چهارشنبه 5 آذر 1393 | به روز شده: 32 دقیقه قبل

HAMSHAHRIONLINE

The online version of the Iranian daily Hamshahri
ISSN 1735-6393
دوشنبه 23 اردیبهشت 1392 - 17:31:22 | کد مطلب: 214003 چاپ

محمود مرتضایی‌فر؛ وزیری که در کابینه نبود

اندیشه > دین - همشهری آنلاین:
او را با صدای تکبیر و شعارهایش می‌شناسند؛ با صدای الله‌اکبرهای نماز جمعه، با صدای دعای قنوت نماز عید فطر، با صدای شعارهای انقلابی، 20 سال حج تمتع با صدای او در ذهن مسافران سرزمین وحی ثبت شده، او را با صدایش می‌شناسند، اما نه خواننده است و نه موسیقی‌دان، او «وزیر شعار» است.

به گزارش خبرنگار خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا)، محمود مرتضایی‌فر تنها عضو کابینه‌ی خودش بود. «وزیر شعار» نه پستش قانونی بود و نه از مجلس رأی اعتماد گرفته بود؛ اما برای بسیاری حیاتی بود و تأییدش را از امام خمینی (ره) در ازای شعارها و ابتکارش گرفته بود. او همان پسربچه‌ای است که به قول خودش از کودکی به مجری‌گری علاقه داشت و همین علاقه‌اش موجب شد تا هدایت جلسات آیت‌الله طالقانی و آیت‌الله مطهری را در مساجد لاله‌زار و هدایت برعهده گیرد و همین، زمینه‌ساز حضورش در نماز جمعه شد.

او را می‌توان بنیانگذار تکبیرهای نماز جمعه و راهپیمایی‌ها دانست. اولین‌بار او بود که بانگ الله‌اکبر سر داد. می‌گویند آن وقت‌ها رسم نبود الله‌اکبر بگویند. در اولین سخنرانی امام (ره) پس از بازگشت به ایران، او مسوول اجرا و شعارها بود. زمانی که امام (ره) گفت: «من تو دهن این دولت می‌زنم. من دولت تعیین می‌کنم، من به پشتیبانی این ملت، دولت تعیین می‌کنم» مرتضایی‌فرد شروع به‌دست زدن کرد، اما وقتی متوجه شد چه کاری کرده، به جای کف زدن شروع کرد به تکبیر گفتن و از همان‌جا تکبیر گفتن در سخنرانی بزرگان رسم شد. مرتضایی‌فر در زمینه‌ی شعار و تکبیر در دوران بعد از انقلاب بی‌رقیب بود.

«وزیر شعار» شاعری با اشعاری کوتاه و رسا بود. شاعری که هیچ کتابی ندارد، اما خیلی‌ها اشعارش را زمزمه کرده‌اند.

شعار دادن هم شاید گونه‌ای از شعر گفتن باشد. دکتر امیدعلی مسعودی - استاد رشته‌ی ارتباطات - در این‌باره به خبرنگار ایسنا می‌گوید: شعار اصولا به ادبیات ربط دارد و نزدیک به شعر است. چکیده‌ی یک پیام را که منظم، صریح و موزون است شعار می‌گویند. در شعار دادن برانگیختن احساسات و عواطف یک گروه مد نظر است.

او ادامه می‌دهد: در جریان انقلاب اسلامی، شعار بهترین پیامی بود که می‌توانستیم بشنویم چون با یک قطعه‌ی کوتاه و موزون می‌توانستیم از تمام پیام مطلع شویم.

یکی از هنرهای مرتضایی‌فر بداهه‌گویی بود. در هر شرایطی، بدون برنامه‌ریزی می‌توانست شعار بگوید. شاید بتوان هیهات من الذله، مرگ بر آمریکا، مرگ بر اسراییل، مرگ بر ضد ولایت فقیه، مرگ بر منافقین و کفار را به‌عنوان معروف‌ترین شعارهای او بیان کرد.

مسعودی درباره‌ی برنامه‌ریزی برای شعارها نیز اظهار می‌کند: شعار هم می‌تواند با برنامه‌ریزی باشد و هم بداهه. شعارهایی که در جمعیت‌ها و راهپیمایی‌ها داده می‌شوند معمولا بدون برنامه‌ریزی‌اند، اما در گردهمایی احزاب برنامه‌ریزی دارند.

این استاد دانشگاه یکی از نقاط قوت مرتضایی‌فر را سبقه‌اش می‌داند و می‌گوید: ایشان از قبل از انقلاب در همه‌ی صحنه‌ها حضور داشت؛ اولین‌بار که تکبیر سرداد در حضور امام (ره) بود. او سنت دست زدن در سخنرانی‌ها را به تکبیر دادن تغییر داد و از همان‌جا چهره‌ای ماندگار شد. یکی دیگر از نقاط قوت او، مخاطب‌شناسی است که به‌خوبی مخاطب را می‌شناخت و می‌دانست در چه زمانی باید چه شعاری بدهد و چه زمانی آن شعار را قطع کند. داشتن ارتباط قوی با مخاطب یکی از مسائل مهم است.

مرتضایی‌فر، کاسب و به قول خودش، یکی از بهترین قاری‌های قرآن در زمان خودش بود، شاید از نظر جنس صدا، صدایی رسانه‌یی نداشت، اما صدایی ماندگار داشت. صدایی که به گفته‌ی مسعودی، مورد علاقه‌ی دو نسل از مردم و یادآور خاطرات انقلابی این سرزمین است.

محمود مرتضایی‌فر 21 اردیبهشت‌ماه امسال در سن 78 سالگی از دنیا رفت؛ اما شعارها و صدایش خواهند ماند، صدایی پر از خاطره، صدایی به قدمت یک انقلاب.

انتخاب سردبیر

فلسفه‌ آگاهی (۱۰ مسئله‌ آگاهی)

همشهری آنلاین: در دو دهه‌ی اخیر مسئله‌ آگاهی به یکی از پُربحث‌ترین مسائل فلسفه‌ ذهن تبدیل شده است.

پوتین دوشنبه آینده به ترکیه می‌رود

همشهری آنلاین: ولادیمیر پوتین رئیس جمهور روسیه دوشنبه آینده ۱۰ آذر برای شرکت در کمیته همکاری مشترک ترکیه و روسیه به آنکارا سفر می‌کند.

هدف از تشکیل گروه‌های تکفیری تضعیف قدرت نفوذ ایران در عراق و سوریه است

همشهری آنلاین: دستیار و مشاور عالی فرماندهی معظم کل قوا با بیان اینکه هدف سازمان‌های اطلاعاتی از تشکیل گروه‌های تکفیری تضعیف قدرت نفوذ ایران در عراق و سوریه است، گفت:گروه‌های تکفیری به‌دنبال ایجاد اختلاف بین اهل تسنن و تشیع هستند.

دادگاه جنایی قاهره امروز جلسه دیگری از محاکمه مرسی را برگزار می‌کند

همشهری آنلاین: دادگاه جنایی قاهره، امروز چهارشنبه ۵ آذر جلسه دیگری از جلسه‌های محاکمه محمد مرسی، رئیس جمهور برکنار شده مصر و ۳۵ متهم دیگر را برگزار می‌کند.

سازمان حفاظت محیط زیست به دنبال احیا تالاب هامون در ایران و افغانستان است

همشهری آنلاین: مدیر ملی طرح حفاظت از تالاب‌های ایران گفت: سازمان حفاظت محیط زیست به دنبال احیای دریاچه هامون است که با مدیریت مناسب در ایران و به کمک کشور افغانستان و سازمان‌های بین‌المللی در صورت لزوم بتوانیم کل اکو سیستم تالاب را احیا و مدیریت کنیم.

فرمانده کل سپاه: رمز موفقیت نظام بسیج ۲۰ میلیونی است

همشهری آنلاین: فرمانده کل سپاه پاسداران انقلاب اسلامی گفت: رمز موفقیت، پیروزی و بقای نظام جمهوری اسلامی بسیج ۲۰ میلیونی است.

نوشابه‌های رژیمی هم ضرر دارند

همشهری آنلاین: یک متخصص تغذیه گفت: نوشیدن نوشابه‌های رژیمی برای افرادی که اضافه وزن دارند،‌ مضر است.

آغاز مطالعات انتقال آب از دریای‌خزر به دریاچه ارومیه

همشهری آنلاین: مدیر عامل شرکت توسعه منابع آب و نیروی ایران از آغاز مطالعات انتقال آب از دریای خزر به دریاچه ارومیه توسط این شرکت خبر داد و گفت:‌ اصرار ما به پایان مطالعات مرحله شناخت در بازه زمانی یک ساله است اما کارشناسان بین‌المللی درخواست زمان بیش‌تری را دارند.

برخی سرفصل‌های علوم انسانی بیش از ۳ دهه بروز نشده‌اند

همشهری آنلاین: رئیس شورای تخصصی تحول و ارتقا علوم انسانی گفت: با تأسف مشاهده می‌شود که برخی سرفصل‌های علوم انسانی در کشور بیش از ۳ دهه است که بازنگری و بروز رسانی نشده و بازنگری در این رشته‌ها می‌تواند یکی از ثمرات تحول و ارتقا در علوم انسانی باشد.

نخستین دوره لیگ جهانی کشتی آزاد از ۶ آذر در جویبار آغاز می‌شود

همشهری آنلاین: برنامه و شرایط برگزاری نخستین دوره رقابت‌های لیگ جهانی کشتی آزاد که از پنجشنبه (۶ آذر) و به مدت دو روز در شهر جویبار برگزار می‌شود، اعلام شد.

صدور ۶ هزار کارت نذر اهدای خون در کشور

همشهری آنلاین: رییس سازمان انتقال خون ایران ضمن اعلام این خبر که تاکنون شش هزار نفر کارت اهدای خون را پر کرده و تا اربعین به مراکز ما مراجعه و نذر خود را ادا می‌کنند، اظهار کرد: همه مردم می‌توانند نذر اهدای خون داشته باشند و آن را در سایر ایام سال ادا کنند.

ماهیانه ۷۵ اتوبوس فرسوده به ناوگان اتوبوسرانی تهران افزوده می‌شود

همشهری آنلاین: مدیرعامل شرکت واحد اتوبوسرانی تهران و حومه با بیان اینکه حدود ۲۰۰۰ اتوبوس فرسوده در تهران وجود دارد، گفت: ماهیانه ۷۵ اتوبوس، به اتوبوس‌های فرسوده تهران اضافه می‌شود.

زبان چینی کم‌رنگ‌تر از زبان انگلیسی

همشهری آنلاین: رنگها شاید در همه جای جهان یکسان باشند، اما زبان مناطق مختلف جهان و توانایی آنها در توصیف رنگ‌ها تاثیر زیادی بر نحوه درک و شناسایی رنگ‌ها دارد.