در خود جای داده و البته جزو اولین نقاطی که در تهران طراحی شهری شد. در کوچهگرد امروز با جذابیتهای این خیابان قدیمی آشنا شوید.
-
کوچه گرد ۷۵؛ شهر توی تهران قدیم ترنا دید و امروز مافیا
روزگاری میگفتند «بریم یه دست ترنا بزنیم»، حالا میگویند «بیا مافیا بزنیم»، اما تفاوتش این است که آن زمان آخرش زولبیا میخوردی، الان زخم کاری! در کوچهگرد امروز تفاوت این دو بازی را بشنوید.
-
کوچه گرد ۷۴؛ تهران: از باد سام تا بختک برجها!
قدیمها در تهران بادی میوزید مشهور به باد سام؛ مردم میگفتند عذاب الهی است و با خودش بیماری و مرگ میآورد. کوچهگرد امروز حکایت باد سام است و ماجراهای عجیب و غریبش.
-
کوچه گرد ۷۳؛ یکم خرداد ۱۴۳ سال پیش هوا چطور بوده؟
همچین روزی در یک قرن و نیم پیش، ناصرالدینشاه با حرم عشرت آباد به دوشان تپه میرود. کوچه گرد امروز روایت آب و هوا به سبک ناصرالدینشاه است.
-
کوچهگرد ۷۲؛ تعجب ناصرالدینشاه از خورشیدگرفتگی
۱۴۳ سال پیش، اواخر اردیبهشت خورشیدگرفتگی رخ میدهد و ناصرالدینشاه را حسابی میترساند. کوچهگرد امروز روایت واکنش این شاه قاجار است به پدیده کسوف.
-
کوچهگرد ۷۱؛ ماجرای اردیبهشت و تهران توتی!
اردیبهشت و خرداد تهران بوی توت میگیرد و امسال هم درختان پربارتر از سالهای پیش شدهاند. متخصصان هم هشدار میدهند توتهای سر درخت آلودهاند و نباید خورد. در کوچهگرد امروز به تاریخچه کاشت درخت توت پرداختیم و اینکه چرا تهران توتستان است.
-
کوچهگرد ۷۰؛ مسئولیت اجتماعی با طعم سنگکی حاجعلی جغجغه
طهران قدیم نانوایی رفتنش هم درس زندگی بود و میآموختند که در زندگی نباید سکوت بیفضیلت داشته باشند. در کوچه گرد امروز ماجرای سنگکی حاجعلی جغجغه را بشنوید و درسهای زندگی او برای بچهها و مرامش در برخور با آنها در روزهای شلوغ.
-
کوچه گرد ۶۹؛ اولینبار کی گفت: «بگو همشهریهات هم بیان؟»
این کنایه را معمولا به کسانی میزنند که تازه به تهران آمدهاند و اوضاعشان رو به راه شدهاست. کوچهگرد امروز برایتان قصه شکلگیری این ضربالمثل را میگوید و اینکه این اصلا سر همین ماجرا، سیستم بازیافت در تهران آغاز شد!
-
کوچهگرد ۶۷؛ لاکچریبازی در تهران قدیم؛ لولهنگ جفت!
لاکچری بودن در تهران قدیم فقط آنجا بود که آفتابهات جفت میشد... یعنی وقتی دوقلو جفت میشد، اندازه آیفون لاکچری که هیچ، قدر پورشهدار عزت داشتی جلوی لولنگدار مسجد. کوچهگرد امروز در باره آفتابه است و اهمیتش در تهران قدیم و حتی امروز!
-
کوچه گرد ۶۸؛ بستنشینی یا یک دم اسب فاصله بین عدالت تا آخور!
درباره بستنشینی در تهران قدیم شنیدهاید؟ «بَست» به پناهگاهی گفته میشد که مجرم، محکوم یا حتی معترض به حکمی خودش را به آنجا میرساند و به اصطلاح «بست مینشست». جالبتر از خودِ بست، مکانهایی بود که مردم در آنها بست مینشستند. کوچهگرد امروز را در همینباره بشنوید.
-
#رادیو_همشهری | کوچهگرد ۶۶؛ تحریف تاریخ با چاشنی آجیل مشکلگشا
این روزها آدمهای زیادی برای تولید محتوا و جذب مخاطب اطلاعات اشتباه و تحریف شده میدهند، این کار خطاست حتی اگر در باره مسائل به ظاهر ساده باشد، مثل باورهای عامیانه مردم. در این قسمت از کوچهگرد به تاریخچه جالب و کهن آجیل مشکلگشا پرداختیم؛ خوراکی معناداری که از گزند اینفلوئنسرها بینصیب نمانده است.
-
#رادیو_همشهری | کوچهگرد ۶۵؛ جامعهشناسی خربازی
خرسواری یک مسابقه پرطرفدار در تهران قدیم بود و در انحصار داشمشتیها، با الاغهای تزئین شده و توی چشم. کوچهگرد امروز را حتما تماشا کنید و با ماهیت این مسابقه جذاب آشنا شوید.
-
رادیو همشهری | کوچهگرد ۶۴؛ وقتی تهران تا مرز دوئل رفت
یک روز معمولی در تهران قدیم را تصور کنید، در حال قدم زدن در جاده جلالیه هستید که ناگهان دو فرنگی را میبینید که ایستادهاند، دست در جیب، اخم کرده و آماده «دوئل». در این کوچهگرد ماجرای روزی را راوایت میکنیم که تهران تا مرز تجربه اولین دوئل رفت.
-
رادیو همشهری | کوچهگرد ۶۳؛ سیاه خان، پدیده خیابانهای تهران
دوره قاجار بود که مردی غولپیکر پدیده خیابانهای تهران شد و به عنوان یک عجیبالخلقه به نمایش درآمد. مردم به او لقب هیولا، دیو و جنزده دادند و برای تماشایش پول پرداختند. در کوچهگرد امروز داستان زندگی سیاهخان، بلندقدترین مرد آسیا را بشنوید.
-
رادیو همشهری | کوچهگرد ۶۲؛ مرگ راویان؛ ولیعصر بیچنار
چنار از رفتار ما میفهمد که مثل قبل دوستش نداریم و نه تنها مقدس نیست که اگر پای منافع وسط باشد سم هم پای طوق نازنینش میریزیم... و نمیدانیم که او شعور و احساس دارد. کوچهگرد امروز را با موضوع تاریخچه چنارهای ولیعصر (عج) و حال و روز این روزهایش بشنوید.
-
رادیو همشهری | کوچهگرد ۶۱؛ توپ مروارید؛ اولین بلاگر بختگشایی تهران!
توپ مروارید در گذشته نقشی جدی در ازدواج داشت و میگفتند بخت دختران با عبور از زیر این توپ باز میشود. شاید خندهدار باشد اما امروز هم این باورها به شکل دیگری وجود دارد. کوچهگرد امروز را درباره باورهای جالب تهران قدیم و امروز در بختگشایی بشنوید.
-
رادیو همشهری | کوچهگرد ۶۰؛ بی در و دروازه شدن تهران!
اوایل سلطنت پهلوی بود که به دستور کریم بوذرجمهری کفیل بلدیه تهران، در راستای مدرنسازی شهر و توسعه معابر، دستور تخریب دروازه یوسفآباد مانند دیگر دروازهها صادر شد. در این کوچهگرد از داستان دروازه و حصارهای تهران میشنوید.