پنج شنبه 8 مرداد 1394 | به روز شده: 3 دقیقه قبل

HAMSHAHRIONLINE

The online version of the Iranian daily Hamshahri
ISSN 1735-6393
دوشنبه 23 اردیبهشت 1392 - 18:31:22 | کد مطلب: 214003 چاپ

محمود مرتضایی‌فر؛ وزیری که در کابینه نبود

اندیشه > دین - همشهری آنلاین:
او را با صدای تکبیر و شعارهایش می‌شناسند؛ با صدای الله‌اکبرهای نماز جمعه، با صدای دعای قنوت نماز عید فطر، با صدای شعارهای انقلابی، 20 سال حج تمتع با صدای او در ذهن مسافران سرزمین وحی ثبت شده، او را با صدایش می‌شناسند، اما نه خواننده است و نه موسیقی‌دان، او «وزیر شعار» است.

به گزارش خبرنگار خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا)، محمود مرتضایی‌فر تنها عضو کابینه‌ی خودش بود. «وزیر شعار» نه پستش قانونی بود و نه از مجلس رأی اعتماد گرفته بود؛ اما برای بسیاری حیاتی بود و تأییدش را از امام خمینی (ره) در ازای شعارها و ابتکارش گرفته بود. او همان پسربچه‌ای است که به قول خودش از کودکی به مجری‌گری علاقه داشت و همین علاقه‌اش موجب شد تا هدایت جلسات آیت‌الله طالقانی و آیت‌الله مطهری را در مساجد لاله‌زار و هدایت برعهده گیرد و همین، زمینه‌ساز حضورش در نماز جمعه شد.

او را می‌توان بنیانگذار تکبیرهای نماز جمعه و راهپیمایی‌ها دانست. اولین‌بار او بود که بانگ الله‌اکبر سر داد. می‌گویند آن وقت‌ها رسم نبود الله‌اکبر بگویند. در اولین سخنرانی امام (ره) پس از بازگشت به ایران، او مسوول اجرا و شعارها بود. زمانی که امام (ره) گفت: «من تو دهن این دولت می‌زنم. من دولت تعیین می‌کنم، من به پشتیبانی این ملت، دولت تعیین می‌کنم» مرتضایی‌فرد شروع به‌دست زدن کرد، اما وقتی متوجه شد چه کاری کرده، به جای کف زدن شروع کرد به تکبیر گفتن و از همان‌جا تکبیر گفتن در سخنرانی بزرگان رسم شد. مرتضایی‌فر در زمینه‌ی شعار و تکبیر در دوران بعد از انقلاب بی‌رقیب بود.

«وزیر شعار» شاعری با اشعاری کوتاه و رسا بود. شاعری که هیچ کتابی ندارد، اما خیلی‌ها اشعارش را زمزمه کرده‌اند.

شعار دادن هم شاید گونه‌ای از شعر گفتن باشد. دکتر امیدعلی مسعودی - استاد رشته‌ی ارتباطات - در این‌باره به خبرنگار ایسنا می‌گوید: شعار اصولا به ادبیات ربط دارد و نزدیک به شعر است. چکیده‌ی یک پیام را که منظم، صریح و موزون است شعار می‌گویند. در شعار دادن برانگیختن احساسات و عواطف یک گروه مد نظر است.

او ادامه می‌دهد: در جریان انقلاب اسلامی، شعار بهترین پیامی بود که می‌توانستیم بشنویم چون با یک قطعه‌ی کوتاه و موزون می‌توانستیم از تمام پیام مطلع شویم.

یکی از هنرهای مرتضایی‌فر بداهه‌گویی بود. در هر شرایطی، بدون برنامه‌ریزی می‌توانست شعار بگوید. شاید بتوان هیهات من الذله، مرگ بر آمریکا، مرگ بر اسراییل، مرگ بر ضد ولایت فقیه، مرگ بر منافقین و کفار را به‌عنوان معروف‌ترین شعارهای او بیان کرد.

مسعودی درباره‌ی برنامه‌ریزی برای شعارها نیز اظهار می‌کند: شعار هم می‌تواند با برنامه‌ریزی باشد و هم بداهه. شعارهایی که در جمعیت‌ها و راهپیمایی‌ها داده می‌شوند معمولا بدون برنامه‌ریزی‌اند، اما در گردهمایی احزاب برنامه‌ریزی دارند.

این استاد دانشگاه یکی از نقاط قوت مرتضایی‌فر را سبقه‌اش می‌داند و می‌گوید: ایشان از قبل از انقلاب در همه‌ی صحنه‌ها حضور داشت؛ اولین‌بار که تکبیر سرداد در حضور امام (ره) بود. او سنت دست زدن در سخنرانی‌ها را به تکبیر دادن تغییر داد و از همان‌جا چهره‌ای ماندگار شد. یکی دیگر از نقاط قوت او، مخاطب‌شناسی است که به‌خوبی مخاطب را می‌شناخت و می‌دانست در چه زمانی باید چه شعاری بدهد و چه زمانی آن شعار را قطع کند. داشتن ارتباط قوی با مخاطب یکی از مسائل مهم است.

مرتضایی‌فر، کاسب و به قول خودش، یکی از بهترین قاری‌های قرآن در زمان خودش بود، شاید از نظر جنس صدا، صدایی رسانه‌یی نداشت، اما صدایی ماندگار داشت. صدایی که به گفته‌ی مسعودی، مورد علاقه‌ی دو نسل از مردم و یادآور خاطرات انقلابی این سرزمین است.

محمود مرتضایی‌فر 21 اردیبهشت‌ماه امسال در سن 78 سالگی از دنیا رفت؛ اما شعارها و صدایش خواهند ماند، صدایی پر از خاطره، صدایی به قدمت یک انقلاب.

انتخاب سردبیر

وقتی سطل‌های زباله تابستانی می‌شوند!

اصغر بادپر: شما هم این بوها را حس‌ کرده‌اید؟

پارک زیرزمینی برای کود‌کان سوری

د‌مشق فعالان حقوق بشر د‌ر پایتخت سوریه برای کود‌کان پارکی زیرزمینی ساخته‌اند‌ تا آنها از گزند‌ بمباران‌های گروه‌های تروریستی د‌ر امان باشند‌.

تایری که با جاد‌ه منطبق می‌شود‌

رم شرکتی ایتالیایی تایر‌هایی را طراحی کرد‌ه است که عاج آن براساس ویژگی‌های جاد‌ه تغییر می‌کند‌.

یکـ پرش کوچک رو به جلو

ترجمه‌ی عباس تربن: تغییر بخشی از زندگی نیست، خودِ زندگی است!

رابین‌هود‌ بیماران هند‌ی

د‌هلی‌‌نو پیرمرد‌ ۷۹ ساله هند‌ی آنقد‌ر د‌ارو و پول از ثروتمند‌ان گرفته و به فقرا د‌اد‌ه است که برخی او را رابین‌هود‌ بیماران هند‌ می‌نامند‌.

تأیید خبر مرگ ملاعمر

انتشار خبر مرگ ۲ نفر از رهبران گروه‌های افراطی افغانستان و پاکستان روز گذشته صحنه سیاسی این کشورها را تکان داد.

ایستگاه مسابقه‌های تابستانی

تیرماه هم تمام شد و به میانه‌ی تابستان نزدیک می‌شویم. این یعنی به ایستگاه دوم مسابقه‌های تابستانی رسیده‌ایم!

نیایش و دو شعر دیگر

از تو ممنونم

کتابی برای توصیف د‌قیق مناسبات انسانی

سعید‌ ابراهیمی‌فر: به‌واسطه شغلم و البته علاقه‌ام به سینمای د‌استانی، د‌امنه مطالعاتم بیشتر د‌ر حوزه د‌استان و رمان می‌گنجد‌.

جشنی برای اسباب بازی‌ها

اسباب‌بازی‌ها خیلی مهم‌اند. آن‌ها در دوران کودکی و نوجوانی در شکوفایی خلاقیت و هوش نقش مهمی دارند.

انصارالله یمن خواستار اجرای بیانیه قانون اساسی شد

همشهری آنلاین: محمد علی الحوثی رئیس کمیته عالی انقلابی جنبش انصارالله ضمن تاکید بر ضرورت تکمیل بیانیه قانون اساسی صادر شده در فوریه گذشته خواستار اجرای آن، قبل از دستیابی گروه های سیاسی به توافق درباره تشکیل دولت وحدت ملی برای خروج یمن از بحران کنونی شد.

پادتن ۱۴ سـالگی

از بیماری‌های نوجوانانه که خبر داری؟

داســتان بی‌پایــان

ترجمه‌ی سحر منصوری: یک بچه‌خرس قهوه‌ای از عمیق‌ترین و تاریک‌ترین جنگل‌های پرو، با یک کلاه لبه‌دار قرمز، بارانی آبی و یک چمدان پر از مارمالاد پرتقال!

داستان خرچنگ و ساعت

هدا حدادی: شاید شما ندانید اما هر چیزی یا هروسیله‌ای یک مخترع دارد.

تا حالا یک گوریل نقاش دیده‌ای؟

ربابه میرغیاثی: «ایوان» برمی‌گردد به‌طرف خانواده‌اش، زندگی‌اش و خانه‌اش.

خدا از پنجرهاى باز صدایت می‌زند

یاسمن رضاییان: فَآمَنَ لَهُ لُوطٌ وَ قالَ إِنِّی مُهاجِرٌ إِلی‏ رَبِّی إِنَّهُ هُوَ الْعَزیزُ الْحَکیمُ (سوره‌ی عنکبوت، آیه‌ی ۲۶)