دوشنبه 6 مرداد 1393 | به روز شده: 18 دقیقه قبل

HAMSHAHRIONLINE

The online version of the Iranian daily Hamshahri
ISSN 1735-6393
دوشنبه 22 آبان 1385 - 17:09:16 | کد مطلب: 8203 چاپ

آشنایی با اصول روزنامه‌نگاری

ارتباطات > روزنامه‌نگاری - هلن صدیق بنای:
اصول روزنامه نگاری نام کتابی است که بیل کواچ و تام روزن استیل* برای دانشجویان و روزنامه نگاران نوشته اند.

کتاب حاضر به قلم بیل کوواچ (Bill Kovach)  و تام روزن استیل (Tom Rosenstiel)  اساتید رشته روزنامه نگاری تالیف شده است. این دو به همراه یکدیگر دو کتاب در زمینه روزنامه نگاری منتشر کرده اند.

کتاب اصول روزنامه نگاری (The Elements of Journalism) و" سرعت انحراف: امریکا در آشفته بازار رسانه"  (Warp Speed : American in the Age of Mixed Media) هستند.

بیل کوواچ  و تام روزن استیل درکتاب اصول روزنامه نگاری که در ده فصل تنظیم شده است ، به اصول و اساس روزنامه نگاری می پردازند. هدف نویسندگان آگاهی و استفاده روزنامه نگاران ، دانشجویان رشته روزنامه نگاری و شهروندان از این اصول  است.

فصل اول کتاب با طرح این سوال که وظیفه روزنامه نگاری چیست؟ شروع می شود. بیل کوواچ معتقد است که این سوال به ندرت به ذهن روزنامه نگاران یا شهروندان خطور می کند زیرا در عصر حاضر روزنامه نگاران امریکا گرفتار نوعی رکود اطلاعاتی و روزمرگی شده اند و آنچه به عنوان خبر در قالب نشریه به شهروندان ارائه می دهند ، چیزی جز تکرار مکررات نیست .

بر این اساس او نتیجه می گیرد سرنوشت روزنامه نگاری و روزنامه نگار چیزی جز نادیده انگاشتن و مورد بی توجهی قرار گرفتن نخواهد بود. پاسخهای روزنامه نگاران به سوال فوق حاکی از آن است که آنها نیز این بی توجهی را پذیرفته اند و از آن مهم تر این که قبول کرده اند که شیوه و اصول روزنامه نگاری چیزی بیش از آنچه در عصر حاضر مشاهده می شود ، نیست.

 به عنوان مثال: مکسول کینگ (Maxwell King) سردبیر پیشین  فیلاد لفیا اینکوایرر (Philadelphia Inquirer) در پاسخ این پرسش می گوید : روزنامه نگاری کاری است که باید خود بیانگر ماهیت خود باشد ، نه آنچه که  ما در باره آن می گوییم .

 نویسنده در تحلیل این پاسخها می گوید: نبود اطلاعات کافی و صحیح ، طرز تلقی های نادرست ، تکرار مکررات و .... همه نمونه هایی از موانع پیشرفت و توسعه روزنامه گاری هستند.

 علاوه بر این، او  نمونه هایی از قبیل رویکردهای فوق را دلایل اصلی فرار مردم از این رسانه به سوی دیگر وسایل ارتباطی چون دوربین های شخصی ، ویدیو ، کامپیوتر ، ماهواره و ... بحساب می آورد.

در ادامه او پاسخ های اعضای حزب دمکرات از جمله پل (Poles) را که برداشت های متفاوتی از حرفه روزنامه نگاری دارند ، مطرح می سازد. از نظر آن ها:

• وظیفه روزنامه نگاری ساختن اجتماع است.
• روزنامه نگاری برای مردم و طرح مسائل آنهاست.
• وظیفه روزنامه نگاری توسعه و تعمیق دمکراسی است.
• روزنامه نگاری با اطلاع رسانی صحیح و آزادانه قدرت و جسارت مردم را برای مشارکت در سرنوشت کشور مانند: تغییر حکومت استبدادی حاکم ، ایجاد حکومت جدید ، وضع قوانین جدید ، ایجاد فضای سالم اجتماعی، سیاسی و اقتصادی افزایش می دهد.

نویسنده کتاب در مقابل پاسخ های آنها سوالی را مطرح می کند، مبنی براینکه :
• آیا هدف روزنامه نگاری همیشه همین بوده است ؟یا اینکه این هدف تنها به شرایط ، فضا و  دوره خاصی از زمان تعلق داشته است؟

او در سطر های بعد تاکید می کند: "هر چیز که براساس اصول صحیح و قواعد محکم پی ریزی نشود ، یقیناُ روزی از بین خوا هد رفت. روزنامه نگاری هم از این اصل مستثنی نیست".

نویسنده برای کمک به پی ریزی نوعی روزنامه نگاری قاعده مند ،اصولی را که فکر می کند پایه و اساس حرفه روزنامه نگاری و ضامن بقا و پیشرفت آن در جامعه است ، معرفی و بر ضرورت مطالعه و رعایت آن توسط روزنامه نگاران حر فه ای تاکید می کند.

اصول مورد نظر بیل کوواچ و تام روزن استیل عبارتند از:

• اولین وظیفه روزنامه نگاری صداقت است.
• اولویت اول حفظ وفاداری به شهروندان است.
• ماهیت آن  نظم دادن به تحقیق است.
• باید با حفظ استقلال آن چیز هایی را که دیگران روی آن سر پوش می گذارند، بر ملا کند.
• به عنوان یک  قدرت ناظر باید مستقل از هر نوع وابستگی گروهی باشد.
• باید عرصه ای برای حضور منتقدان و موافقان فراهم سازد.
• باید در راستای  مصلحت مردم و جامعه حرکت کند.
• باید در جهت ا طلا ع رسانی جامع ، فراگیر و متناسب با فضای جامعه فعالیت کند.
• روزنامه نگاران شاغل باید در محیط کار شان مجاز به استفاده و بهره برداری از قوه ابتکار و عمل خود باشند.

کتاب اصول روزنامه نگاری برای روزنامه نگاران نوشته شده است.  مطالعه این کتاب برای روزنامه نگاران حر فه ای بسیار ضروری است. دانشجویان و شهروندان می توانند از آن به عنوان یک کتاب راهنما برای روشن شدن مسائل خود استفاده کنند.

کتاب اصول روزنامه نگاری (The Elements of Journalism) بهترین کتاب در پنجاه سال اخیر شناخته شده است. باید افزود: مقالات کوواچ (Kovach) و روزن استیل(Rosensti)   چکیده ای از مطالبی ارزشمند و بدیهی و مملو از بینش های اصیل در زمینه اصول روزنامه نگاری است که تا کنون نوشته و منتشر شده است .

فهرست فصل های دیگر این کتاب عبارتند از:
1. وظیفه روزنامه نگاری چیست؟(What Is Journalism for?)
2. حقیقت : اولین و بیشترین سردرگمی اصلی ( Truth : The First and Most Confusing Principle )
3. روزنامه نگاران برای چه کسی کار می کنند؟(Who Journalists Work For? )
4. روزنامه نگاری ارزیابانه  (Journalism of Verification)
5. عدم وابستگی به گروه های یا گرایشهای حزبی (Indepdence from Faction)
6. رصد کردن قدرت و بیان مسائل کسانی که صدایی برای اعلان مشکلاتشان ندارند/ بیان مشکلات خاموش شدگان( to the  Voiceless  Monitor Power and Offer Voice)
7. روزنامه نگاری به عنوان عرصه حضور مردم (Journalism as a Public Forum)
8. دلمشغولی ها / دغدغه ها و اهمیت(Engagement and Relevance)
9. تهیه و ارائه اخبار جامع و متناسب(Make the News Comprehensive and Proportional)
10. روزنامه نگاران تعهد وجدانی دارند(Journalists Have a Responsibility to Conscience)

ناشر این کتاب موسسه پوینتر(The Poynter Institute) است.

بیل کوواچ نویسنده و روزنامه نگار که به مدت چهل سال در سمت های مختلفی از قبیل : رئیس انجمن روزنامه نگاران علاقمند، رئیس نشریه نیورک تایمز در واشنگتن ، سردبیر آتلانتا ژورنال و کتابدار دانشگاه هاوارد کار کرده است.

* تام روزن استیل به مدت بیست سال روزنامه نگار ؛ منتقد پیشین لس آنجلس تایمز ، رئیس کنگره خبرنگاران در مجله نیوزویک و آموزش دهنده بیش از 5600 روزنامه نگار و خبرنگار برای روزنامه ها؛ تلویزیون ،خبرگزاری.

در همین زمینه:
انتخاب سردبیر

نظر ۸ مرجع تقلید درباره مبلغ زکات فطره

همشهری آنلاین: طبق فتوای علما مبلغ زکات فطره سه کیلو از قوت غالب افراد است که در ایران معمولاً بر اساس قیمت گندم یا برنج محاسبه می‌شود؛ در این راستا مراجع تقلید در آستانه‌ عید سعید فطر، نظر خود را درباره مبلغ فطریه اعلام کردند.

احکام نماز عید فطر

همشهری آنلاین: ماه مبارک رمضان به پایان می‌رسد و روزه‌داران و بندگان به پیشواز عید بندگی می‌روند و در اولین روز از ماه شوال، خود را آماده می‌کنند تا به شکرانه یک ماه بندگی و توفیق عبادت، نماز عید فطر را به جا آورند.

وزارت علوم: مشمولان غایب از طرح سربازی هیات علمی خارج می‌شوند

همشهری آنلاین: مرکز نظارت و ارزیابی آموزش عالی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری با صدور اطلاعیه‌ای زمان آموزش نظامی کوتاه مدت اعضای هیات علمی طرح سربازی را اعلام کرد.

تلاش فوری و موثر کشورهای اسلامی برای کمک به مردم مظلوم غزه

همشهری آنلاین: رییس‌جمهوری کشورمان در گفت‌وگوی تلفنی با رجب طیب اردوغان نخست وزیر ترکیه، بر ضرورت تلاش فوری و همکاری جدی کشورهای اسلامی برای کمک موثر به مردم غزه، توقف فوری حملات رژیم صهیونیستی و رفع حصر غزه تاکید کرد.

آیین‌نامه پذیرش بدون آزمون دانشجویان استعدادهای درخشان ابلاغ شد

همشهری آنلاین: آیین‌نامه پذیرش بدون آزمون دانشجویان استعدادهای درخشان در دوره کارشناسی ارشد، توسط دکتر جعفر میلی منفرد معاون آموزشی وزیر علوم، تحقیقات و فناوری برای اجرا در سال تحصیلی ۹۵ - ۹۴ ابلاغ شد.

تیترهای اول روزنامه‌های ۶ مرداد ایران

همشهری‌آنلاین: نگاهی داریم به تیترهای یک ۱۵ روزنامه صبح ایران در ششمین روز از مرداد ۱۳۹۳:

ماجرای خواندنی نماز عید فطر سال ۲۰۱ هجری

همشهری آنلاین: سال ۲۰۱ هجری امام رضا (ع) بالاجبار ولایتعهدی را پذیرفت و به مرو آمد. ماه رمضان که تمام شد، مأمون از امام خواست نماز عید فطر را اقامه کنند اما حضرت قبول نکرد. قاصد میان آن دو در رفت آمد بود تا اینکه امام رضا (ع) با این شرط که مانند جدش رسول الله (ص) نماز عید بخواند، این امر را قبول کرد.

تیترهای اول هفت روزنامه‌های ورزشی ایران در روز ۶ مرداد

همشهری آنلاین: یترهای اول هفت روزنامه‌های ورزشی ایران در روز ۶ مرداد سال ۹۳ به شرح زیر است:

محکومیت حمله به راهپیمایی روز قدس در نیجریه از سوی وزارت‌خارجه

همشهری آنلاین: سخنگوی وزارت امور خارجه حمله مسلحانه به تظاهر کنندگان راهپیمائی روز قدس در شهر زاریای نیجریه را که منجر به شهادت تعدادی از تظاهرکنندگان روزه دار شد ، شدیداً محکوم کرد.

هر روز بدون معصیت برای انسان عید است؛ عید فطر عید بندگی است

همشهری آنلاین: یک عضو هیئت علمی دانشگاه خوارزمی با بیان اینکه عید فطر عید عبودیت و بندگی است، گفت: انسان باید از فرصت ماه رمضان استفاده کند و مشغول پرداختن به امور لهو و لعب نشود، زیرا ماه رمضان به عنوان سرمایه بزرگ کمال را پشت سر گذاشته است و حضرت امیر (ع) می‌فرمایند برای مسلمان هر روزی می‌تواند عید باشد به شرط اینکه در آن روز گناه و معصیت نکند.

رمضان شیرین

گردون> ماه رمضان که از راه می رسد، وقتی از کنار شیرینی‌فروشی عبور کنی، تابلوی زولبیا و بامیه‌ی تازه وسوسه‌ات می‌کند کمی زولبیا و بامیه بخری. انگار رنگ و بوی سفره‌ی افطار با این شیرینی خوش‌رنگ و لعاب کامل می‌شود. اما این شیرینی در استان گیلان رقیبی ۳۰۰ ساله دارد!

​پنجاه‌ و یکمین شماره ماهنامه مدیریت ارتباطات منتشر شد

همشهری‌آنلاین: پنجاه‌ و یکمین شماره ماهنامه تخصصی مدیریت ارتباطات به صاحب‌امتیازی و مدیرمسؤولی امیر عباس تقی‌پور و سردبیری امیر لعلی منتشر شد.

شکست رئال، برد دوباره منچستریونایتد

جواد نصرتی: با نزدیک شدن شروع فصل در اروپا، تیم‌های باشگاهی بزرگ و کوچک این قاره، وارد فاز تمرین‌های جدی‌تر شده‌اند و بازی‌های دوستانه باشگاهی هم تراکم و تعداد بیشتری پیدا کرده است.

بره یک چشم

استانبول: به دنیا آمدن بره‌ای که یک چشم بزرگ وسط پیشانی‌اش دارد بسیاری از خبرگزاری‌های جهان را به مقایسه آن با سیکلوپ‌ها (غول‌های یک‌چشم در اسطوره‌های یونان) وا‌داشت.

سبک‌ترین صندلی چرخدار برقی جهان

همشهری آنلاین: داشتن یک صندلی چرخدار قوی برقی بادوام برای افرادی که به کلی ناتوان از راه رفتن هستند، گاهی از ضروریات است. اما افرادی که فقط محددیت حرکت دارند، اغلب به وسیله‌ای نیاز دارند که تاحدی میزان نیازشان به راه رفتن برای انجام دادن کارها را کاهش دهد.

اینستاگرام ضربه‌ای مرگبار به فتوژورنالیسم بود

همشهری آنلاین: مینو عطابخشی از خبرگزاری شفقنا با دکتر یونس شکرخواه سردبیر همشهری آنلاین گفتگویی انجام داده است درباره اینستاگرام که در پی‌ می‌آید:

درباره مجموعه تلویزیونی ۲۴

همشهری آنلاین- مهدی تهرانی: فصل اول سریال ۲۴ وقتی در سال ۲۰۰۱ به نمایش درآمد؛ مخاطبان بسیاری جذب‌کرد. جالب اینجا بود که همزمان با پخش ۲۴ در آمریکای شمالی و کانادا این سریال در بیش از ۱۲۱ کشور دیگر نیز همزمان نمایش داده می‌شد.

مطالعات میان رشته‌ای قرآنی پاسخگوی بسیاری از مشکلات جامعه است

همشهری آنلاین: رئیس شورای اسلامی شهر تهران با بیان اینکه جهاد دانشگاهی می‌تواند در زمینه مطالعات بین رشته‌ای قرآنی موفق عمل کند، گفت: جهاد دانشگاهی می‌تواند با طرح و مدیریت مطالعات میان رشته‌ای قرآنی، فضای جدیدی را در جامعه ترسیم کند تا پاسخگوی بسیاری از مشکلات باشد.