چهارشنبه 12 فروردین 1394 | به روز شده: 1 ساعت و 48 دقیقه قبل

HAMSHAHRIONLINE

The online version of the Iranian daily Hamshahri
ISSN 1735-6393
یکشنبه 10 اردیبهشت 1391 - 17:33:14 | کد مطلب: 168289 چاپ

زندگینامه: سید جلال الدین تهرانی (1275 - 1366)

کتاب  > نویسندگان و مولفان - همشهری آنلاین:
سید جلال الدین تهرانی فرزند سید علی شیخ الاسلام مرندی در سال 1275 شمسی در تهران متولد شد

وی تحصیلات خود را در مدرسه سپهسالار سپری کرد و علم نجوم را نزد استاد حاج محمد مهدی منجّم باشی فرا گرفت.

 more خانه جلال‌الدین تهرانی

او سال‌ها مدرس علوم معقول بوده و در ریاضیات عالیه تخصص داشت. در سال 1310 امتیاز [گاهنامه] را گرفت و مجموعه مقالات زیادی نوشت و به تصحیح و چاپ بعضی از متون همّت نمود و آثار نسبتاً زیادی از خویش بجای گذاشته است.

وی بین سال‌های 1313 تا 1325 جهت تکمیل تحصیلات خود به اروپا رفت که در زمان برگشت به ترتیب مشاغل مختلف زیر را عهده‌دار گردید:

  • وزیر، مشاور و معاون نخست وزیر، وزیر پست و تلگراف، نماینده ایران در کنفرانس بین المللی رادیو، نماینده ایران در کنفرانس کار ژنو، نایب التولیه آستان قدس، استاندار خراسان و وزیر مختار ایران در بلژیک.

سید جلال الدین تهرانی همچنین ناظر طبع و نشر پول در بانک مرکزی بود و در دوره‌های متعدّد سناتور بوده است.

علاوه بر آن مدتی عضو فرهنگستان بین‌المللی تاریخ علوم و نجوم و منجم رصدخانه سلطنتی بلژیک و محقق دارالعلم بروکسل و عضو مؤسس و دائمی انجمن نجومی فرانسه و عضو انجمن دولتی تاریخ علوم بلژیک نیز به حساب می‌آمد.

وی بین سال‌های 1330 تا 1331 و سال 1340 تا 1342 شمسی نیابت تولیت و استاندار خراسان بوده است. توسعه و تکمیل باغ ملک آباد مشهد از سعی و تلاش ایشان بوده است و همچنین وی طبع شعر داشت.

در سال 1355 دانشگاه بروکسل با وی قراردادی تنظیم و امضا کرد که تاریخ و سیر تحول نجوم را در مشرق زمین تدوین کند و برای انجام این امر علمی به اروپا رفت.

سید جلال الدین تهرانی با رفتن محمد رضا پهلوی از ایران در سال 1357 رئیس شورای سلطنت شد و طی ملاقاتی که با حضرت امام خمینی (ره) در پاریس داشت از مقام خود استعفاء داد.

سرانجام در سن 88 سالگی در سال 1366 شمسی در منزل مسکونی‌اش واقع در شانزه لیزه اقامتگاه وارن فوت کرد. وی در زمانش فوتش فرزندی نداشت و همسرش در قید حیات نبود.

جسد سید جلال الدین تهرانی در سال 1370 (شهریور ماه) به ایران منتقل و در مهر ماه همان سال در کنار مقبره خانوادگی‌اش در حرم مطهر امام رضا (ع) حد فاصل دارالحفاظ و دارالسیاده به خاک سپرده شد.

سیدجلال الدین تهرانی منزل خود را در سه راه امین حضور تهران و کتابخانه و قسمتی از اشیاء نجوم و تمامی اثاثیه و اجناس عتقیه خود را وقف آستان مقدس رضوی کرد و برخی از ابزارآلات اخترشناسی متعلق به خود را به دانشگاه تهران اهدا نمود.
از وی حدود 380 جلد نسخه خطی به جای مانده که وقف کتابخانه آستان قدس رضوی شده است.

وی مردی فاضل و دانشمند بود. علاوه بر تبحر در علوم مختلف شاعر و خطاط بود و به جمع‌آوری عتیقه و کتب خطی علاقه وافری داشت. پس از مرگ وی، بر اساس وصیتنامه، کلیه اموال از جمله منزل مسکونی‌اش در سه راه امین حضور، عتیقه‌ها، کتب خطی و رصدخانه تحویل آستان قدس رضوی شد.

برخی از آثار سیدجلال الدین تهرانی:

  • گاهنامه؛ چهار مقاله عروضی (تصحیح)؛الارشاد فی شرح حال صاحب بن عباد (تصحیح)؛ اصفهان نصف جهان؛ حدود العالم من المشرق الی المغرب (تصحیح)؛ محاسن اصفهان (ترجمه)؛ آثار قدیمه فارسی؛ تاریخ جهانگشای جوینی (از روی چاپ علامه محمد قزوینی، 3 ج، تصحیح)؛ فارسنامه ابن بلخی (از روی چاپ اوقاف گیب، تصحیح)؛ تاریخ قم (حسن بن محمد قمی، تصحیح)؛ هیأت (ترجمه)؛ جامع‌التواریخ (رشیدالدین فضل‌الله همدانی، ضمیمۀ گاهنامه)؛ لب‌التواریخ (یحیی بن عبداللطیف قزوینی، تصحیح)؛ تعلیمات دینی (برای مدارس).
در همین زمینه:
انتخاب سردبیر

پیش‌بینی وضعیت هوا برای ۱۳ فروردین

همشهری آنلاین: آسمان بیشتر استان‌های کشور در روز طبیعت، ۱۳ فروردین، آرام خواهد بود.

تشییع پیکر شهدای هنگ مرزی قصر شیرین

همشهری آنلاین: پیکر پنج تن از شهدای هنگ مرزی شهرستان قصر شیرین که بر اثر انفجار مین به شهادت رسیده بودند، یازدهم فروردین تشییع شد.

استقبال از تیتراژ پایانی یک فیلم با صدای شهرام ناظری

همشهری‌آنلاین: تیتراژ پایانی یک فیلم سینمایی به کارگردانی «مسعود جعفری جوزانی» که توسط «شهرام ناظری» خوانده شده است؛ مورد استقبال مخاطبان موسیقی و سینمای کشور قرار گرفت.

معروف: مطمئن نیستم در زنیت بمانم

همشهری آنلاین: پاسور والیبال زنیت کازان روسیه درمورد ادامه حضورش در این تیم گفت: آرزوی هر بازیکنی است که در زنیت بازی کند، اما من برای فصل بعد مطمئن نیستم و هنوز تصمیمی نگرفته‌ایم.

امکانات ارتش پاکستان در خدمت عربستان است

همشهری آنلاین: خبرگزاری عربستان مدعی شد، نواز شریف نخست وزیر عربستان در گفت‌وگوی تلفی با پادشاه عربستان اعلام کرد که تمام امکانات ارتش این کشور در خدمت ریاض است

نمایندگان ایران در لیگ قهرمانان آسیا ۴۸ هزار دلار جریمه شدند

همشهری آنلاین: کمیته انضباطی کنفدراسیون فوتبال آسیا تازه‌ترین آرای انضباطی خود را اعلام کرد که براساس آن چهار نماینده ایران در لیگ قهرمانان آسیا مشمول ۴۸ هزار دلار جریمه شدند.

بیانیه یا سند؛ هنوز چیزی نهایی نشده است

همشهری آنلاین: یک دیپلمات ارشد ایرانی در پاسخ به برخی اخبار مبنی بر اینکه متن بیانیه و سندی اولیه در حال تنظیم است گفت: هنوز هیچ چیز نهایی نشده و بحث‌ها ادامه دارد.

پایان سومین نشست وزیران خارجه ایران و ۱+۵، دور چهارم شروع شد

همشهری آنلاین: سومین نشست وزیران خارجه ایران و کشورهای عضو این گروه در سه‌شنبیه ۱۱ فروردین، پس از یکساعت و نیم یافت و چهارمین نشست پس از یک ساعت تنفس، آغاز به کار کرد.

وزیر خارجه روسیه به مذاکرات در لوزان پیوست‎

همشهریی آنلاین: سرگی لاوروف وزیر خارجه روسیه که روز دوشنبه برای انجام کاری به مسکو بازگشته و مذاکرات را ترک کرده بود عصر سه‌شنبه (۱۱ فروردین) وارد محل مذاکرات شد.

جنگنده‌های عربستان استان ضالع یمن را بمباران کردند

همشهری آنلاین: جنگنده‌های عربستان صبح امروز (سه‌شنبه ۱۱ فروردین) مناطقی از استان ضالع در جنوب یمن را بمباران کردند.

پادشاه عربستان برای توقف تجاوز به یمن ۴ شرط دارد

همشهری آنلاین: پادشاه عربستان برای توقف تجاوز جنگنده‌های ائتلاف عربی به رهبری ریاض علیه یمن ۴ شرط تعیین کرد که از جمله بازگشت دولت سابق یمن بر مصدر کار است.

محور هراز - آمل تا نیمه اول ۹۵ چهار بانده خواهد شد؛ گزارش وزیر راه

همشهری آنلاین: وزیر راه و شهرسازی در بازدید از محور هراز از جابه جایی حدود ۱۴ میلیون نفر از طریق حمل و نقل عمومی از ۲۵ اسفند تا ۹ فروردین خبر داد و گفت: محور هراز - آمل تا نیمه اول ۹۵ چهار بانده خواهد شد.

۱۴ کشته در حوادث رانندگی ۱۰ فروردین

همشهری آنلاین: عدم توجه به قوانین رانندگی در جاده‌های مختلف کشور منجر به کشته شدن ۱۴ نفر در روز گدشته (۱۰ فروردین) شد.

جلسه مسئولان فوتبال برای بررسی برنامه‌های سال ۹۴ کی‌روش

همشهری آنلاین: نایب رییس فدراسیون و رئیس سازمان لیگ فوتبال ایران در خصوص برنامه ارسالی کارلوس کی روش برای سال جاری جلسه‌ای برگزار کردند که تردیدهایی را در مورد جدایی کی روش ایجاد می‌کند.

بارش شدید تگرگ در تهران

همشهری آنلاین: بارش شدید تگرگ در اواخر شب ۱۰ فروردین در تهران مردم را غافلگیر و آتش‌نشان‌ها را فعال کرد.

مذاکرات ۱+۵ | نخستین نشست روز پایانی برای حل اختلافات باقی‌مانده

همشهری آنلاین: نشست وزیران خارجه ایران و کشورهای ۱+۵ برای حل اختلافات باقی مانده و دستیابی به راه حل در هتل بوریواژ برگزار شد.

پایان دومین نشست وزیران خارجه ایران و ۱+۵ | ادامه مذاکرات عصر ۱۱ فروردین

همشهری آنلاین: دومین نشست وزیران خارجه ایران و ۱+۵ با حضور رییس سیاست خارجی اتحادیه اروپا پس از حدود یک ساعت و نیم پایان یافت.