جمعه 15 اسفند 1393 | به روز شده: 1 دقیقه قبل

HAMSHAHRIONLINE

The online version of the Iranian daily Hamshahri
ISSN 1735-6393
دوشنبه 7 فروردین 1391 - 15:17:11 | کد مطلب: 164101 چاپ

آشنایی با قلعه بیرجند - خراسان جنوبی

فرهنگ و تاریخ > میراث‌ ایران - همشهری آنلاین - محمد ملاحسینی:
قلعه بیرجند که با نام‌های قلعه ته ده و پایین شهر نیز شناخته می‌شود، بزرگترین و قدیمی‌ترین بنای تاریخی بیرجند به شمار می‌رود

این قلعه که از جمله نقاط گردشگری بیرجند و استان خراسان جنوبی است، بر فراز بلندترین نقطه غربی تپه ماهورهای شهر بیرجند قرار دارد.

این قلعه با وسعتی بالغ بر 3000 مترمربع در دوره صفویه ساخته شده و در واقع هسته اولیه شهر بیرجند محسوب می‌شود.

more  جاذبه‌های گردشگری بیرجند / بازار بیرجند / بند دره بیرجند / محله چهار درخت بیرجند /

البته برخی نیز بنای این قلعه را به پیش از آن دوره نسبت می‌دهند. قلعه بیرجند از خشت و گل و چینه ساخته شده و از دوره صفویه تا قاجاریه مردم این شهر را در مقابل تهاجم دشمنان به ویژه ترکمن‌ها و ازبک‌ها محافظت می‌کرده است.

قلعه بیرجند در دوره قاجاریه به طور کامل بازسازی و مورد استفاده قرار گرفت. با توجه به شواهد موجود به وسیله نقب های زیرزمینی به نقاط مهم شهر مثل ارگ بهارستان، ارگ کلاه فرنگی و قنات قصبه مرتبط بوده است.

این قلعه دارای 7 برج بوده که شش برج از آن باقی مانده است. مرمت این بنا در سال 1378 به وسیله شهرداری بیرجند شروع شد.

در روزگاران گذشته در بیرجند دو قلعه معتبر و چندین ارگ و ساختمان بزرگ وجود داشته که در آغاز سده چهاردهم خورشیدی آثاری از آن دو قلعه و نیز تعدادی ارگ و ساختمان بزرگ باقی است.

قلعه عظیم و قدیمی پایین شهر بیرجند یک قلعه کوهستانی از نوع نظامی می‌باشد. این قلعه نه جای سکونت بلکه مکانی برای انجام وظیفه نگهبانان بوده و ساکنان این قلعه نگهبانانی بودند که وظیفه آن ها رساندن اخبار، تأمین امنیت و حفاظت بود.

در این قلعه انبارهای آب و آذوقه پیوسته نگهداری می‌شد تا در مواقع حملات دشمن یا هجوم های سراسری، ساکنان شهر، تجار، پیشه وران، افراد مهم، فرماندهان با خانواده‌های خود و دارایی هایی منقول از طریق نقب‌هایی که تعبیه شده بود، به قلعه پناه برند.

این نقب‌ها از قلعه به خانه اشراف و افراد حکومتی، همچنین مرکز محلات (از جمله محله سرو) و مسیرهای متعددی همچون ارگ بهارستان، ارگ کلاه فرنگی را شامل می‌شد.

بنای قلعه را برج‌هایی دو طبقه در چهار طرف با حصار اصلی در میان گرفته بر فراز این برج‌ها که به شکل استوانه هستند.

روزنه‌هایی ایجاد شده که کاربرد آن دیدبانی برای دفاع از قلعه و ساکنان شهر می‌باشد و محل امنی برای تیراندازی و ضربه زدن به دشمن محسوب می‌شده، دیوار بنا با فرم آمده آن همچنین ضخامت آن امکان دیدبانی را بر فراز حصار به نگهبان بهتر می‌دهد.

این قلعه داراى دو در ورودى است که یکى از آنها در ضلع شمالى و دیگرى در ضلع غربى قرار دارد.

در همین زمینه:
انتخاب سردبیر

فرآیند اعطای بورس تحصیلی خارج از کشور به دانشجویان تغییر کرد

همشهری آنلاین: معاون وزیر علوم، تحقیقات و فناوری از تغییر فرآیند اعطای بورس تحصیلی خارج به دانشجویان خبر داد و گفت: فرآیند اعطای بورس تحصیلی خارج از کشور به دانشجویان به روال قانونی بازگشت.

موگرینی: توافق خوب با ایران نزدیک است

همشهری آنلاین: فدریکا موگرینی، مسئول سیاست ‌خارجی اتحادیه اروپا روز جمعه پس از پایان یافتن دور دیگری از مذاکرات میان ایران و کشورهای عضو گروه ۱+۵ بر سر برنامه هسته‌ای تهران گفت: دستیابی به یک «توافق خوب» نزدیک است.

تظاهرات بحرینی‌ها علیه دیکتاتوری آل خلیفه

همشهری آنلاین: مردم بحرین علیه دیکتاتوری حاکم بر کشورشان تظاهرات کردند و آزادی زندانیان سیاسی را خواستار شدند.

خسرو شکیبایی جای چه کسی را در «خانه سبز» گرفت؟

همشهری آنلاین: بیژن بیرنگ - کارگردان سریال «خانه سبز» - که مجموعه‌اش این شب‌ها از شبکه دو بازپخش می‌شود، می‌گوید: سریال «خانه سبز» را نمی‌بینم، چون می‌ترسم گریه کنم و دلم برایش تنگ شود.

ارزش یورو در برابر دلار کاهش یافت

همشهری آنلاین: انتظار سرمایه گذاران و کارگزاران بازار ارز و سرمایه برای مشخص شدن سیاست‌های تازه بانک مرکزی اروپا باعث شد ارزش یورو در برابر دلار کاهش یابد.

افزایش اندک بهای طلا

همشهری آنلاین: هر اونس طلا (۳۱ گرم و ۱۰ سوت) در معاملات روز پنجشنبه چهاردهم اسفند در بازار فلزات گرانبهای لندن اندکی افزایش یافت.

زرادخانه‌ سلاح‌های پیشرفته ایران قادر به هرگونه واکنشی در خلیج فارس است

همشهری آنلاین: اندیشکده واشنگتن در تحلیلی نوشت: ایران در حال تفهیم این مهم به واشنگتن است که غرب توانایی به خطر انداختن امنیت این کشور را ندارد.

دستاوردی دیگر در عرصه دفاع موشکی ایران

همشهری آنلاین: متخصصان نیروی هوایی ارتش ، دستاورد جدیدی را در عرصه دفاع موشکی رونمایی کردند.

لغزندگی جاده‌ها در خراسان جنوبی؛ توصیه پلیس

همشهری آنلاین: پلیس راه خراسان جنوبی به رانندگانی که قصد عبور از مسیرهای فردوس- بجستان، فردوس - گناباد، فردوس - سرایان و فردوس - بشرویه را دارند به دلیل ریزش برف در خصوص لغزنده بودن جاده ها هشدار داد.

پانزدهم اسفند؛ گزارش نماز جمعه تهران

همشهری آنلاین: آیت‌الله امامی کاشانی در پانزدهم اسفند در نماز جمعه تهران با اشاره به سخنان نخست وزیر رژیم صهیونیستی در کنگره آمریکا گفت: این سخنان پریشان و یاوه است.

لاریجانی: تربیت حافظان قرآن کاری ارزشمند است

همشهری آنلاین: رییس مجلس شورای اسلامی، کار اوقاف را در برگزاری آزمون سراسری طرح تربیت حافظان قران کریم پسنده خواند.

جمعه ۱۵ اسفند، تیترهای رسانه‌های روسیه

مسکو - ایرنا: مهم ترین عناوین روز جمعه ۱۵ اسفند ۱۳۹۳ برخی از روزنامه‌های روسیه به شرح ذیل است:

مراسم گرامیداشت برادران شهید حمید و مهدی باکری برگزار شد

همشهری آنلاین: مراسم گرامیداشت یاد و خاطره برادران شهید حمید و مهدی باکری با حضور قشرهای مختلف مردم از جمله رزمندگان دوران دفاع مقدس لشکر۳۱ عاشوار شامگاه پنجشنبه در تالار وزارت کشور برگزار شد.

دشمنان با واقعیت قدرت دفاعی ایران آشنا شوند

همشهری آنلاین: جانشین فرمانده سپاه گفت:یکی ازاهداف اصلی برگزاری رزمایش اخیرپاسخی به دشمنان مابود که همواره تلاش میکنند ادبیات تهدید راجانشین مذاکرات سیاسی کنند.ما می‌خواهیم دشمنانمان با واقعیت‌های دفاعی ما آشناشوند.

برنامه‌های گالری‌ها و مراکز هنری تهران در واپسین روزهای سال ۹۳

همشهری‌ آنلاین: گالری‌ها و مراکز هنری تهران با برگزاری نمایشگاه‌های متعددی از هنرهای تجسمی که بیشتر آن‌ها، آخرین رویداد هنری‌شان در سال ۹۳ را برگزار می‌کنند، میزبان علاقه‌مندان به هنر در آخرین ماه سال هستند.

کتابشناسی ماه ویژه دی‌ منتشر شد

همشهری آنلاین: مدیریت جدید خانه کتاب با علم به این‌که برای جامعه کتاب‌دوست ایران، مطالعه کاغذی همچنان در اولویت قرار دارد، در کنار تقویت اطلاع‌رسانی الکترونیک، به چاپ و انتشار مجموعه کتابشناسی ماه همت گمارده است.