دوشنبه 11 اسفند 1393 | به روز شده: 47 دقیقه قبل

HAMSHAHRIONLINE

The online version of the Iranian daily Hamshahri
ISSN 1735-6393
شنبه 18 آذر 1391 - 16:24:16 | کد مطلب: 193667 چاپ

آشنایی با پوشاک سنتی مردم استان فارس

فرهنگ و تاریخ > مطالعات فرهنگی - همشهری آنلاین:
اگر چه مشغله‌های زندگی ماشینی این روزها به زندگی سنتی شهرها و بخش‌ها و روستاها و عشایر مردم استان فارس نیز رسوخ کرده و نوع پوشش را در سراسر استان فارس تحت تاثیر قرار داده است.

اما هنوز پوشش محلی و سنتی در استان فارس خصوصا در بین مردم روستا و عشایر رواج دارد و لباس‌های محلی در بسیاری از روستاهای استان فارس به شیوه و شکل سنتی آن دوخته و پوشیده می‌شود.

یک نمونه از لباس‌های محلی و سنتی مردم استان فارس لباس عشایر است. پوشاک زنان عشایر شامل کلاهک، آرخالق، تنبان، پاپوش، روسری، پیراهن، دامن (قر) است که بیشتر در رنگ‌های بسیار شاد و متنوع و الهام گرفته از طبیعت تهیه می‌شود.

پوشاک مردان عشایر نیز شامل کلاه، پیراهن، آرخالق، شال کمر، چقه و کپنک است.

رخت گشاد یا لباس محلی اوز:

یکی از لباس محلی زنانه بویژه لباس عروس در جنوب استان فارس توسط زنان هنرمند شهر "اوز" به نام خوس بافی رونق دارد.
برخی بر این باورند که این لباس توسط تعداد اندکی از زنان هنرمند شهر "اوز" دوخته می‌شود و صنعت خوس بافی را از کشور هندوستان به اوز آورده‌اند.

خوس از الیاف نقره‌ای تشکیل شده که بافته می‌شود و از آن برای تزئین شلوار، روسری، کلاه، پیراهن، جلیقه زنان و لباس کودکان استفاده می‌شود.

اما برخی معتقدند دقیقا مشخص نیست منشا این لباس از کجاست. اگر به لباس‌های محلی در جنوب استان فارس از حوالی فیروز آباد تا مناطقی قریب به بستک توجه کنیم همه آنها شامل دامنی بلند و گشاد و پیراهنی بلندکه تا روی باسن می‌پوشانده است بوده‌اند.

در خود اوز هم تا یک صد سال پیش از این لباسی شبیه به آن مرسوم بوده و لباس عادی مردم حساب می‌شده است. ولی آنچه که به رخت گشاد تمایز می‌بخشد فراوانی زینت‌آلات و طلاهایی است که با آن آمیخته شده است. زینت‌هایی که بیشتر با آرایش رقصندگان معابد هندی شبیه است.

از طرفی قیمت بالای کل این لباس حکایت از این دارد که این لباس خاص بوده است و همه‌گیر شدن استفاده از آن بعدا اتفاق افتاده است. امری که حتی تا حالا هم باقی مانده که همه رخت گشاد ندارند و عده ای در مواقع ضرور از دیگران قرض می‌گیرند.آشنایی با پوشاک سنتی مردم استان فارس

برخی از قسمت‌های رخت گشاد یا لباس محلی اوز:

  • کره باغی: کلاه خوص دوزی شده
  • دسمال کچه: دستمال حریر سه گوش که زیر گلو بسته می شود
  • بَلَ: روسری بزرگ خوص دوزی شیفون
  • جُمَ: پیراهن با یقه و سر دست زری دوزی اطلسی
  • نِنتای گشاد: دامن بلند اطلسی با حاشیه دوزی نقره و زری
  • جُلُوی: تسمه پهن از طلا که زیر گلو و دور سر بسته می شود
  • شیخپ: گلوبند بزرگ از طلا و دانه های درشت سنگهای قیمتی
  • چنار: یکی ار دایره های بزرگ طلایی از گلوبند
  • برگک: آویزهای طلایی کوچکی که به چنار متصل است
  • اشرفی: سکه های طلا که در گلوبند است (اشاره به عهد اشرف افغان)
  • گًز goz: میله‌های طلایی که در گلوبند است (اشاره به غازی که لقب تیموریان است)
  • ماهک: آویز از طلا که پیشانی را می پوشاند
  • هَلّ: آویز از مروارید که پیشانی رامی پوشاند
  • چُمبُر: دسبند بزرگ طلایی با برجستگی خار مانند
  • پتری: حلقه طلایی که به پره بینی بسته می شود
  • کُوش سغری: کفش چرمی با نوک باریک و با زنگوله (کفش ساغری)
  • میلی: حلقه نقره ای برای زینت مچ پا با دانه های درشت از سنگهای قیمتی

این لباس زیبا حالا به نماد اوز و لارستان بدل شده است.

لباس‌های محلی مردان و زنان قشقایی جاذبه‌های خاصی دارد و آوازه آن تا دوردست‌ها نیز رفته و امروزه به یکی از مهم‌ترین جاذبه‌های فرهنگی این قوم تبدیل شده است.

ایلاتی‌ها نیز در گذشته دارای آرخالق و شال و کلاه‌های بدون لبه و نمدی بوده‌اند و در عصر پهلوی ناچار شدند مثل دیگران لباس یک شکل بپوشند.

انتخاب سردبیر

واحد مرکزی خبر تبدیل به خبرگزاری صداوسیما شد

همشهری آنلاین: «واحد مرکزی خبر» با توجه به تغییرات ساختاری و مأموریت‌های جدید، به عنوان «خبرگزاری صداوسیما» فعالیت خواهد کرد.

توقف رئال مقابل ویارئال

همشهری آنلاین: رئال مساوی کرد تا بارسلونا با کسب پیروزی فاصله‌اش با صدر کمتر شود.

شیرینی شکلاتی با میوه و آجیل

همشهری آنلاین: می‌خواهید چیزی درست کنید که بعد از میهمانی اثری ازش باقی نمانده باشد؟ پس این شیرینی مطلوب شماست.

بخشش، راز آرامش

یکتا فراهانی: برای همه ما پیش آمده که گاهی از کسی رنجیده‌ایم یا کسی‌ ما را رنجانده است. شما معمولا در این هنگام چه احساسی دارید؟وقتی بیش از حد از کسی عصبانی هستید در ذهن‌تان چه می‌گذرد؟

فرار آقاسید از زندان صدام

سلمان زند: با گوش‌های شکسته و هیکل ورزشکاری روبه‌رویم نشست. حرف هم اگر نمی‌زد می‌شد ناگفته‌های زیادی را در چهره‌اش دید.

نقاشی‌های سوزن خورده

مریم سعیدنژاد: دامنه هنر آنقدر وسیع است که می‌تواند همه جا حتی بین نقش و نگارهای دوخته‌شده روی یک لحاف هم نفوذ کند و اثری زیبا و ماندگار پدید آورد که داستانی جالب در پس‌زمینه آن نهفته است؛داستانی که روایتگر زندگی دوزنده آن است و به یک قصه مصور می‌ماند.

انتقاد مسئولان‌ دولتی از کم توجهی به جوانان

‌برگزاری نخستین جشنواره ملی ازدواج بیشتر از آنکه شباهتی به یک جشنواره داشته باشد، با اعلام آمار و اظهارنظر‌های قابل تاملی در حوزه ازدواج، جوانان و خانواده همراه بود.

پیروزی گرگ‌ها در جشنواره گل در برمن

همشهری آنلاین: در دیداری که هشت گل داشت، ولفسبورگ با نتیجه پنج بر سه میزبان خود، وردربرمن را مغلوب کرد.

۱۱ اسفند؛ خبر اول روزنامه‌های ورزشی صبح ایران

همشهری‌آنلاین: تیتر یک روزنامه‌های ورزشی صبح ایران عبارت است از:

۱۱ اسفند؛ مهم‌ترین خبر روزنامه‌های صبح ایران

همشهری‌آنلاین: تیتر یک روزنامه‌های صبح ایران به شرح زیر است:

خراسان رضوی قهرمان المپیاد وزرشی دو و میدانی کارگران شد

همشهری آنلاین: اولین المپیاد ورزشی کارگران کشور به میزبانی استان مازندران در بخش آقایان با قهرمانی تیم خراسان رضوی به پایان رسید.

نبرد شدید بر سر قوانین «اینترنت آزاد» در ایالات متحده امریکا

همشهری آنلاین: نبرد شدید در خصوص «اینترنت آزاد» ایالات متحده امریکا، قواعد «بی طرفی شبکه» که جوایی برای تضمین دسترسی برابر میان همه خدمات آنلاین است احتمالا به چالش های جدیدی در دادگاه منجر شود و کنگره سعی کند تا این برنامه را به نوعی لغو یا تغییر دهد.

چلسی قهرمان جام اتحادیه انگلیس شد

همشهری آنلاین: چلسی با غلبه بر تاتنهام برای پنجمین مرتبه به عنوان قهرمانی جام اتحادیه فوتبال انگیس دست یافت. این اولین جام این فصل فوتبال انگلیس بود که به شاگردان مورینیو تعلق گرفت.

داروی جدید شرکت سانوفی برای دیابت در اروپا چراغ سبز گرفت

همشهری آنلاین: داروی جدید ضددیابت شرکت داروسازی فرانسوی سانوفی با نام توجئو پس از آنکه دو روز پیش مجوز فروش در آمریکا را به دست آورد، روز جمعه ۲۷ فوریه ۲۰۱۵ در اروپا بوسیله یک کمیته مشورتی در اروپا نیز برای تایید توصیه شد.

گزارش پزشکان درباره مورد نادری از وسواس «فصلی»

همشهری آنلاین: پژوهشگران می‌گویند یک مورد نادر اختلال وسواسی- اجباری (OCD) «فصلی» را در یک زن، بیانگر پیچیدیگی این عارضه روانی است.

شیرینی پرتقالی با تکه‌های میوه

همشهری آنلاین: اگر مغز آجیل دوست دارید، گردوی خرد شده چاشنی خوبی برای این شیرینی نوروزی است.

پایان رقابت‌های انتخابی جودو با شناخت نفرات برتر

همشهری آنلاین: مرحله دوم رقابت‌های انتخابی تیم ملی جودو با شناخت نفرات برتر به کار خود پایان داد.

شین‌آبادی‌ها شکایت وزیر را نزد معاون رئیس‌جمهور‌ بردند

‌وکیل دانش‌آموزان شین‌آبادی گفت: برای مطرح کردن اعتراض خانواده‌های دانش‌آموزان شین‌آبادی در قبال بی‌اعتنایی و ضعف مدیریت وزیر آموزش و پرورش به دفتر معاون برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رئیس‌جمهور رفتیم.