شنبه 4 مرداد 1393 | به روز شده: 24 دقیقه قبل

HAMSHAHRIONLINE

The online version of the Iranian daily Hamshahri
ISSN 1735-6393
سه شنبه 9 آبان 1391 - 19:46:22 | کد مطلب: 189600 چاپ

آشنایی با باغ موزه قصر تهران

فرهنگ و تاریخ > موزه - همشهری آنلاین:
مجموعه قصر که پیش از این 24 هکتار بود،‌ مجموعه‌ زیبایی را تشکیل می‌داد که در راس آن کاخ فتحعلی شاه قاجار خودنمایی می‌کرد، اما زمانی که ناصرالدین‌شاه روی کار آمد از این مجموعه خوشش نیامد و بیشتر ترجیح می‌داد در کاخ گلستان روزگار بگذراند.

این رضاخان بود که تصمیم گرفت در تهران زندانی رسمی داشته باشد. به‌ همین دلیل نیکولا مارکوف معمار مشهور روسی را به ایران آورد تا طراحی زندان قصر را انجام دهد.

آشنایی با باغ موزه قصر تهران

زندان مارکوف دارای 192 اتاق و گنجایش 700 زندانی بود که 96 اتاق آن پنج نفری و بقیه انفرادی بودند. مریضخانه‌ای هم مشتمل بر شش اتاق شش تخته و 16 اتاق یک تخته به‌ همراه باغ و حمام ساخته شده بود.

  آشنایی با تاریخچه زندان قصرmore

یازدهم آذرماه سال ۱۳۰۸ زندان قصر شکل گرفت. اولین قربانی نیز خود سازنده بود(!) تیمسار درگاهی، رئیس وقت شهربانی که به جرم دعوت رضاخان به یکی از ۱۹۲ سلول عمومی و انفرادی در جریان افتتاح زندان به حبس محکوم شد.

قصر پس از آن نیز پذیرای نامدارانی شد که عبدالحسین تیمورتاش، نصرت‌الدوله و سردار اسعد بختیاری از آن جمله بودند.

بزرگ‌علوی سرگذشت سال‌های حبس خود و دیگر زندانیان مشهور را در کتاب «۵۳ نفر» در زندان قصر نوشت.

پس از شهریور 20 و استعفای رضاخان و تبعید به جزیره موریس کارکردهای قصر نیز نمایان‌تر شد.

شکل دایره زندان تنها به این منظور به این فرم طراحی شده که هر سه طبقه آن در اثر وجود این فضای خالی و بالکن‌هایی که با حفاظ‌های نرده‌ای پوشیده شدند، در تابستان به شدت گرم باشد و در زمستان سرد؛ سرمایی که تا مغز استخوان زندانیان نفوذ می‌کرده است.

زندان قصر از بدو تأسیس تا سال 1357 (پیروزی انقلاب اسلامی) در طول نیم قرن، آیینه‌ای است در انعکاس تجدد در دوران پهلوی. از یک سو زندانیان عادی در این زندان از حقوق مدنی و تعریف شده‌ای برخوردار شدند و از سوی دیگر در طول نیم قرن زندان قصر به مشهورترین زندان سیاسی کشور تبدیل شد.

زندان قصر در سالهای اخیر توسط شهرداری تهران به باغ موزه‌ای پند آموز تبدیل شده است که بازدیدکنندگان می‌توانند همه روزه از قسمت‌های مختلف آن دیدن کنند.

همچنین حضار می‌توانند ازمحل‌های نگهداری زندانیان سیاسی که حتی دیوارهایش همگی با مهر سکوت عمق فاجعه را به تصویر کشیده و بیننده را تحت تاثیر قرار می‌دهد، دیدن نمایند.

"باغ ایرانی" یکی از بخش های این مجموعه است که با بهره‌گیری از تنوع گیاهی یک فضای شهری دلنشین و یک موزه روباز محسوب ایجاد شده است.

یکی از بخش های اصلی، "موزه تاریخ انقلاب اسلامی ایران" است. این موزه تصویری است از مبارزات مردم در دوران ستمشاهی و بخش دیگر "موزه زندان" است که بازسازی عینی فضای زندان از اتفاقاتی است که در دوره رژیم ستم شاهی افتاد و هم محلی برای تصویر برداری مجموعه های سینمایی.

از دیگر بخش های این باغ موزه می‌توان به مسجد، زورخانه قصر، باغ های ایرانی، کتابخانه مرکز تحقیقات، گالری های مختلف، فضاهای نمایشگاهی و فرهنگی چایخانه و سفره خانه سنتی، مراکز عرصه محصولات فرهنگی، بازارچه محصولات هنری و صنایع دستی اشاره کرد.

همچنین شهروندان می‌توانند در محدوده زندان، از فضای سبز و بوستان و مجموعه‌های فرهنگی ورزشی موزه بازدید کنند.

از زندان قصر بخش‌هایی باقی مانده تا خاطرات این محل تاریخی به فراموشی سپرده نشود؛ از جمله این فضاها می‌توان به زندان مارکف و سیاسی و ساختمان روبروی درب اصلی همراه با برج نگهبانی و نورگیر اشاره کرد.

آشنایی با باغ موزه قصر تهران

همچنین ساختمان بند جوانان نیز حفظ شده است. برج دیده‌بانی و منبع آب در شمال شرقی زندان، ساختمان واحد برق در شمال غربی و ساختمان مدرسه اندرزگاه 12 یا بند کارگری نیز حفظ شده است.

زندان مارکوف با مساحتی بالغ بر 8800 متر مربع از فضاهای متنوعی همچون مرکز اسناد، تصاویر و اشیاء تاریخی، نمایشگاه، گالری موسمی، کافه گالری و سالن اجتماعات چند منظوره تشکیل شده است.

مسجد،کتابفروشی دائمی (با مضامین تاریخ انقلاب و مبارزات سیاسی و کتب مرتبط با زندان) و زورخانه از دیگر قسمتهای این مجموعه محسوب می‌شوند.

گالری تصاویر و اسناد مربوط به مرمت و بازسازی موزه به عنوان یکی از دستاوردهای شهرداری تهران برای استفاده محققان، استادان، دانشجویان و پژوهشگران قابل استفاده است و ساختمان زندان سیاسی با مساحتی در حدود 5 هزار متر مربع دارای فضاهای گوناگون و متنوعی است که روایتگر تاریخ انقلاب و مبارزان انقلاب اسلامی است که این ساختمان نیز شامل محل زندان‌ها، کتاب‌خانه، مرکز مطالعات و موزه است.

همچنین حسینیه، رستوران و کافی شاپ نیز دیگر قسمت‌های این مجموعه را تشکیل می‌دهد و سه حیاط موجود در زندان قابلیت پخش فیلم و نماهنگ و ویدئوهای مفهومی دارند.

در همین زمینه:
انتخاب سردبیر

ناگفته‌های قاتل خلبان تهرانی و همسرش در دادگاه

مردی که متهم است در جنایتی هولناک خلبان باسابقه ایران‌ایر و همسرش را در آپارتمان‌شان به قتل رسانده، در جلسه محاکمه جزئیات این جنایت را شرح داد.

به احتمال زیاد سه‌شنبه عید فطر است

زهرا رفیعی: ماه رمضان امسال احتمالا ۳۰ روزه و بر این مبنا به احتمال زیاد سه‌شنبه عید فطر است، اما اگر هلال‌ماه شوال یکشنبه غروب ۵مردادماه رویت شد‌یکشنبه اعلام خواهد شد.

زیباسازی با تخلف و عوارض!

فتانه انفرادی: چندسالی است که به هر دلیل، اقبال برخی از مردم، به فرایندهای جوان‌سازی‌ و زیبا‌سازی‌ پوست مانند بوتاکس، ژل، پیوند مو و لیزر زیادشده و به همین دلیل پای افراد سودجو هم به این حوزه باز شده تا جایی که بسیاری از افراد غیرمتخصص، با تبلیغات گمراه‌کننده، درانجام بسیاری از فرایندهای تخصصی زیباسازی دخالت می‌کنند بنابراین وقتی ‌مدیرکل نظارت سازمان نظام‌پزشکی می‌گوید۶۰درصد از تخلفات رسیده به سازمان نظام پزشکی مربوط به خدمات زیبایی است، نباید تعجب کرد.

رازی در پیدایش صهیونیسم: ماجرای دریفوس

همشهری‌آنلاین - سید نادر نوربخش*: در تاریخ نمونه‌های بسیاری وجود دارد که یک واقعه مورد بهره‌برداری سیاسی افراد و جریان‌هایی قرار گرفته که هیچ ارتباط و نقشی در آن نداشته‌اند، از جمله ماجرایی که در پایان قرن نوزدهم دقیقا ۱۲۰ سال پیش در فرانسه رخ داد و به قضیه دریفوس مشهور شد.

بورس نفت درآستانه شکست

معمای نفت قابل حل نیست، با وجود آغاز به‌کار بورس نفت از فروردین، به‌دلیل ایجاد رانت به‌دلیل قیمت‌گذاری ناعادلانه از سوی شرکت ملی نفت و همچنین تعیین قیمت‌های انحصاری، بورس نفت در آستانه شکست است.

تشکیل نیروی نظامی عشایر در عراق

همشهری‌آنلاین: عشایر عراق قصد دارند برای از بین‌بردن اعضای گروه تروریستی داعش یک نیروی نظامی تشکیل دهند.

شاخص بورس ۱.۳ واحد افت کرد

شاخص کل بورس تهران در مبادلات با ۱.۳ واحد کاهش به ۷۴ هزارو ۸۴۰ واحد رسید.

پایان فصل پرحاشیه مجامع بورس تهران

فصل مجامع بورس هفته گذشته به پایان رسید اما به‌نظر می‌رسد طبق روال هرسال حاشیه‌های مجامع ماه‌ها بر سر تالارهای بورس سنگینی کند.

مالکی برای به دیدار طالبانی رفت

همشهری آنلاین: نوری مالکی برای دیدار با جلال طالبانی روز شنبه وارد اقلیم کردستان شد.

آغاز انتخاب رشته آزمون ارشد پزشکی

همشهری آنلاین: داوطلبان آزمون کارشناسی ارشد پزشکی از امروز چهارم مرداد به مدت ۳ روز تا ششم مرداد فرصت دارند نسبت به انتخاب رشته خود اقدام کنند.

روسیه اتهامات آمریکا علیه خود را رد کرد

همشهری آنلاین: وزارت امور خارجه روسیه روز شنبه با انتشار بیانیه‌ای مجموعه اتهامات آمریکا علیه خود در ارتباط با بحران اوکراین را رد کرد.

جزئیات آزمون مرحله نهایی نوزدهمین المپیاد دانشجویی کشور

همشهری آنلاین: مشاور عالی رئیس سازمان سنجش آموزش کشور گفت: آزمون مرحله نهایی نوزدهمین المپیاد دانشجویی کشور در روزهای پنج‌شنبه و جمعه ۱۶ و ۱۷ مرداد ماه در دانشگاه تربیت مدرس برگزار می‌شود.

فرجی‌دانا سرپرست دانشگاه کردستان را منصوب کرد

همشهری آنلاین: وزیر علوم، تحقیقات و فناوری، در حکمی فردین اخلاقیان‌طاب را به سمت سرپرستی دانشگاه کردستان منصوب کرد.

برای آرامش، ۲ ساعت قبل از خواب این شربت را بنوشید!

همشهری آنلاین: داشتن خواب آرام و همچنین گذراندن روز بدون استرس و دغدغه آرزوی بسیاری از افراد است ما اینجا راهکارهایی برای این مشکل ارائه داده ایم.

کاهش تصادفات ناشی از سکته و خواب‌آلودگی با صندلی هوشمند

همشهری آنلاین: محققان انگلیسی در حال طراحی صندلی خودرو مجهز به حسگرهای هوشمندی هستند که با تشخیص علایم حیاتی بدن، بروز سکته قلبی یا خواب‌آلودگی راننده را تشخیص داده و با توقف به‌موقع خودرو، از بروز تصادف پیشگیری می‌کند.

آشنایی با خواص سیر جوانه زده

همشهری آنلاین: محققان کره‌ای می‌گویند: سیری که به مدت ۵ روز جوانه می‌زند حاوی ترکیبات آنتی‌اکسیدانی بیشتری نسبت به سیر تازه است.