شنبه 14 شهریور 1394 | به روز شده: 2 دقیقه قبل

HAMSHAHRIONLINE

The online version of the Iranian daily Hamshahri
ISSN 1735-6393
دوشنبه 23 اردیبهشت 1392 - 18:31:22 | کد مطلب: 214003 چاپ

محمود مرتضایی‌فر؛ وزیری که در کابینه نبود

اندیشه > دین - همشهری آنلاین:
او را با صدای تکبیر و شعارهایش می‌شناسند؛ با صدای الله‌اکبرهای نماز جمعه، با صدای دعای قنوت نماز عید فطر، با صدای شعارهای انقلابی، 20 سال حج تمتع با صدای او در ذهن مسافران سرزمین وحی ثبت شده، او را با صدایش می‌شناسند، اما نه خواننده است و نه موسیقی‌دان، او «وزیر شعار» است.

به گزارش خبرنگار خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا)، محمود مرتضایی‌فر تنها عضو کابینه‌ی خودش بود. «وزیر شعار» نه پستش قانونی بود و نه از مجلس رأی اعتماد گرفته بود؛ اما برای بسیاری حیاتی بود و تأییدش را از امام خمینی (ره) در ازای شعارها و ابتکارش گرفته بود. او همان پسربچه‌ای است که به قول خودش از کودکی به مجری‌گری علاقه داشت و همین علاقه‌اش موجب شد تا هدایت جلسات آیت‌الله طالقانی و آیت‌الله مطهری را در مساجد لاله‌زار و هدایت برعهده گیرد و همین، زمینه‌ساز حضورش در نماز جمعه شد.

او را می‌توان بنیانگذار تکبیرهای نماز جمعه و راهپیمایی‌ها دانست. اولین‌بار او بود که بانگ الله‌اکبر سر داد. می‌گویند آن وقت‌ها رسم نبود الله‌اکبر بگویند. در اولین سخنرانی امام (ره) پس از بازگشت به ایران، او مسوول اجرا و شعارها بود. زمانی که امام (ره) گفت: «من تو دهن این دولت می‌زنم. من دولت تعیین می‌کنم، من به پشتیبانی این ملت، دولت تعیین می‌کنم» مرتضایی‌فرد شروع به‌دست زدن کرد، اما وقتی متوجه شد چه کاری کرده، به جای کف زدن شروع کرد به تکبیر گفتن و از همان‌جا تکبیر گفتن در سخنرانی بزرگان رسم شد. مرتضایی‌فر در زمینه‌ی شعار و تکبیر در دوران بعد از انقلاب بی‌رقیب بود.

«وزیر شعار» شاعری با اشعاری کوتاه و رسا بود. شاعری که هیچ کتابی ندارد، اما خیلی‌ها اشعارش را زمزمه کرده‌اند.

شعار دادن هم شاید گونه‌ای از شعر گفتن باشد. دکتر امیدعلی مسعودی - استاد رشته‌ی ارتباطات - در این‌باره به خبرنگار ایسنا می‌گوید: شعار اصولا به ادبیات ربط دارد و نزدیک به شعر است. چکیده‌ی یک پیام را که منظم، صریح و موزون است شعار می‌گویند. در شعار دادن برانگیختن احساسات و عواطف یک گروه مد نظر است.

او ادامه می‌دهد: در جریان انقلاب اسلامی، شعار بهترین پیامی بود که می‌توانستیم بشنویم چون با یک قطعه‌ی کوتاه و موزون می‌توانستیم از تمام پیام مطلع شویم.

یکی از هنرهای مرتضایی‌فر بداهه‌گویی بود. در هر شرایطی، بدون برنامه‌ریزی می‌توانست شعار بگوید. شاید بتوان هیهات من الذله، مرگ بر آمریکا، مرگ بر اسراییل، مرگ بر ضد ولایت فقیه، مرگ بر منافقین و کفار را به‌عنوان معروف‌ترین شعارهای او بیان کرد.

مسعودی درباره‌ی برنامه‌ریزی برای شعارها نیز اظهار می‌کند: شعار هم می‌تواند با برنامه‌ریزی باشد و هم بداهه. شعارهایی که در جمعیت‌ها و راهپیمایی‌ها داده می‌شوند معمولا بدون برنامه‌ریزی‌اند، اما در گردهمایی احزاب برنامه‌ریزی دارند.

این استاد دانشگاه یکی از نقاط قوت مرتضایی‌فر را سبقه‌اش می‌داند و می‌گوید: ایشان از قبل از انقلاب در همه‌ی صحنه‌ها حضور داشت؛ اولین‌بار که تکبیر سرداد در حضور امام (ره) بود. او سنت دست زدن در سخنرانی‌ها را به تکبیر دادن تغییر داد و از همان‌جا چهره‌ای ماندگار شد. یکی دیگر از نقاط قوت او، مخاطب‌شناسی است که به‌خوبی مخاطب را می‌شناخت و می‌دانست در چه زمانی باید چه شعاری بدهد و چه زمانی آن شعار را قطع کند. داشتن ارتباط قوی با مخاطب یکی از مسائل مهم است.

مرتضایی‌فر، کاسب و به قول خودش، یکی از بهترین قاری‌های قرآن در زمان خودش بود، شاید از نظر جنس صدا، صدایی رسانه‌یی نداشت، اما صدایی ماندگار داشت. صدایی که به گفته‌ی مسعودی، مورد علاقه‌ی دو نسل از مردم و یادآور خاطرات انقلابی این سرزمین است.

محمود مرتضایی‌فر 21 اردیبهشت‌ماه امسال در سن 78 سالگی از دنیا رفت؛ اما شعارها و صدایش خواهند ماند، صدایی پر از خاطره، صدایی به قدمت یک انقلاب.

انتخاب سردبیر

مفاهیم: کافئین چیست؟

همشهری آنلاین: کافئین (Caffeine) یک مادهٔ شمیاییی و خوردنی است که در گیاهان مختلفی از جمله قهوه، کاکائو، کولا و چای یافت می‌شود و نوعی داروی محرک است که می‌تواند از خوابیدن جلوگیری کند.

دولت در انتقال پادگان ها تعامل بسیار خوبی با نیروی زمینی ارتش دارد

همشهری آنلاین: فرمانده نیروی زمینی ارتش جمهوری اسلامی ایران گفت: دولت و استانداران در انتقال پادگان های نیروی زمینی به خارج از شهرهاف تعامل بسیار خوبی با ارتش دارند.

از ویتنام تا سواحل ترکیه؛ تاثیر ماندگار عکس خبری

همشهری آنلاین: در دورانی که تنوع رسانه ها و شبکه های اجتماعی نقش خبر را در زندگی مردم جهان پررنگ تر کرده است؛ عکس جسد کودک سوری در سواحل ترکیه تاثیر ماندگار عکس خبری را بار دیگر نشان داد.

شناسایی هویت دو دانشجوی شهید

همشهری آنلاین: هویت پیکرهای دو دانشجوی شهید ایلامی پس از گذشت ۲۹ سال از شهادتشان شناسایی شدند.

دو پیروزی و یک تساوی برای تیم فوتبال ۵ نفره نابینایان و کم‌بینایان ایران

همشهری آنلاین: تیم ملی فوتبال ۵ نفره کشورمان به دو پیروی مقابل مالزی و هندوستان و یک تساوی مقابل ژاپن دست یافت.

دو چاشنی خطرناک در فست فود

همشهری آنلاین: یک فوق تخصص گوارش و کبد با اشاره به افزایش روز افزون مصرف فست فود، گفت: واقعا درک نمی‌کنم چرا خانواده‌ها سفره ایرانی را جایگزین فست فود می‌کنند.

استیل البرز قهرمان لیگ تکواندوی دختران خردسال کشور شد

همشهری آنلاین: با پایان لیگ خردسالان دختر صنایع استیل البرز جام قهرمانی را از آن خود کرد. تیم‌های هیات تکواندوی جنوب غرب و هیات تکواندوی نکا نیز در رده‌های دوم و سوم قرار گرفتند.

برترین‌های جوانان و پیشکسوتان پرورش اندام کشور معرفی شدند

همشهری آنلاین: نخستین روز مسابقات پرورش اندام قهرمانی کشور با معرفی نفرات برتر جوانان و پیشکسوتان به اتمام رسید.

سی و دومین همایش سالانه انجمن علمی روانپزشکان ایران برگزار می‌شود

همشهری آنلاین: "سی و دومین همایش سالیانه انجمن علمی روانپزشکان ایران" با تمرکز بر "اختلالات خواب" ۲۱ تا ۲۴ مهر ماه امسال در سالن همایش‌های بیمارستان میلاد تهران برگزار می‌شود.

«وقتی ما مردگان برمی‌خیزیم» به روی صحنه می‌رود

همشهری آنلاین: نمایش «وقتی ما مردگان برمی‌خیزیم» به کارگردانی شهاب آگاهی، شهریور و مهرماه در تالار حافظ به روی صحنه می‌رود.

بوکس قهرمانی آسیا: کسب سه مدال برنز در حضور مدعیان قاره کهن

همشهری آنلاین: تیم ملی بوکس کشورمان با کسب سه مدال برنز محرابی، شاهینی و مرادخانی به کارخود در مسابقات قهرمانی آسیا پایان داد.

وقت نظافت مبل‌ها

محسن رخش خورشید: قدیم‌ترها که مبل یک کالای لوکس محسوب می‌شد، خانم‌های خانه، مبل‌ها را زیر ملحفه پنهان می‌کردند و فقط در مواقعی‌که مهمان می‌آمد، اجازه استفاده از مبل‌ها صادر می‌شد.

میراث ۶۰۰ ساله عتیقی‌ها

مریم مرتضوی: تاریخ کتاب و کتابت را که ورق بزنیم، بارها با نام عتیقی برمی‌خوریم؛ افرادی که عمدتا قرآن کریم و گاهی دیوان حافظ، شاهنامه، دیوان سعدی و سایر کتاب‌های اصیل ایرانی-‌اسلامی را در دست گرفته‌اند و برای ماندگاری کتاب‌های تاریخی تلاش کرده‌اند و آنقدر شوق و دغدغه این خدمت در زمینه نسخه‌های خطی و قدیمی را داشته‌اند که آن را نسل به نسل و سینه‌به‌سینه به دوران بعد از خود منتقل کرده‌اند.

پیکان نماینده ایران در باشگاه‌های والیبال جهان شد

همشهری آنلاین: فدراسیون جهانی والیبال (FIVB) باشگاه پیکان تهران را برای حضور در مسابقات قهرمانی باشگاه‌های جهان انتخاب کرد.

کشتی ساحلی قهرمانی کشور: قهرمانی تیم‌های تهران، مازندران و البرز

همشهری آنلاین: تیم‌های تهران، مازندران و البرز عنوان‌های قهرمانی رقابت‌های کشتی ساحلی کشور را در رده‌های سنی بزرگسالان، جوانان و نوجوانان از آن خود کردند.

ترسی برای همیشه

مریم سمائی: صدای خنده و بازی دخترک را هنوز می‌شود از لا‌به‌لای آجرهای خانه شنید.

سنگ نوردی نوجوانان جهان: کسب مدال نقره توسط مهدی علیپور

همشهری آنلاین: مهدی علیپور، قهرمان نوجوان کشورمان توانست بر سکوی دوم رقابت‌های سنگ‌نوردی قهرمانی جهان در شهر آرکو در ایتالیا بایستد.