یکشنبه 13 اردیبهشت 1394 | به روز شده: 12 دقیقه قبل

HAMSHAHRIONLINE

The online version of the Iranian daily Hamshahri
ISSN 1735-6393
شنبه 4 آذر 1391 - 18:04:48 | کد مطلب: 192235 چاپ

آشنایی با برخی آئین‌‌های عزاداری در استان یزد

فرهنگ و تاریخ > مطالعات فرهنگی - همشهری آنلاین:
قدمت نخل در آیین‌های ایرانی به دوره پیش از زرتشت و زمان مرگ سیاوش و مصائب میترا می‌رسد که برای آن، آیین نخل‌گردانی برگزار می‌شد.

اما بعد از اسلام و با شهادت امام حسین (ع)، شخصیت ایشان در میان مردم مسلمان جایگزین سیاوش و میترا شد و از آن دوران، یزدی‌ها کسانی بودند که آیین نخل‌گردانی را هر سال برای امام حسین (ع) در ایام محرم برگزار می‌کنند.

آشنایی با برخی آئین‌‌های عزاداری در استان یزد

بعد از اسلام، آیین نخل‌گردانی هر سال در شهرستان‌های استان یزد مانند میبد،‌ اردکان،‌ تفت و روستاها و آبادی‌های اطراف و همچنین حسینیه‌های مشهور، با شکوه‌تر از دوران گذشته برگزار می‌شود.

نخل امیرچخماق و تفت، دو نخل کهن‌سالی با حدود 400 سال قدمت است. یزدی‌ها دو یا سه روز قبل از آغاز ماه محرم، آیین پرسه‌زنی (پیرامون چیزی گشتن) را اجرا می‌کنند.

در این مراسم، هیأت‌های عزاداری از یک حسینیه، سینه‌زنان به حسینیه دیگر می‌روند و اهالی آن حسینیه را از آمدن ماه محرم خبردار می‌کنند و در میانه راه که عزاداران سینه‌زن به حسینیه‌های دیگر می‌روند، مردم نیز نذورات خود را به آن‌ها می‌دهند.

هیأت پرسه‌زن‌ها خود را موظف می‌داند در روزی که این آیین را بجا می‌آورد، به دیدن خانواده‌هایی بروند که در سال گذشته فوت کرده‌اند و به آن‌ها تسلیت بگویند.

آیین «چاووش‌خوانی» نیز از دیگر آیین‌های یزدی‌ها در این ایام است. این آیین‌ که در مناسبت‌های دیگر مانند رمضان نیز برگزار می‌شود، همزمان با آیین «پرسه‌زنی» ولی با وسعتی بیشتر برگزار می‌شود.

در این رسم، چاووش‌خوان به بالای بلندی می‌رود و با خواندن اشعاری در رثای امام حسین (ع)، مردم را از آمدن ماه محرم آگاه می‌کند.

در شهرهای استان یزد پنج یا شش روز مانده به تاسوعا و عاشورای حسینی، مراسم آذین‌بندی نخل برگزار می‌شود. در این مراسم دو طرف نخل سیاه‌پوش می‌شود و در برخی مکان‌ها مانند میبد و اردکان 72 شمشیر نماد 72 تن از یاران امام حسین (ع) به نخل بسته و این نخل برای روز عاشورا آماده می‌شود.

آشنایی با برخی آئین‌‌های عزاداری در استان یزددر تاسوعا و عاشورا مردم با لباس‌های سیاه به مساجد وارد می‌شوند. کسانی که سید هستند شال سبز به کمر می‌بندند و افراد عادی شال کرم و با برهنه کردن پا،‌ زیر تنه‌ نخل می‌آیند و چاوش‌خوان‌ها شروع به مداحی می‌کنند و یک پرچم سیاه نیز در بالاترین نقطه‌ی نخل نصب می‌شود. سپس کسانی که زیر نخل را گرفته‌اند، با ذکرهای مختلف نخل را بلند می‌کنند.

در برخی تکیه‌ها، آینه‌ای که نماد سپر و تجلی خداوند است روی علم قرار می‌گیرد، گاهی نیز شمع یا چراغ دستی بر بدنه‌ نخل می‌بندند، و با بلند کردن تنه نخل در برخی مکان‌ها، سه‌بار و در برخی دیگر هفت‌بار، نخل را دور حسینیه‌ می‌چرخانند.

از آنجا که نخل نماد تابوت امام حسین (ع) می‌باشد، در اطراف نخل، 72 کنگره قرار داده می‌شود. در واقع، هر چیزی که روی نخل است یادآور یک روز سختی است که بر امام حسین (ع) و یارانش گذشت.

برپایی مراسم شام غریبان نیز یکی دیگر از آیین‌های یزدی‌ها در شب شهادت امام حسین (ع) است. این مراسم معمولا در میدان امیرچخماق که نخل 400 ساله در آن قرار دارد برگزار می‌شود.

این میدان در آن شب خاموش و سیاه است و مردم با روشن کردن شمع به عزاداری می‌پردازند حتی برخی از افراد اعتقاد دارند که در این شب باید 40 حسینیه را با شمع روشن کنند.

همچنین مردم یزد در 13 ماه محرم با حضور در مصلای عتیق یزد، به عزاداری و سینه‌زنی می‌پردازند.

برگرفته از: ایسنا

در همین زمینه:
انتخاب سردبیر

فیلم سیاه جعلی برای گرفتن حضانت دختر

مرد جوان با تهیه فیلم سیاه جعلی وانمود کرد که همسرش به او خیانت کرده تا حضانت دختر۵ ساله‌اش را بگیرد اما دستش رو شد.

گزارش وضعیت هوای کشور در ۱۴ اردیبهشت

همشهری آنلاین: سازمان هواشناسی وزش باد و بارش پراکنده در برخی از نقاط کشور را پیش‌بینی کرد.

حق‌السکوت میلیونی سردسته باند، پشت میله‌های زندان

وقتی سردسته باند کلاهبرداری از خریداران آهن به زندان افتاد، ۲ همدستش شگرد جدیدی برای کلاهبرداری طراحی کردند.

چلسی قهرمان لیگ برتر شد

همشهری آنلاین: آبی‌پوشان لندنی ۳ هفته قبل از پایان لیگ برتر قهرمانی خودشان را قطعی کردند و برای چهارمین بار فاتح این رقابت‌ها شدند.

نیروی زمینی عربستان وارد یمن شد

همشهری آنلاین: خبرگزاری فرانسه از ورود نیروی زمینی عربستان به یمن خبر داد.

دانشگاه‌های ایران از ۱۰۳ ملیت دانشجو دارند؛ پذیرش ۵هزار دانشجوی خارجی

همشهری آنلاین: مدیرکل امور دانشجویان غیر ایرانی وزارت علوم از برنامه پذیرش ۵ هزار دانشجوی غیر ایرانی با هزینه شخصی در دانشگاه‌های ایران خبر داد.

همپیمانان آل سعود در لبنان یکدیگر را قربانی می‌کنند

همشهری آنلاین: لبنان با پرونده‌های پیچیده‌ای مواجه است و ساختار و تصمیم گیری‌های سیاسی و گروهی اجازه حل آنها را نمی‌دهد مگر این که براساس سنتی دیرین طرف‌های بین‌المللی دخالت کنند.

قرص برنج قاتل ۹۳ مازندرانی در سال ۹۳

همشهری آنلاین: مدیر‌کل پزشکی قانونی مازندران از ۹۳ نفر فوتی‌ ناشی از قرص برنج در سال گذشته خبر داد و افزود: از این تعداد ۵۶ نفر متاهل و مابقی مجرد بوده‌اند.

سخنرانی هاشمی رفسنجانی در دانشگاه امیرکبیر

همشهری آنلاین: آیت‌الله اکبر هاشمی رفسنجانی رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام دوشنبه ۱۴ اردیبهشت ماه به مناسبت بزرگداشت روز استاد در دانشگاه صنعتی امیرکبیر سخنرانی می‌کند.

هلاکت صدها تروریست در ادلب سوریه

همشهری آنلاین: درپی عملیات گسترده ارتش سوریه در استان ادلب، صدها تن از تروریست‌های مسلح وابسته به گروهک تکفیری جبهه النصره در اطراف شهرهای اریحا و جسر الشغور از توابع این استان کشته شدند.

روزانه هزار خودرو به ترافیک تهران افزوده می‌شود

همشهری آنلاین: مدیر روابط عمومی معاونت حمل و نقل و ترافیک شهرداری تهران با اشاره به رشد ۵۰ درصدی تولید خودرو در کشور در سال ۹۳ از تردد روزانه یکهزار دستگاه خودروی جدید در خیابان‌های پایتخت خبر داد و گفت این رقم یعنی افزایش روزانه ۲۶ هزار متر مربع خیابان و بزرگراه در تهران

شوالیه‌های تاریکی

همشهری آنلاین: پریوش اکبرزاده راننده پورشه گمنام‌ترین چهره این تصادف به یکباره چهره شد.

راز مرگبارآبشارسوتک

همشهری‌آنلاین: دره‌نوردان ایرانی، با شبیه‌سازی حادثه تلاش کردند که علت مرگ دره‌نورد بی‌باک کشورمان را بیابند.

سپاه پاسداران مراسم گرامیداشت شهدای مقاومت و دفاع از عتبات را برگزار می‌کند

همشهری آنلاین: روابط عمومی کل سپاه در اطلاعیه‌ای از آحاد ملت ایران برای شرکت در مراسم گرامیداشت شهدای اخیر مقاومت اسلامی و دفاع از عتبات عالیات در عراق و سوریه دعوت بعمل آورد.

معلم خوب می‌تواند جهان را دگرگون کند

همشهری آنلاین: عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی تاکید کرد، به تعبیر حضرت امام (ره) معلم واقعی پیامبران هستند و کار و رسالت تعلیم و تربیت قابل ارزشگزاری نیست و معلم خوب جهان را دگرگون می کند.

تغییر مسیر ارسال کمک‌های امدادی هلال احمر به یمن

همشهری آنلاین: دبیرکل جمعیت هلال احمر از تغییر مسیر ارسال کمک‌های امدادی برای مردم یمن خبر داد.

بازدید نیم میلیون گردشگر از گلابگیری نیاسر کاشان

همشهری آنلاین: شهردار نیاسر کاشان از بازدید ۵۰۰ هزار گردشگر داخلی و خارجی در هفته اول گلابگیری در این شهر خبر داد.

ارتش از تجربیات دفاع مقدس استفاده می‌کند نه تاکتیک‌های آن

همشهری آنلاین: فرمانده نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی ایران، گفت: ما از تجربیات دفاع مقدس استفاده می‌کنیم اما نمی‌توانیم بر اساس تاکتیک‌های آن دوره عمل کنیم.