جمعه 24 آذر 1396 | به روز شده: 11 دقیقه قبل

HAMSHAHRIONLINE

The online version of the Iranian daily Hamshahri
ISSN 1735-6393
سه شنبه 23 شهریور 1395 - 22:55:04 | کد مطلب: 346170 چاپ

مفاهیم: ذات‌الریه چیست؟

دانش > پزشکی - همشهری آنلاین:
ذات‌الریه، سینه‌‌پهلو یا پنومونی به معنای التهاب کیسه‌های هوایی ریه‌ها به علت عوامل بیماری‌زا است که باعث پرشدن این کیسه‌ها از مایع می‌شود.

برای مقایسه در نظر داشته باشید که سرماخوردگی بینی و گلو را درگیر می‌کند، برونشیت مجاری‌هوایی را گرفتار می‌کند و ذات‌الریه بخش‌های مرطوب و گرم و تیره خود ریه را دچار می‌کند.

pneumonia۲

علائم ذات‌الریه ممکن است شامل سرفه، تب، لرز، درد قفسه سینه، خستگی و تنگی نفس باشد.

هر کسی ممکن است دچار ذات‌الریه شود، اما افراد سیگاری، افراد در سنین بالاتر و مبتلایان به بیماری‌های مزمن ریوی در معرض خطر بیشتر به این بیماری هستند.

عوامل بیماری‌زای گوناگونی شامل باکتری‌ها، ویروس‌ها و به طور نادرتر قارچ‌ها و مایکوپلاسما ذات‌الریه ایجاد می‌کنند.

شایع‌ترین علت ذات‌الریه در بزرگسالان باکتری‌ها هستند که در راس‌ها آن‌ها باکتری استرپتوکوکوس نومونیه (پنوموکوک) و در رده‌های بعدی باکتریهای هموفیلوس اینفلونزه، لژیونلا نومونیه و استافیلوکوک اورئوس قرار می‌گیرند.

ویروس‌ها هم می‌توانند ذات‌الریه ایجاد کنند و در رأس آنها ویروس آنفلوانزا قرار می‌گیرد. آنتی‌بیوتیک‌ها بر باکتری‌ها مؤثر هستند، اما بر روی ویروس‌ها تاثیری ندارند.

قارچ‌ها ندرتاً به خصوص در افراد دچار نقص ایمنی مانند مبتلایان به ایدز و سرطان ممکن است ذات‌الریه ایجاد کنند.

بالاخره مایکوپلاسما نومونیه - ارگانیسمی است که گرچه باکتری شمرده می‌شود، اما دیواره سلولی به دور غشای سلولی‌اش ندارد، بنابراین بسیاری از آنتی‌بیوتیک‌های مؤثر بر سایر باکتری‌ها مانند پنی‌سیلین که به دیواره سلولی حمله می‌کنند، بر آن بی‌اثر هستند.

شدت ذات‌الریه به همان اندازه علل به وجود آورنده آن متنوع است. در یک طرف طیف شکل خفیف بیماری قرار می‌گیرد. این شکل خفیف بیماری را در محاوره ذات‌الریه سرپایی (walking pneumonia) می‌گویند، چرا که ندرتاً باعث می‌شود نتواند به کارش ادامه دهد و نیاز به بستری پیدا می‌کند و در طول چند روز حتی بدون درمان آنتی‌بیوتیکی بهبود پیدا می‌کنند.

در طرف دیگر طیف اشکالی شدیدتر ذات‌الریه قرار دارند که در افرادی که بیماری زمینه‌ای یا نقصان ایمنی دارند، رخ می‌دهند و ممکن است بهبودی از آنها هفته‌ها طول بکشد و در مواردی حتی مرگبار باشند.

افراد ممکن است در جامعه به باکتری‌های عامل ذات‌الریه آلوده شوند و این بیماری را بگیرند. از طرف دیگر افراد ممکن است در هنگام مراقبت‌های بهداشتی در بیمارستان دچار ذات‌الریه شوند، این شکل کسب‌شده در بیمارستان ذات‌الریه بسیار شدیدتر است و اغلب باکتری‌های مقاوم به دارو در ایجاد ان ذخیل هستند.

واکسنی برای پیشگیری از ابتلا به انواع شدیدتر ذات‌الریه ناشی از باکتری پنوموکوک وجود دارد، مراکز کنترل و پیشگیری بیماری‌های آمریکا به افراد بالای ۶۵ سال توصیه می‌کنند، این واکسن را تزریق کنند.

تزریق واکسن آنفلوآنزا هم می‌تواند از ذات‌الریه ناشی از جلوگیری کند.

در همین زمینه: