جمعه 2 آبان 1393 | به روز شده: 10 دقیقه قبل

HAMSHAHRIONLINE

The online version of the Iranian daily Hamshahri
ISSN 1735-6393
سه شنبه 23 آبان 1385 - 18:58:48 | کد مطلب: 8332 چاپ

درمان نابینایی با سلول‌های بنیادی

سلامت > درمان - گروه سلامت:
نابینایی یکی از کابوس‌های بزرگ انسان است؛ چرا که در بسیاری از موارد درمانی برای آن وجود ندارد، اما انسان هم موجودی نیست که به‌راحتی در مقابل سختی‌ها و بیماری‌ها کوتاه بیاید.

اخیراً دانشمندان انگلیسی، توانسته‌اند به کمک سلول‌های بنیادی، حس بینایی را به موش‌های نابینا برگردانند.

این موفقیت گامی به سوی درمان بسیاری از افراد نابینا محسوب می‌شود؛ هرچند که از درمان موش‌های کور تا درمان انسان‌های نابینا هنوز فاصله زیادی وجود دارد.

دانشمندان انگلیسی موفق شده‌اند حیواناتی را که چشم آنها در اثر بیماری‌های مشابه آنچه در انسان دیده می‌شود آسیب دیده، معالجه کنند. آنها با پیوند زدن سلول‌های بنیادی شبکیه به چشم این حیوانات نابینا موفق به این کار شده‌اند.

محققان می‌گویند اگر از نتایج این دستاورد بتوان برای معالجه بیماری‌های چشم انسان استفاده کرد، میلیون‌ها نفر که مبتلا به انواع مختلف بیماری‌های شبکیه چشم هستند - از مشکلات ناشی از سالمندی گرفته تا دیابت - از آن بهره خواهند برد، چرا که پیش از این ترمیم سلول‌های شبکیه چشم امکان نداشت.

شبکیه چشم، لایه‌ای از سلول‌های عصبی و حساس به نور مخروطی و استوانه‌ای است که تصاویر را به پیام‌های عصبی تبدیل می‌کند و به دلیل داشتن ماهیت عصبی، در صورت آسیب دیدگی ترمیم نمی‌شود.

اصولاً ترمیم سلول‌های عصبی بطور طبیعی در بدن انسان به‌صورت بسیار محدود انجام می‌شود. می‌توان ‌گفت سلول‌های عصبی یا همان «نورون»‌ها تقریباً غیر قابل ترمیم تلقی می‌شوند و ازهمین ‌روست که مثلاً یک بیمار دچار ضایعه نخاعی را نمی‌توان به‌آسانی درمان کرد.

به این دلایل است که گامی، هرچند کوچک، در ترمیم سلول‌های عصبی، می‌تواند موفقیت بزرگی تلقی شود. در مطالعه اخیر، که با بودجه شورای تحقیقات پزشکی انگلستان انجام شده، دانشمندان موسسه تحقیقات چشم و بهداشت کودک وابسته به دانشگاه لندن و بیمارستان چشم مورفیلدز، سلول‌هایی را که از رشد بیشتری برخوردار بودند و از قبل برای تبدیل شدن به دریافت کننده‌های نوری برنامه‌ریزی شده بودند را به چشم موش‌های نابینا پیوند زدند.

تیم پزشکان، سلول‌های بنیادی مورد نیاز در این پیوند را از موش‌های پنج روزه، یعنی زمانی که شبکیه شکل می‌گیرد، برداشتند. این سلول‌ها سپس به چشم حیواناتی که از لحاظ ژنتیکی طوری طراحی شده بودند که مبتلا به بیماری چشمی شوند و به تدریج بینایی خود را از دست بدهند، پیوند زده شد.

پیوند موفق بود. سلول‌های بنیادی به سلول‌های شبکیه تبدیل شده و سلول‌های تازه شبکیه به سایر سلول های عصبی شبکیه پیوند خوردند و به این ترتیب حس بینایی دوباره به موش‌های نابینا شده بازگشت.

آزمایش‌ها نشان داد که مردمک چشم موش به نور واکنش نشان داد و عصب چشم فعال بود و ثابت می‌‌کرد علائم به مغز ارسال می‌شود.

دانشمندان می‌گویند شاید شبکیه یکی از بهترین نقاط برای امتحان کردن پیوند سلولی باشد، زیرا نابودی دریافت کننده‌های نوری در ابتدا به باقی بخش‌های عصبی میان چشم و مغز آسیب نمی‌رساند.

تلاش‌های قبلی برای پیوند زدن سلول‌های بنیادی، به این امید که به دریافت کننده‌های نوری تبدیل شوند، شکست خورده بود، چرا که سلول‌ها از رشد کافی برخوردار نبودند.

با وجودی که نتایج این کار در موش‌ها خیلی خوب جواب داده ولی تکرار کاری مشابه آن در انسان کمی مشکل است و البته این مشکل، بیشتر اخلاقی است، چرا که برای اینکه بتوان از سلول‌های بنیادی انسان در مرحله‌ای که در حال تبدیل به سلول‌های شبکیه است، استفاده کرد، باید سلول‌های بنیادی از جنین در سه ماه دوم بارداری برداشته شود.

به همین خاطر، گروه تحقیقاتی دانشگاه لندن و بیمارستان چشم پزشکی مورفیلدز قصد ندارد در این مسیر حرکت کند.

دکتر رابرت مک لارن، متخصص در بیمارستان چشم مورفیلدز که در این تحقیقات شرکت داشته در این باره می‌گوید: «اکنون، هدف مطالعه سلول‌های بنیادی بزرگسالان است تا معلوم شود آیا امکان تغییر ژنتیکی آنها به طوری که مانند سلول‌های شبکیه موش رفتار کنند وجود دارد یا نه؟»

سلول‌هایی در حاشیه شبکیه چشم افراد بزرگسال وجود دارد که تصور می‌شود دارای خواص سلول‌های بنیادی باشد و به گفته تیم متخصصان این پروژه تحقیقاتی، می‌تواند برای عمل پیوند مفید باشد.

انتخاب سردبیر

عکس روز: ماهی‌تابه غول‌آسا

همشهری آنلاین: یک فرد در روز پنجشنبه ۲۳ اکتبر (اول آبان)‌ ۲۰۱۴ از چیدمان یک ماهی‌تابه غول‌آسای ۲۴ متری با نام «ما در اینجا داریم سرح می‌شویم» در ساحل تاماراما در سیدنی استرالیا بالا می‌رود که بوسیله هنرمند استرالیایی، آندرو هانکین، ساخته شده است.

سمپوزیوم منطقه‌ای جاده ابریشم برگزار شد

همشهری‌آنلاین: دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو- ایران در سمپوزیوم منطقه‌ای ایران و جاده ابریشم بر راه‌های عملیاتی کردن همگرایی فرهنگی در چارچوب برنامه جاده ابریشم تأکید کرد.

جمع‌آوری شبکه‌های هوایی توزیع برق در دستور کار قرار دارد

همشهری‌آنلاین: پست‌های برق در محل‌هایی که روی گسل واقع شده‌اند، به صورت کیوسک طراحی می‌شوند.

این حمام‌ها خانوادگی است!

ندا حبیب‌اله: در فرهنگ ایرانی و تا پیش از دوره معاصر، حمام فقط جایگاه‌ شست‌وشو نبود، بلکه از آن فراتر، یک مکان ارتباطی برای دیدار مردم و کسب اخبار و پرس و جو از احوال یکدیگر بود.

انتشار کتاب تازه‌ای از مرتضی احمدی

همشهری‌آنلاین: مرتضی احمدی، دوبلور پیش‌کسوت که پیش از این کتاب‌هایی درباره فرهنگ و‌آداب تهران قدیم منتشر کرده بود، تازه‌ترین کتاب خود با عنوان«پیش‌پرده و پیش‌پرده‌خوانی» را از سوی انتشارات ققنوس روانه بازار نشر کرد.

کلاس پیشرفته آهنگسازی احمد پژمان

همشهری ‌آنلاین: کلاس پیشرفته آهنگسازی احمد پژمان، آهنگساز و موزیسین در تهران برگزار می‌شود.

دو سناریوی واقعی برای مدیریت ارتباط با مشتریان شاکی

همشهر‌آنلاین: اینکه شما چگونه اشتباهات خود را مدیریت می‌کنید و خدمات‌تان را بهبود می‌بخشید، می‌تواند تفاوت‌های اساسی در نگهداری یا از دست دادن مشتریان‌تان ایجاد کند.

استقبال از ۴۰ شهید گمنام؛ هفته آینده

همشهری آنلاین: ۴۰ شهید گمنام هفته آینده از مرز پیرانشهر وارد کشور می‌شود. از ابتدای کار تفحص ۴۵ هزار شهید پیدا شده‌ است که از این تعداد ۷ هزار شهید گمنام بوده‌اند.

راهنمایی برای گشت و‌گذار در منطقه جنگلی ناهار‌خوران در استان گلستان

حمیدرضا محمدی: «پاییز» فصل سفر است، چرا که از یک سو گرمای تابستان رخت بر بسته و از سوی دیگر، هنوز فصل سرما و سوز طاقت فرسایش فرا نرسیده‌است. به همین دلیل به هر گوشه این سرزمین که برویم، آب و هوایش مطلوب است و مطبوع.

مالزی؛ تفهیم اتهام ۳ مظنون پیوستن به داعش

همشهری آنلاین: سه مرد مالزیایی که یکی از آنها معمار است، روز پنجشنبه در دادگاهی در مالزی به تلاش برای حمایت از تروریست‌های داعش در خاورمیانه متهم شدند.

مکزیک؛ معترضان شورای شهر را سوزاندند

همشهری آنلاین: حدود یک ماه پس از ناپدید شدن ده‌ها دانشجو در مکزیک، تظاهرکنندگان شورای شهر در شهر ایگوآلا را به آتش کشیدند.

بهروز بهزادی از خاطرات روزنامه‌نگاری خود می‌گوید

همشهری‌آنلاین: سلسله نشست‌های تاریخ شفاهی مطبوعات ایران توسط ماهنامه مدیریت ارتباطات و با حمایت معاونت امور مطبوعاتی و اطلاع‌رسانی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و کتابخانه ملی ایران برگزار می‌شود.

برندهای صادراتی را حمایت کنیم

مرتضی سلطانی: تجلی یک اقتصاد پویا و پایدار، بدون تردید در گرو ایجاد اقتصادی درون‌زا و برون‌گراست.

بانک‌ها ۳‌ سال برای ترک بنگاه‌داری مهلت گرفتند

شورای پول و اعتبار ۳سال فرصت در اختیار بانک‌ها قرار داده تا بنگاه‌های غیربانکی خود را واگذار کنند، درحالی‌که غلامرضا تاجگردون، عضو ناظر مجلس در شورای پول و اعتبار در پاسخ به این پرسش که دولت آیا گزارش جدیدی در این زمینه ارائه کرده است؟

اول آبان، تیتر یک روزنامه‌های ورزشی صبح ایران

همشهری‌آنلاین: تیتر یک روزنامه‌های ورزشی صبح ایران به فرار استقلال از شکست سنگین و توقف این تیم و اختلاف صداوسیما و فدراسیون فوتبال اختصاص دارد:

اول آبان؛ پیشخوان روزنامه‌های صبح ایران

همشهری‌آنلاین: فرمایشات مقام معظم رهبری در جمع تخبگان و تعبیر بچه پولداری ملی از اتکا به نفت در اقتصاد ، هشدارهای رئیس‌جمهور به کسانی که به بهانه امر به معروف جامعه را نا امن کنند،خبر فرمانده ناجا درباره پیداشدن سرنخ اسیدپاشی‌ها،مهلت بانک مرکزی به بانک‌ها درخصوص بنگاه‌داری و اختلاف صداوسیما و فدراسیون فوتبال تیتر یک روزنامه‌های صبح ایران است:

کشمکش جامعه جهانی با آمریکا بر سر کنترل اینترنت

محمد کرباسی : نوزدهمین کنفرانس سران مختار که بزرگ‌ترین نشست سازمان ملل با حضور مقام‌های ارشد ارتباطات کشورهای جهان به‌حساب می‌آید امسال در شهر بوسان کره‌جنوبی شاهد کشمکش با آمریکا بر سر یک مسئله جدی و مهم جهان است؛ مدیریت و کنترل اینترنت.

دکتر کنگویی برنده جایزه ساخاروف اتحادیه اروپا شد

همشهری آنلاین: دکتر دنیس موکوگه ( Denis Mukwege) روز سه‌شنبه ۲۱ اکتبر ( ۲۹ مهر) به خاطر کارش در زمینه یاری به قربانیان تجاوز جمعی در جمهوری دموکراتیک کنگو برنده امسال جایزه حقوق بشر ساخاروف پارلمان اروپا شد.