پنج شنبه 1 آبان 1393 | به روز شده: 11 دقیقه قبل

HAMSHAHRIONLINE

The online version of the Iranian daily Hamshahri
ISSN 1735-6393
شنبه 10 اردیبهشت 1390 - 15:17:54 | کد مطلب: 133564 چاپ

وکالت بلاعزل

مهارت‌های زندگی > جامعه - امروزه شاهد آن هستیم که مردم برای انجام معاملات زمین یا اتومبیل، آپارتمان و... مبادرت به تنظیم عقد بیع و معاملات خود در قالب عقد وکالت بلاعزل می‌کنند. بدون آنکه بخواهیم به مسائل تخصصی و فنی این موضوع بپردازیم تلاش می‌کنیم، نکات مهم و آثاری که این نوع قراردادها دارند و در آینده ممکن است مشکلاتی برای طرفین به‌وجود آورد را بررسی کنیم.

1 - وکالت، عقدی است جایز یعنی عقدی است که با مرگ هر یک از طرفین یا استعفای وکیل یا عزل وکیل توسط موکل یا با جنون وکیل و یا موکل پایان می‌یابد. برای مثال اگر کسی به دیگری وکالت دهد که اتومبیلی برای او خریداری کند به کسی که وکالت می‌دهد، موکل و به کسی که عمل خرید اتومبیل را باید انجام دهد وکیل می‌گویند. حال اگر وکیل قبل از خرید اتومبیل دیوانه شود یا فوت کند یا از انجام آن عمل استعفا دهد یا موکل او را عزل کند دیگر اجازه انجام معامله اتومبیل را نخواهد داشت.

2 - برابر قانون عقد وکالت با مرگ یا جنون وکیل یا موکل از بین می‌رود و از این حیث فرقی میان عقد وکالت بلاعزل یا عقد وکالت ساده نیست پس اگر شخصی آپارتمانی را با آقای (‌ب) با سند عادی قولنامه کند و در قولنامه قید شود که خریدار از جانب آقای فروشنده وکیل است که پس از انجام تشریفات محضری و اداری به دفترخانه مراجعه و رسما آپارتمان را به نام خود منتقل کند و به‌اصطلاح خریدار وکالت بلاعزل از فروشنده داشته باشد اما در این حین فروشنده فوت کند جهت انتقال رسمی آپارتمان، دیگر آن وکالت فاقد اثر است و این ورثه فروشنده هستند که باید آپارتمان را منتقل کنند و اگر از انجام این عمل خودداری کنند آن موقع خریدار ناگزیر به طرح دعوی علیه آنان و مراجعه به دادگستری است. لذا اگر عقد وکالت در ضمن عقد بیع یا هر عقد لازم دیگری مانند عقد ازدواج و... به‌صورت شرط قید شود بقای این وکالت تا وقتی است که طرفین مبتلا به جنون نشده یا فوت نکرده باشند.

3 - برابر قانون موکل هر وقت که بخواهد می‌تواند وکیل خود را عزل کند اما طرفین می‌توانند بلاعزل بودن وکیل را در قرارداد شرط کنند. حال این سؤال پیش می‌آید که آیا موکل می‌تواند خودش عمل وکالت را انجام دهد یا اینکه این حق فقط منحصر به وکیل است که در پاسخ باید گفت که بلاعزل بودن وکیل مانع انجام عمل مورد وکالت توسط موکل نخواهد بود.

اگر شخصی به دیگری وکالت بلاعزل دهد که تلفن او را بفروشد ولی خودش آن را به دیگری بفروشد آیا عمل موکل صحیح است ؟

بله زیرا انجام مورد وکالت به وسیله شخص موکل منع قانونی ندارد و موکل می‌تواند همان کاری را که به دیگری وکالت داده خودش انجام دهد. اما باید توجه داشت که اگر فروشنده مالی را به دیگری بفروشد و در ضمن عقد بیع خریدار وکیل بلاعزل فروشنده جهت انتقال رسمی مال مورد معامله به‌خودش باشد ولی فروشنده که در اینجا موکل است مبادرت به انتقال آن مال به شخص ثالثی کند این عمل او جرم و فروش مال غیرمحسوب می‌شود. از این‌رو هنگامی که می‌گوییم انجام مورد وکالت به وسیله شخص موکل بلااشکال است به موضوعاتی برمی‌گردد که با حقوق وکیل در تعارض نباشد. در مثال بالا وکیل مالک مال هم بوده و موکل نمی‌تواند با انجام مورد وکالت توسط خودش لطمه‌ای به حقوق وکیل وارد کند.

آیا می‌توان شرط کرد که وکالت پس از فوت یا جنون باقی بماند؟

فرض کنیم کسی در بانک وام سپرده‌گذاری می‌کند تا پس از مدتی از مزایای وام برخوردار شود. هنگام سررسید وام شرایط مالی او به‌نحوی است که دیگر نیازی به آن مبلغ ندارد یا اینکه به لحاظ نیاز به وجه نقد می‌خواهد این امتیاز خود را بفروشد.اصولا بانک‌ها کسی را که صاحب امتیاز است می‌شناسد و وام به او تعلق می‌گیرد نه خریدار وام.

از این‌رو می‌بینیم که فروشنده وام با خریدار سند وکالت نیز تنظیم می‌کند تا پس از مستهلک شدن وام و پرداخت اصل و سود آن خریدار دچار مشکل نشود یا اینکه شخصی خانه‌ای را که دارای وام مسکن است خریداری می‌کند و چون سند به نام بانک و در رهن است و از طرفی اقساط تماماً پرداخت نشده خریدار از فروشنده وکالت بلاعزل می‌گیرد. حال سؤال اینجاست که با توجه به قوانین ما که وکالت بلاعزل با فوت وکیل یاموکل از بین می‌رود می‌توان شرط کرد که وکالت پس از فوت باقی بماند. در این خصوص باید گفت که وکالت یا عدم‌عزل وکیل اگر ضمن عقد لازمی شرط شود اثر آن پایبندی وکیل و موکل به عقد وکالت یا از بین بردن حق فسخ آنان است. طبیعت وکالت همان طور که گفتیم آن است که با فوت طرفین منحل می‌شود (عقد جایز) و این طبیعت و ماهیت عقد، غیرقابل تغییر است؛حتی اگر طرفین چنین شرطی را در عقد بیاورند که عقد وکالت با فوت طرفین منحل نشود.

انتخاب سردبیر

برندهای صادراتی را حمایت کنیم

مرتضی سلطانی: تجلی یک اقتصاد پویا و پایدار، بدون تردید در گرو ایجاد اقتصادی درون‌زا و برون‌گراست.

بانک‌ها ۳‌ سال برای ترک بنگاه‌داری مهلت گرفتند

شورای پول و اعتبار ۳سال فرصت در اختیار بانک‌ها قرار داده تا بنگاه‌های غیربانکی خود را واگذار کنند، درحالی‌که غلامرضا تاجگردون، عضو ناظر مجلس در شورای پول و اعتبار در پاسخ به این پرسش که دولت آیا گزارش جدیدی در این زمینه ارائه کرده است؟

باتری‌ای‌ که در ۲ دقیقه شارژ می‌شود

سنگاپور> پژوهشگر‌های دانشگاه نانیانگ سنگاپور گونه‌ای از باتری‌های تیتانیومی ساخته‌اند که فقط در ۲ دقیقه بیش از ۷۰ درصد شارژ می‌شود.

دستبند یافتن کودک گمشده

سئول> ‌ از این پس والدین می‌توانند با یک دستبند ۵دلاری محل کودک گمشده خود را پیدا کنند.

دستفروشی با پورشه

شائوژینگ> ‌ جوانی اهل چین با یک خودروی پورشه هر روز در یکی از خیابان‌های شهر شائوژینگ این کشور بساط دستفروشی پهن کرده و به کسب و کار می‌پردازد.

نسل جدید کوله‌پشتی

لندن> ‌ مهندس پیشین یک شرکت بریتــــانیــــایی کوله‌پشتی‌ای طراحی کرده است که بدون نیاز به باز کردن آن از پشت، می‌توان به محتویات داخل آن دست پیدا کرد.

عربستان، از گردن‌زدن در خیابان تا سرکوب مخالفان

جلاد شمشیر به‌دست در ردای سفید، با یک حرکت، سر محکوم را می‌برد و بلافاصله از او فاصله می‌گیرد تا مبادا لباسش به خون آغشته شود.

کشمکش جامعه جهانی با آمریکا بر سر کنترل اینترنت

محمد کرباسی : نوزدهمین کنفرانس سران مختار که بزرگ‌ترین نشست سازمان ملل با حضور مقام‌های ارشد ارتباطات کشورهای جهان به‌حساب می‌آید امسال در شهر بوسان کره‌جنوبی شاهد کشمکش با آمریکا بر سر یک مسئله جدی و مهم جهان است؛ مدیریت و کنترل اینترنت.

فولاد با یک گل ذوب‌آهن را شکست داد

همشهری‌آنلاین: دیدار ذوب‌آهن و فولاد با برتری تیم اهوازی به پایان رسید.

جدیدترین دستاوردهای نیروی زمینی سپاه پاسداران رونمایی شد

همشهری آنلاین: نمایشگاه آخرین دستاوردهای آموزشی نیروی زمینی سپاه صبح امروز با رونمایی از تیربار "حامی"، دوربین حرارتی و هدف‌یاب لیزری، نارنجک‌انداز اتوماتیک NA۴۰ و نارنجک‌انداز ۴۰ میلیمتری "رولور" افتتاح شد.

فولاد با یک گل ذوب‌آهن را شکست داد

همشهری‌آنلاین: دیدار ذوب‌آهن و فولاد با برتری تیم اهوازی به پایان رسید.

راه‌آهن یک - سپاهان صفر/ شکست دوباره شاگردان فرکی

همشهری‌آنلاین: تیم فوتبال راه‌آهن تهران با یک گل سپاهان اصفهان را شکست داد.

برنامه‌های قرارگاه پدافند هوایی به مناسبت هفته پدافند غیر عامل

همشهری آنلاین: در آستانه هفته پدافند غیر عامل برنامه های قرارگاه پدافند هوایی خاتم الانبیاء(ص)به مناسبت این هفته اعلام شد.

ملوان یک - نفت تهران یک/ تقسیم امتیازها در انزلی

همشهری‌آنلاین: دیدار تیم‌های ملوان بندر انزلی و نفت تهران با تساوی به پایان رسید.

اعتراف شاهزاده سعودی به تامین مالی تروریست‌ها

همشهری آنلاین: ولید بن طلال شاهزاده سعودی ضمن اعتراف به تامین بودجه گروه‌های تروریستی از جمله داعش از سوی مقام‌های سعودی، مدعی شد که عربستان هم اکنون روند کمک رسانی به تروریست‌ها را متوقف کرده است.

پیشرفته‌ترین کارخانه باتری‌سازی جهان با انرژی باد و خورشید

همشهری آنلاین: تمامی انرژی مورد نیاز بزرگ‌ترین کارخانه باتری‌سازی جهان به طور کامل از انرژی‌های تجدیدپذیر خورشید و باد تأمین می‌شود.

انقلابی در خانه‌سازی در کشورهای فقیر با فناوری چاپ‌ سه‌بعدی

همشهری آنلاین: محققان ایتالیایی چاپگر سه‌بعدی قابل حملی را طراحی کرده‌اند که از مواد طبیعی مانند گل یا خاک رس برای ساخت خانه استفاده می‌کند.

ندری و علیزاده در جودو نقره گرفتند و عابد برنز گرفت

همشهری آنلاین: در ادامه رقابت‌های جودوی نابینایان و کم بینایان، حامد علیزاده و حمزه ندری نقره‌ای شدند، محمد عابد برنز گرفت.