پنج شنبه 2 مرداد 1393 | به روز شده: 49 دقیقه قبل

HAMSHAHRIONLINE

The online version of the Iranian daily Hamshahri
ISSN 1735-6393
دوشنبه 22 آبان 1385 - 17:09:16 | کد مطلب: 8203 چاپ

آشنایی با اصول روزنامه‌نگاری

ارتباطات > روزنامه‌نگاری - هلن صدیق بنای:
اصول روزنامه نگاری نام کتابی است که بیل کواچ و تام روزن استیل* برای دانشجویان و روزنامه نگاران نوشته اند.

کتاب حاضر به قلم بیل کوواچ (Bill Kovach)  و تام روزن استیل (Tom Rosenstiel)  اساتید رشته روزنامه نگاری تالیف شده است. این دو به همراه یکدیگر دو کتاب در زمینه روزنامه نگاری منتشر کرده اند.

کتاب اصول روزنامه نگاری (The Elements of Journalism) و" سرعت انحراف: امریکا در آشفته بازار رسانه"  (Warp Speed : American in the Age of Mixed Media) هستند.

بیل کوواچ  و تام روزن استیل درکتاب اصول روزنامه نگاری که در ده فصل تنظیم شده است ، به اصول و اساس روزنامه نگاری می پردازند. هدف نویسندگان آگاهی و استفاده روزنامه نگاران ، دانشجویان رشته روزنامه نگاری و شهروندان از این اصول  است.

فصل اول کتاب با طرح این سوال که وظیفه روزنامه نگاری چیست؟ شروع می شود. بیل کوواچ معتقد است که این سوال به ندرت به ذهن روزنامه نگاران یا شهروندان خطور می کند زیرا در عصر حاضر روزنامه نگاران امریکا گرفتار نوعی رکود اطلاعاتی و روزمرگی شده اند و آنچه به عنوان خبر در قالب نشریه به شهروندان ارائه می دهند ، چیزی جز تکرار مکررات نیست .

بر این اساس او نتیجه می گیرد سرنوشت روزنامه نگاری و روزنامه نگار چیزی جز نادیده انگاشتن و مورد بی توجهی قرار گرفتن نخواهد بود. پاسخهای روزنامه نگاران به سوال فوق حاکی از آن است که آنها نیز این بی توجهی را پذیرفته اند و از آن مهم تر این که قبول کرده اند که شیوه و اصول روزنامه نگاری چیزی بیش از آنچه در عصر حاضر مشاهده می شود ، نیست.

 به عنوان مثال: مکسول کینگ (Maxwell King) سردبیر پیشین  فیلاد لفیا اینکوایرر (Philadelphia Inquirer) در پاسخ این پرسش می گوید : روزنامه نگاری کاری است که باید خود بیانگر ماهیت خود باشد ، نه آنچه که  ما در باره آن می گوییم .

 نویسنده در تحلیل این پاسخها می گوید: نبود اطلاعات کافی و صحیح ، طرز تلقی های نادرست ، تکرار مکررات و .... همه نمونه هایی از موانع پیشرفت و توسعه روزنامه گاری هستند.

 علاوه بر این، او  نمونه هایی از قبیل رویکردهای فوق را دلایل اصلی فرار مردم از این رسانه به سوی دیگر وسایل ارتباطی چون دوربین های شخصی ، ویدیو ، کامپیوتر ، ماهواره و ... بحساب می آورد.

در ادامه او پاسخ های اعضای حزب دمکرات از جمله پل (Poles) را که برداشت های متفاوتی از حرفه روزنامه نگاری دارند ، مطرح می سازد. از نظر آن ها:

• وظیفه روزنامه نگاری ساختن اجتماع است.
• روزنامه نگاری برای مردم و طرح مسائل آنهاست.
• وظیفه روزنامه نگاری توسعه و تعمیق دمکراسی است.
• روزنامه نگاری با اطلاع رسانی صحیح و آزادانه قدرت و جسارت مردم را برای مشارکت در سرنوشت کشور مانند: تغییر حکومت استبدادی حاکم ، ایجاد حکومت جدید ، وضع قوانین جدید ، ایجاد فضای سالم اجتماعی، سیاسی و اقتصادی افزایش می دهد.

نویسنده کتاب در مقابل پاسخ های آنها سوالی را مطرح می کند، مبنی براینکه :
• آیا هدف روزنامه نگاری همیشه همین بوده است ؟یا اینکه این هدف تنها به شرایط ، فضا و  دوره خاصی از زمان تعلق داشته است؟

او در سطر های بعد تاکید می کند: "هر چیز که براساس اصول صحیح و قواعد محکم پی ریزی نشود ، یقیناُ روزی از بین خوا هد رفت. روزنامه نگاری هم از این اصل مستثنی نیست".

نویسنده برای کمک به پی ریزی نوعی روزنامه نگاری قاعده مند ،اصولی را که فکر می کند پایه و اساس حرفه روزنامه نگاری و ضامن بقا و پیشرفت آن در جامعه است ، معرفی و بر ضرورت مطالعه و رعایت آن توسط روزنامه نگاران حر فه ای تاکید می کند.

اصول مورد نظر بیل کوواچ و تام روزن استیل عبارتند از:

• اولین وظیفه روزنامه نگاری صداقت است.
• اولویت اول حفظ وفاداری به شهروندان است.
• ماهیت آن  نظم دادن به تحقیق است.
• باید با حفظ استقلال آن چیز هایی را که دیگران روی آن سر پوش می گذارند، بر ملا کند.
• به عنوان یک  قدرت ناظر باید مستقل از هر نوع وابستگی گروهی باشد.
• باید عرصه ای برای حضور منتقدان و موافقان فراهم سازد.
• باید در راستای  مصلحت مردم و جامعه حرکت کند.
• باید در جهت ا طلا ع رسانی جامع ، فراگیر و متناسب با فضای جامعه فعالیت کند.
• روزنامه نگاران شاغل باید در محیط کار شان مجاز به استفاده و بهره برداری از قوه ابتکار و عمل خود باشند.

کتاب اصول روزنامه نگاری برای روزنامه نگاران نوشته شده است.  مطالعه این کتاب برای روزنامه نگاران حر فه ای بسیار ضروری است. دانشجویان و شهروندان می توانند از آن به عنوان یک کتاب راهنما برای روشن شدن مسائل خود استفاده کنند.

کتاب اصول روزنامه نگاری (The Elements of Journalism) بهترین کتاب در پنجاه سال اخیر شناخته شده است. باید افزود: مقالات کوواچ (Kovach) و روزن استیل(Rosensti)   چکیده ای از مطالبی ارزشمند و بدیهی و مملو از بینش های اصیل در زمینه اصول روزنامه نگاری است که تا کنون نوشته و منتشر شده است .

فهرست فصل های دیگر این کتاب عبارتند از:
1. وظیفه روزنامه نگاری چیست؟(What Is Journalism for?)
2. حقیقت : اولین و بیشترین سردرگمی اصلی ( Truth : The First and Most Confusing Principle )
3. روزنامه نگاران برای چه کسی کار می کنند؟(Who Journalists Work For? )
4. روزنامه نگاری ارزیابانه  (Journalism of Verification)
5. عدم وابستگی به گروه های یا گرایشهای حزبی (Indepdence from Faction)
6. رصد کردن قدرت و بیان مسائل کسانی که صدایی برای اعلان مشکلاتشان ندارند/ بیان مشکلات خاموش شدگان( to the  Voiceless  Monitor Power and Offer Voice)
7. روزنامه نگاری به عنوان عرصه حضور مردم (Journalism as a Public Forum)
8. دلمشغولی ها / دغدغه ها و اهمیت(Engagement and Relevance)
9. تهیه و ارائه اخبار جامع و متناسب(Make the News Comprehensive and Proportional)
10. روزنامه نگاران تعهد وجدانی دارند(Journalists Have a Responsibility to Conscience)

ناشر این کتاب موسسه پوینتر(The Poynter Institute) است.

بیل کوواچ نویسنده و روزنامه نگار که به مدت چهل سال در سمت های مختلفی از قبیل : رئیس انجمن روزنامه نگاران علاقمند، رئیس نشریه نیورک تایمز در واشنگتن ، سردبیر آتلانتا ژورنال و کتابدار دانشگاه هاوارد کار کرده است.

* تام روزن استیل به مدت بیست سال روزنامه نگار ؛ منتقد پیشین لس آنجلس تایمز ، رئیس کنگره خبرنگاران در مجله نیوزویک و آموزش دهنده بیش از 5600 روزنامه نگار و خبرنگار برای روزنامه ها؛ تلویزیون ،خبرگزاری.

در همین زمینه:
انتخاب سردبیر

اختصاص ۱۸ میلیارد دلار به بخش کشاورزی

علی ابراهیمی: با دستور رئیس‌جمهور، نگرانی فعالان بخش کشاورزی در زمینه نرخ ۲۲درصدی مصوب سود تسهیلات بانکی مرتفع شده و نرخ جدید تسهیلات بانکی این بخش تا هفته آینده اعلام می‌شود.

موشک مافوق‌صوت عامل سقوط هواپیمای مالزی

همشهری آنلاین: اسناد و مدارک تصویری جدید از محل انهدام هواپیمای مسافربری MH۱۷ مالزی نشان می‌دهد به احتمال زیاد موشک مافوق صوت متعلق به دوران شوروی به این هواپیما اصابت کرده و منجر به مرگ تمامی سرنشینان آن شده‌است.

برف‌پاک‌کن سواری کبوتر

نیویورک: فیلمی که در فضای اینترنت منتشرشده کبوتری را نشان می‌دهد که روی برف‌پاکن یک خودرو مشغول ماشین‌سواری است.

بیرون آمدن شخصیت‌ها از کتاب

پنسیلوانیا: هنرمند آمریکایی با بریدن و شکل دادن کاغذ صفحه‌های کتاب‌، به شخصیت‌ داستان‌ها اجازه داده تا کمی به بیرون سرک بکشند.

نرخ اقلام ۵ گروه کالایی افزایش و ۴گروه کاهش یافت

طی هفته منتهی به ۲۷ تیرماه نسبت به هفته قبل، قیمت اقلام ۵ گروه کالایی افزایش، ۴ گروه کاهش و نرخ ۲ گروه کالایی ثابت مانده است.

حراج غیرت

مهدی فضائلی: چندی پیش خانمی با تحصیلات عالی به‌منظور گفت‌وگو برای یافتن شغل به بنده مراجعه و ضمن بیان مشکلاتش اشاره کرد که در حال حاضر در یکی از مطبوعات کار تصحیح و ویرایش انجام می‌دهد ولی از طرفی چون با چند همکار مرد در یک اتاق کار می‌کند، معذب است؛

نشست ویژه دولت برای بررسی برنامه خروج از رکود

دولت که به تازگی برنامه خروج اقتصاد از رکود تورمی را ارائه کرده است، ۲ جلسه فوق‌العاده‌ای را برای بررسی این موضوع ترتیب داد.

قاچاق گازوئیل در نیروگاه‌های تهران

مدیرعامل شرکت برق منطقه‌ای تهران با تشریح ۲مورد قاچاق گازوئیل از نیروگاه‌های منطقه تهران در سال‌جاری، اعلام کرد: متخلفان این دو پرونده قاچاق سوخت شناسایی و دستگیر شده‌اند.

جوکو ویدودو رییس‌جمهوری اندونزی شد

همشهری آنلاین: کمیسون انتخابات ریاست‌جمهوری اندونزی از پیروزی جوکو ویدودو در انتخابات ریاست‌جمهوری این کشور خبر داد.

جهان علیه جنایات صهیونیست‌ها

درحالی‌که مقام‌های رژیم صهیونیستی با موج اعتراض‌‌های جهانی علیه کشتار در نوار غزه تحت فشار بین‌المللی قرار گرفته‌اند جلسه شورای حقوق بشر سازمان ملل با حضور نمایندگان کشورهای جهان تبدیل به دادگاه محاکمه این رژیم با محکومیت گسترده و ایراد اتهام جنایت جنگی شد.

پس لرزه‌‌های اعلام نظر دیوان محاسبات درباره امتیاز ویژه ۶۵۰ میلیون یورویی

یک روز پس از اعلام نظر رسمی دیوان محاسبات در مورد امتیاز ویژه ۶۵۰ میلیون یورویی به تاجر خاص، سخنگوی دولت و وزیر دادگستری به این نظر واکنش نشان دادند و از افشاکنندگان آن انتقاد کردند.

سفر ناگهانی امیر قطر به عربستان

در گرماگرم تحولات شتابنده خاورمیانه، امیر قطر در سفری ناگهانی و اعلام نشده عازم عربستان شد و با پادشاه این کشور دیدار و گفت‌وگو کرد.

به هزار و یک دلیل... .

علیرضا دبیر: می‌گویند هر آنچه خداوند به شما در قالب«نعمت» عطا می‌کند، «زکاتی» دارد.