سه شنبه 11 فروردین 1394 | به روز شده: 2 دقیقه قبل

HAMSHAHRIONLINE

The online version of the Iranian daily Hamshahri
ISSN 1735-6393
دوشنبه 22 آبان 1385 - 17:09:16 | کد مطلب: 8203 چاپ

آشنایی با اصول روزنامه‌نگاری

ارتباطات > روزنامه‌نگاری - هلن صدیق بنای:
اصول روزنامه نگاری نام کتابی است که بیل کواچ و تام روزن استیل* برای دانشجویان و روزنامه نگاران نوشته اند.

کتاب حاضر به قلم بیل کوواچ (Bill Kovach)  و تام روزن استیل (Tom Rosenstiel)  اساتید رشته روزنامه نگاری تالیف شده است. این دو به همراه یکدیگر دو کتاب در زمینه روزنامه نگاری منتشر کرده اند.

کتاب اصول روزنامه نگاری (The Elements of Journalism) و" سرعت انحراف: امریکا در آشفته بازار رسانه"  (Warp Speed : American in the Age of Mixed Media) هستند.

بیل کوواچ  و تام روزن استیل درکتاب اصول روزنامه نگاری که در ده فصل تنظیم شده است ، به اصول و اساس روزنامه نگاری می پردازند. هدف نویسندگان آگاهی و استفاده روزنامه نگاران ، دانشجویان رشته روزنامه نگاری و شهروندان از این اصول  است.

فصل اول کتاب با طرح این سوال که وظیفه روزنامه نگاری چیست؟ شروع می شود. بیل کوواچ معتقد است که این سوال به ندرت به ذهن روزنامه نگاران یا شهروندان خطور می کند زیرا در عصر حاضر روزنامه نگاران امریکا گرفتار نوعی رکود اطلاعاتی و روزمرگی شده اند و آنچه به عنوان خبر در قالب نشریه به شهروندان ارائه می دهند ، چیزی جز تکرار مکررات نیست .

بر این اساس او نتیجه می گیرد سرنوشت روزنامه نگاری و روزنامه نگار چیزی جز نادیده انگاشتن و مورد بی توجهی قرار گرفتن نخواهد بود. پاسخهای روزنامه نگاران به سوال فوق حاکی از آن است که آنها نیز این بی توجهی را پذیرفته اند و از آن مهم تر این که قبول کرده اند که شیوه و اصول روزنامه نگاری چیزی بیش از آنچه در عصر حاضر مشاهده می شود ، نیست.

 به عنوان مثال: مکسول کینگ (Maxwell King) سردبیر پیشین  فیلاد لفیا اینکوایرر (Philadelphia Inquirer) در پاسخ این پرسش می گوید : روزنامه نگاری کاری است که باید خود بیانگر ماهیت خود باشد ، نه آنچه که  ما در باره آن می گوییم .

 نویسنده در تحلیل این پاسخها می گوید: نبود اطلاعات کافی و صحیح ، طرز تلقی های نادرست ، تکرار مکررات و .... همه نمونه هایی از موانع پیشرفت و توسعه روزنامه گاری هستند.

 علاوه بر این، او  نمونه هایی از قبیل رویکردهای فوق را دلایل اصلی فرار مردم از این رسانه به سوی دیگر وسایل ارتباطی چون دوربین های شخصی ، ویدیو ، کامپیوتر ، ماهواره و ... بحساب می آورد.

در ادامه او پاسخ های اعضای حزب دمکرات از جمله پل (Poles) را که برداشت های متفاوتی از حرفه روزنامه نگاری دارند ، مطرح می سازد. از نظر آن ها:

• وظیفه روزنامه نگاری ساختن اجتماع است.
• روزنامه نگاری برای مردم و طرح مسائل آنهاست.
• وظیفه روزنامه نگاری توسعه و تعمیق دمکراسی است.
• روزنامه نگاری با اطلاع رسانی صحیح و آزادانه قدرت و جسارت مردم را برای مشارکت در سرنوشت کشور مانند: تغییر حکومت استبدادی حاکم ، ایجاد حکومت جدید ، وضع قوانین جدید ، ایجاد فضای سالم اجتماعی، سیاسی و اقتصادی افزایش می دهد.

نویسنده کتاب در مقابل پاسخ های آنها سوالی را مطرح می کند، مبنی براینکه :
• آیا هدف روزنامه نگاری همیشه همین بوده است ؟یا اینکه این هدف تنها به شرایط ، فضا و  دوره خاصی از زمان تعلق داشته است؟

او در سطر های بعد تاکید می کند: "هر چیز که براساس اصول صحیح و قواعد محکم پی ریزی نشود ، یقیناُ روزی از بین خوا هد رفت. روزنامه نگاری هم از این اصل مستثنی نیست".

نویسنده برای کمک به پی ریزی نوعی روزنامه نگاری قاعده مند ،اصولی را که فکر می کند پایه و اساس حرفه روزنامه نگاری و ضامن بقا و پیشرفت آن در جامعه است ، معرفی و بر ضرورت مطالعه و رعایت آن توسط روزنامه نگاران حر فه ای تاکید می کند.

اصول مورد نظر بیل کوواچ و تام روزن استیل عبارتند از:

• اولین وظیفه روزنامه نگاری صداقت است.
• اولویت اول حفظ وفاداری به شهروندان است.
• ماهیت آن  نظم دادن به تحقیق است.
• باید با حفظ استقلال آن چیز هایی را که دیگران روی آن سر پوش می گذارند، بر ملا کند.
• به عنوان یک  قدرت ناظر باید مستقل از هر نوع وابستگی گروهی باشد.
• باید عرصه ای برای حضور منتقدان و موافقان فراهم سازد.
• باید در راستای  مصلحت مردم و جامعه حرکت کند.
• باید در جهت ا طلا ع رسانی جامع ، فراگیر و متناسب با فضای جامعه فعالیت کند.
• روزنامه نگاران شاغل باید در محیط کار شان مجاز به استفاده و بهره برداری از قوه ابتکار و عمل خود باشند.

کتاب اصول روزنامه نگاری برای روزنامه نگاران نوشته شده است.  مطالعه این کتاب برای روزنامه نگاران حر فه ای بسیار ضروری است. دانشجویان و شهروندان می توانند از آن به عنوان یک کتاب راهنما برای روشن شدن مسائل خود استفاده کنند.

کتاب اصول روزنامه نگاری (The Elements of Journalism) بهترین کتاب در پنجاه سال اخیر شناخته شده است. باید افزود: مقالات کوواچ (Kovach) و روزن استیل(Rosensti)   چکیده ای از مطالبی ارزشمند و بدیهی و مملو از بینش های اصیل در زمینه اصول روزنامه نگاری است که تا کنون نوشته و منتشر شده است .

فهرست فصل های دیگر این کتاب عبارتند از:
1. وظیفه روزنامه نگاری چیست؟(What Is Journalism for?)
2. حقیقت : اولین و بیشترین سردرگمی اصلی ( Truth : The First and Most Confusing Principle )
3. روزنامه نگاران برای چه کسی کار می کنند؟(Who Journalists Work For? )
4. روزنامه نگاری ارزیابانه  (Journalism of Verification)
5. عدم وابستگی به گروه های یا گرایشهای حزبی (Indepdence from Faction)
6. رصد کردن قدرت و بیان مسائل کسانی که صدایی برای اعلان مشکلاتشان ندارند/ بیان مشکلات خاموش شدگان( to the  Voiceless  Monitor Power and Offer Voice)
7. روزنامه نگاری به عنوان عرصه حضور مردم (Journalism as a Public Forum)
8. دلمشغولی ها / دغدغه ها و اهمیت(Engagement and Relevance)
9. تهیه و ارائه اخبار جامع و متناسب(Make the News Comprehensive and Proportional)
10. روزنامه نگاران تعهد وجدانی دارند(Journalists Have a Responsibility to Conscience)

ناشر این کتاب موسسه پوینتر(The Poynter Institute) است.

بیل کوواچ نویسنده و روزنامه نگار که به مدت چهل سال در سمت های مختلفی از قبیل : رئیس انجمن روزنامه نگاران علاقمند، رئیس نشریه نیورک تایمز در واشنگتن ، سردبیر آتلانتا ژورنال و کتابدار دانشگاه هاوارد کار کرده است.

* تام روزن استیل به مدت بیست سال روزنامه نگار ؛ منتقد پیشین لس آنجلس تایمز ، رئیس کنگره خبرنگاران در مجله نیوزویک و آموزش دهنده بیش از 5600 روزنامه نگار و خبرنگار برای روزنامه ها؛ تلویزیون ،خبرگزاری.

در همین زمینه:
انتخاب سردبیر

تخلف زیست محیطی روز طبیعت را به ۱۵۴۰ گزارش کنید

همشهری آنلاین: رئیس سازمان حفاظت محیط زیست کشور با اشاره به در پیش بودن روز طبیعت (۱۳فروردین) از مردم خواست تخلفات زیست محیطی به وی‍ژه در روز طبیعت را به سامانه۱۵۴۰ گزارش دهند.

کاهش ۱۰ درصدی سرقت در ایام نوروز

همشهری آنلاین: جانشین رئیس پلیس پیشگیری نیروی انتظامی گفت: از آغاز طرح نوروزی پلیس (۲۸اسفند۹۳) تاکنون وقوع سرقت در کشور کاهش هشت تا ده درصدی داشته است.

العبادی: هیچ نیروی زمینی خارجی در کنار عراقی‌ها علیه داعش نمی‌جنگد

همشهری آنلاین: نخست‌وزیر عراق با اشاره به اینکه نبرد واقعی و پیروزی‌های به دست آمده تنها به دست عراقی‌ها صورت گرفته تاکید کرد: هیچ نیروی زمینی خارجی در عراق حضور ندارد.

باریک‌ترین و نازک‌ترین سد قوسی تاریخی جهان، پایدار پس از ۷۰۰ سال

همشهری آنلاین: باریکترین و نازکترین سد قوسی تاریخی جهان، پس از ۷۰۰ سال همچنان در طبس پابرجا و فعال است.

جهانگیری: به توافق در مذاکرات امیدوارم

همشهری آنلاین: معاون اول رئیس جمهور اظهار کرد: امیدواریم نتیجه مذاکرات نتیجه مثبتی باشد وما بتوانیم با دنیا به توافقی که مورد نظرمان است دست یابیم.

اشتاین مایر و فابیوس تا هر زمان نیاز باشد در لوزان می‌مانند

همشهری آنلاین: یک دیپلمات آلمانی حاضر در لوزان گفت: به رغم آن که دولت‌های آلمان و فرانسه سه‌شنبه ۱۱ فروردین نشست مشترک مهمی در برلین دارند اما اشتاین مایر و فابیوس تا زمانی که لازم باشد در لوزان خواهند ماند.

اندرلخت بلژیک به دنبال جهانبخش

همشهری آنلاین: اندرلخت بلژیک نیز به جمع چند باشگاه اروپایی خواهان جذب علیرضا جهانبخش مهاجم ایرانی، اضافه شد.

گزارش شیراز در حال نهایی شدن است؛ جلب و احضار ۹ نفر

همشهری آنلاین: معاون امنیتی و انتظامی وزارت کشور اعلام کرد: گزارش واقعه شیراز در حال نهایی شدن است و تا چند روز آینده به مسئولان ذیربط ارایه خواهد شد. وی از احضار و جلب ۹ نفر توسط دستگاه قضایی خبر داد

شلیک به دو پلیس عربستان در ریاض

همشهری آنلاین: دو مامور پلیس عربستان در پایتخت این کشور بر اثر شلیک گلوله افراد مسلح ناشناس زخمی شدند.

زندگینامه: فیلیپ آنتونی هموند (۱۹۵۵-)

همشهری آنلاین: فیلیپ آنتونی هموند (Philip Anthony Hammond) متولد ۴ دسامبر ۱۹۵۵در اپینگ، در انگلستان و یک سیاست‌مدار بریتانیایی است.

نکونام: برنامه‌ای برای خداحافظی از تیم ملی ندارم

همشهری آنلاین: جواد نکونام با رد شایعات درباره بازی خداحافظی خود برابر سوئد عنوان کرد برنامه‌ای برای خداحافظی از تیم ملی ایران ندارد.

اردوغان : برنامه سفرم به ایران تغییری نکرده است

همشهری آنلاین: رجب طیب اردوغان رئیس جمهور ترکیه گفت: تغییری در برنامه سفرش به ایران صورت نگرفته است.

خشم نتانیاهو؛ توافق هسته‌ای پاداش به ایران است

همشهری آنلاین: بنیامین نتانیاهو نخست وزیر رژیم صهیونیستی روز دوشنبه به کشورهای غربی هشدار داده و ادعا کرد که هرگونه توافق هسته ای با ایران، به عنوان پاداشی به تهران برای دخالت در یمن تلقی خواهد شد.

دبیرکل سازمان ملل وارد بغداد شد

همشهری آنلاین: بان کی مون دبیرکل سازمان ملل دوشنبه ۱۰ فروردین به منظور دیدار و گفت وگو با مقام های عراقی وارد بغداد شد.

تئاتر ایران در سال ۹۳

همشهری آنلاین: تئاتر ایران در سالی که گذشت، حاشیه کم نداشت اما نکته قابل تأمل این بود که تمام گله‌ها و نارضایتی‌ها کمتر به نتیجه رسید.

ایران - سوئد؛ روز وداع با کارلوس؟

همشهری آنلاین: تیم ملی فوتبال ایران سه‌شنبه ۱۱ فروردین در یک بازی دوستانه مقابل سوئد می‌ایستد که شاید آخرین حضور کارلوس‌ کی‌روش به عنوان سرمریی تیم ملی ایران باشد.

تاریخ به احترام تو خواهد ایستاد

همشهری آنلاین: پرویز اسماعیلی، معاون ارتباطات و اطلاع‌رسانی دفتر رییس جمهوری نوشت: هنوز به فینال مذاکرات نرسیده‌ایم. نتیجه هر چه باشد؛ تاریخ این سرزمین و ملت عزیز ما به احترام تلاش‌های محمدجواد ظریف و تیم او خواهد ایستاد.

۱۰ فروردین: پایان نشست عمومی وزیران خارجه ایران و ۱+۵

همشهری آنلاین: ده فروردین یکی از روزهای مهم برای مذاکرات هسته‌ای ایران و ۱+۵ قلمداد می‌شود. نشست وزرای خارجه این کشورها حدود ساعت ۱۳ و ۲۰ دقیقه به وقت تهران به پایان رسید و خبرنگاران منتظر خبرهای نتایج این نشست هستند.