همشهری آنلاین – آرش نهاوندی: چاقی همچنین در کشور ما در حال تبدیل شدن به پدیدهای عام، خطرناک و فراگیر است؛ به گفته رئیس مرکز تحقیقات چاقی ایران، همه گروههای سنی تحت تاثیر چاقی هستند؛ به طوری که حدود ۱۶ درصد کودکان و نوجوانان و حدود ۶۰ درصد افراد بالغ به چاقی و اضافه وزن دچار شدهاند. نگرانی در مورد چاقی تنها مربوط به ظاهر نیست. این مربوط به ریسک، سکوت، ثبات و با نحوه عملکرد بدن عمیقا گره خورده است.
سه برابر شدن آمار چاقی
زمانی چاقی چندان جدی گرفته نمیشد. اما این پدیده امروزه، در مرکز بیماریهای اصلی که سلامت فرد را تهدید میکند قرار دارد. چربی ، دور کمر، مضرترین چربی است. این چربی خطر ابتلا به دیابت، بیماریهای قلبی، کلسترول بالا و بله، حتی خود فشار خون بالا را افزایش میدهد.
در عین حال، دادههای جهانی از فدراسیون جهانی چاقی، روند نگرانکنندهای را نشان میدهد: میزان چاقی در ۱۵ سال دو برابر و در ۳۰ سال اخیر در سراسر دنیا سه برابر شده است.
این دیگر یک مشکل تدریجی نیست که بتوان برای حل آن زمان زیادی را در نظر گرفت. بحران چاقی در حال شتاب گرفتن است. چاقی به تنهایی عمل نمیکند. بیسروصدا سایر بیماریها را تشدید میکند و کنترل آنها را دشوارتر میسازد.
چرا سبک زندگی مدرن در حال تغییر است؟
زندگی مدرن شهری امروزی نحوه غذا خوردن، حرکت و استراحت مردم را تغییر دادهاند. اغلب مردم در شهرهای بزرگ به دنبال غذاهای ارزانتر و سریعتر هستند. ارزانتر و سریعتر به هیچ وجه به معنای غذای سالم نیست. این غذاها اغلب پر از چربی، شکر و نمک هستند. علاوه بر این مشکلات بیشتری در شهرهای بزرگ ایجاد شده حرکت شهروندان کاهش یافته و صفحه نمایشها جایگزین پلهها شدهاند. مشکل فقط انتخاب غذا نیست. بلکه دسترسی، محیط و عاداتی است که در طول زمان ایجاد میشوند.
سازمان بهداشت جهانی بر این نکته تاکید دارد که تقریبا نیمی از جمعیت جهان فعالیت بدنی کافی ندارند. کودکان نیز در این چرخه گرفتار هستند. مطالعه جهانی بار بیماریها (۲۰۱۷) بیش از ۱۴.۴ میلیون کودک چاق را در هند تخمین زده است. حرکت کمتر و غذای پرکالری، افزایش وزن را آسانتر و سریعتر کرده است.
تکامل درمان چاقی
تغییر سبک زندگی هم برای پیشگیری و هم برای درمان چاقی همچنان در اولویت قرار دارد. وعدههای غذایی متعادل، فعالیت منظم و خواب هنوز پایه و اساس را تشکیل میدهند. اما برای بسیاری، به ویژه با چاقی شدید، این ممکن است کافی نباشد.
علم پزشکی پیشرفت کرده. روشهای مقابله با چاقی مانند گاسترکتومی اسلیو و بای پس معده اکنون ایمنتر و دقیقتر هستند. اینها راهحلهای زیبایی نیستند. آنها نحوه تنظیم گرسنگی و متابولیسم بدن را تغییر میدهند. نتایج این عملهای جراحی فقط مربوط به وزن نیستند. آنها نشاندهنده بهبود متابولیک عمیقتری هستند.
ابزار قدرتمند پیشگیری
پیشگیری در بیمارستان شروع نمیشود. در زندگی روزمره آغاز میشود. الگوهای کوچک مهم هستند. پیادهروی به جای نشستن. خوردن غذای واقعی به جای تنقلات فرآوری شده. کنترل زمان استفاده از صفحه نمایش. اینها گامهای بزرگی نیستند، اما ثبات بلندمدت ایجاد میکنند. آگاهی عمومی نیز به همان اندازه مهم است. وقتی چاقی زود تشخیص داده شود، اقدامات درمانی زودتر انجام میشوند.
بیشتر بخوانید: