دوشنبه 9 شهریور 1394 | به روز شده: چند لحظه قبل

HAMSHAHRIONLINE

The online version of the Iranian daily Hamshahri
ISSN 1735-6393
چهارشنبه 22 تیر 1390 - 10:20:56 | کد مطلب: 140239 چاپ

آشنایی با هنر تشعیر

هنر > تجسمی - همشهری آنلاین:
تشعیر،اصطلاحی در تذهیب و نقاشی ایرانی است.

تشعیر، نقوشی از یک یا دو رنگ است که در حاشیه و سرفصل های برخی کتاب هاو در و دیوار و پرده ها و فضاهای موجود در مجلس سازی ها و پرده های نقاشی ایرانی کشیده می شود و در جلدسازی و قلمدان سازی و قلم زنی بر روی فلز و نیز خطاطی دیده شده است .

تشعیر از شَعْر (مو) گرفته شده است و به نقوش بسیار ریز از گیاه و پرنده و درخت اطلاق می شود.

در واقع تشعیر نوعی تزئین نسخ خطی است که در حاشیه نسخ یا مرقعات، معمولا با یک یا دو و حتی با سه رنگ طلا انجام می گیرد.

از آنجا که طراحی تشعیر که در اصل طراحی حیوانات و منظره و اقسام آن است، اغلب با طلا و به وسیله قلم موهای بسیار ظریف انجام می گرفته است، ظرافت خطوط را به مو تشبیه کرده اند.

تشعیر به همراه تذهیب، برای تزئین حواشی بزرگتر در کتاب های خطی، شاید تحت تأثیر نقاشی چینی، از دوران تیموریان در ایران مرسوم شد.

طرح ها و نگاره های غالب در ساختن تشعیر، بیشتر صخره سنگ ها،حرکات ابر و باد، درختان متنوع،حیوانات خیالی و افسانه ای مانند سیمرغ واژدها، حیوانات وحشی در حال جست و خیز، پرندگان و حیوانات کوچک با قلم اندازی های استادان و استفاده بی دریغ از طلای ناب است.

نامگذاری انواع تشعیر بیشتر بر اساس روش ها و فنون و جایگاه ارائه آن است.

تشعیر دو قسمت دارد : تشعیر گیاهی یا تشعیر گل و بوته ، و تشعیر وحوش.

در تشعیر گیاهی، تصاویر بر بالا و پایین برگ ها و گل ها به زر یا رنگ های سفید یا آبی یا مایه اصلی و ته رنگ لاجورد یا سیاه یا گِل ماشی و امثال آن، بر حواشی کتاب ها کشیده می شود.

در آرایه های تزئینی قرآن کریم و جلد آن، علاوه بر تذهیب، فقط از این نوع تشعیر استفاده می شود.

در تشعیر وحوش که بر دو نوع "نخجیری " و "گرفت و گیر" است، طرح کلی تصاویر و نقوش انواع پرندگان و جانوران زمینی و دریایی و اساطیری در ترکیب های خاص متناسب با موضوع اصلی کتاب با کمترین رنگ و به صورت نمادین پدید می آید.

همچنین تصاویری از آسمان و ابرها و ستیغ کوهها و صخره ها در تشعیر دیده می شود.

انتخاب سردبیر

سردرگمی اروپا در مقابل بحران پناهجویان

بحران پناهجویان در اروپا ادامه دارد و کشورهای اروپایی همچنان در یافتن راه‌حلی برای آن ناتوان بوده‌اند.

وعده دوباره وزیر برای تکمیل پازل حذف یارانه‌ها

وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی اعلام کرد: به‌زودی در یک برنامه تلویزیونی آخرین جزئیات درباره حذف یارانه‌ پردرآمدها را اعلام خواهم کرد.

نظام یکپارچه مطالعاتی در شهر ایجاد می‌شود

بیشترین وقت جلسه شورای شهر تهران به ارائه گزارش برنامه‌ها و پروژه‌های مطالعاتی مرکز مطالعات و برنامه‌ریزی شهرداری پایتخت اختصاص یافت.

تمجید مهمانان مجمع شهرداران آسیایی از پیشرفت‌های تهران

پنجمین نشست هیأت اجرایی مجمع شهرداران آسیایی یکشنبه ۸ شهریور با برگزاری ۳ نشست همزمان در محل هتل پارسیان آزادی ادامه یافت.

یک اردوی جهادی متفاوت

قرارگاه جهادی امام رضا ع یک قرارگاه تاکتیکی است که وظیفه اصلی آن هدایت گروه‌های مردمی، سمن‌ها و... است

رنجی که می‌بریم، فخری که می‌فروشند

محمدعلی طالبی: وقتی از موضوعی مثل افزایش فاصله طبقاتی در جامعه صحبت می‌کنیم، برای اینکه تحلیلمان کارشناسانه باشد باید آمار درستی پیرامون مسئله داشته باشیم.

نزول فرابورس؛ صعود بورس

شاخص کل بورس تهران در مبادلات با ۱۶ واحد افزایش به ۶۴ هزار و ۴۶۷ واحد رسید اما ‌شاخص فرابورس با ۳.۵ واحد کاهش در محدوده ۷۳۴ واحد قرار گرفت.

روایت آمار رسمی بورس از دلایل سقوط بازارسهام

آمارهای رسمی نشان می‌دهد سقوط بورس در یک سال اخیر با وزنه‌ای که ۴ گروه از شرکت‌ها برپای شاخص عملکرد بازارسهام بسته‌اند اتفاق افتاده است.

خودروسازان روی دنده لج

علی ابراهیمی : نبود تقاضا و تشدید رکود حاکم بر بازار خودرو در حالی زمینه کاهش قیمت خودروهای داخلی و وارداتی در حاشیه بازار را فراهم کرده که خودروسازان با اصرار به پیگیری درخواست‌هایی که برای افزایش قیمت خودرو به شورای رقابت ارائه کرده‌اند، امکان هرگونه کاهش رسمی قیمت خودرو را با توجه به افزایش نرخ ارز مبادله‌ای و افزایش هزینه تمام‌شده تولید رد می‌کنند.

قوی‌ترین موتور موشک

کالیفرنیا> آزمایش‌های ناسا که روز پنجشنبه (پنجم شهریور) به پایان رسیدند، هفتمین آزمایش‌های عملیاتی‌کردن قوی‌ترین موتور دارای سوخت مایعی به شمار می‌آیند که کپسول اوریون را در نخستین ماموریت سرنشین‌دار خود عازم فضا می‌کنند.

نهنگ عنبر : از مکس تا عشق پوسیده

همشهری آنلاین- مهدی تهرانی: کارگردان آثاری مانند کافه ستاره؛ مکس و یک عاشقانه ساده حالا با فیلمی به نام نهنگ عنبر به سینما برگشته که مهمترین امتیازش همان حواشی توقیفش بود. روندی که برای مکس هم پیش آمد. فیلمی که شش سال در توقیف بود. نهنگ عنبر نیز پس از کش و قوس فراوان سرانجام پس از چند اصلاح مجوز اکران گرفت. آخرین فیلم سامان مقدم یک اثر کمی تا قسمتی نوستالژیک و کمدی سیاه است که می‌خواهد به زور دهه‌های متفاوت زندگی یک مرد را نشان دهد...

فرار ماهیگیران ایرانی از اسارت دزدان دریایی

۵‌ ماه اسارت ماهیگیران ایرانی که در ساحل روستایی در سومالی اسیر دزدان دریایی بودند، با فرار آنها پایان یافت.

دو برابر درآمدهای مالیاتی فعلی قابل احصاء است؛ برخی مالیات واقعی نمی‌هند

همشهری آنلاین: معاون وزیر امور اقتصادی و دارایی و رئیس سازمان مالیاتی گفت که با اقتصاد فعلی دو برابر مالیاتی که اکنون گرفته می‌شود، قابل احصاء است بدون اینکه فشار مضاعف به مالیات دهندگان وارد شود، اما برخی مالیات واقعی نمی‌دهند.

رقابت ۲۴ فیلم درجشن سینمای ایران

هفدهمین جشن سینمای ایران ۲۰ شهریور در آستانه روز ملی سینما در عمارت قدیمی مسعودیه تهران برگزار می‌شود و در آن علاوه بر بزرگداشت ۳سینماگر پیشکسوت، جایزه زنده‌یاد سیف‌الله داد به علیرضا داوودنژاد، فیلمساز قدیمی و خالق آثاری چون «نیاز»، «عاشقانه» و «مرهم» تعلق می‌گیرد.

مرور دوباره تلخ و شیرین پرده نشین

۸‌ ماه پس از پایان پخش مجموعه تلویزیونی «پرده‌نشین» و استقبال مردم از این سریال دینی، انتشار خاطره رئیس پیشین سازمان صدا و سیما در فضای مجازی و واکنش تهیه‌کننده به این خاطره، بار دیگر به بحث شیوه به تصویر کشیدن روحانیت در برنامه‌های نمایشی تلویزیون دامن زد.

آینده روشن یک فیلمساز جوان

سال‌ها حضور در سر صحنه پروژه‌های سینمایی پدر، علی را از همان دوران نوجوانی به فیلمسازی علاقه‌مند کرد؛ فرزندی که خیلی زود راه خود را از پدر نامدارش رسول ملاقلی‌پور جدا کرد و ۸ سال پس از مرگ ناباورانه و ناگهانی خالق «سفر به چزابه» و «بلمی به سوی ساحل»، روی صندلی کارگردانی نشست.

جزئیات «جایزه شهید چمران» برای دانش‌آموختگان پسادکتری

همشهری آنلاین: بنیاد ملی نخبگان بر اساس آئین‌نامه «شناسایی و پشتیبانی از دانش‌آموختگان‌ برتر دانشگاهی» تسهیلات ویژه‌ای با عنوان «جایزه شهید چمران» برای دانش‌آموختگان‌ برتر دانشگاه‌ها در دوره پسادکتری اعطا می‌کند.