همشهری آنلاین - مریم شیرافکن : التهاب بخشی طبیعی از سیستم دفاعی بدن است، اما وقتی التهاب برای مدت طولانی ادامه پیدا کند، میتواند با مشکلات مختلفی از جمله بیماریهای التهابی و دردهای مفصلی ارتباط داشته باشد. پژوهشها نشان میدهند کورکومین، ترکیب فعال زردچوبه، به دلیل خواص ضدالتهابی و آنتیاکسیدانی خود میتواند در مدیریت برخی از این شرایط مفید باشد.
کورکومین چگونه با التهاب مقابله میکند؟
یکی از مهمترین اثرات احتمالی کورکومین، تأثیر آن بر مسیرهای مولکولی مرتبط با التهاب است.
مهار یکی از کلیدهای اصلی التهاب
کورکومین میتواند روی مجموعه پروتئینی NF-κB اثر بگذارد؛ مسیری که در فعال شدن التهاب نقش مهمی دارد. فعال شدن این مسیر باعث افزایش تولید برخی مواد التهابی مانند TNF-α، اینترلوکین-۱ بتا و اینترلوکین-۶ میشود.
بنابراین، مهار این مسیر میتواند به کاهش فعالیتهای التهابی در بافتهای بدن کمک کند.
تأثیر زردچوبه بر آنزیمهای التهابی
کورکومین همچنین میتواند فعالیت برخی آنزیمهای مرتبط با التهاب از جمله COX-۲، LOX و iNOS را کاهش دهد. فعالیت بیش از حد این آنزیمها با برخی بیماریهای التهابی ارتباط دارد.
به همین دلیل، کورکومین ممکن است در مدیریت مشکلاتی مانند التهاب و درد مفاصل و آرتروز نیز نقش داشته باشد.
آیا زردچوبه میتواند شاخص التهاب خون را کاهش دهد؟
یکی دیگر از موارد مورد توجه پژوهشگران، تأثیر کورکومین بر پروتئین واکنشگر C یا CRP است.
CRP در کبد تولید میشود و زمانی که التهاب در بدن افزایش پیدا میکند، سطح آن نیز میتواند بالا برود. به همین دلیل، آزمایش CRP یکی از شاخصهایی است که برای بررسی التهاب مورد استفاده قرار میگیرد.
بر اساس مطالعاتی که در متن منبع به آنها اشاره شده، مصرف روزانه حداکثر هزار میلیگرم کورکومین برای دستکم ۱۰ هفته در برخی افراد مبتلا به بیماریهای التهابی مزمن با کاهش قابل توجه CRP همراه بوده است.
زردچوبه و مقابله با استرس اکسیداتیو
خاصیت ضدالتهابی زردچوبه تنها دلیل توجه به این ادویه نیست. کورکومین خاصیت آنتیاکسیدانی نیز دارد و میتواند به خنثی کردن رادیکالهای آزاد و تقویت برخی آنزیمهای آنتیاکسیدانی بدن کمک کند.
استرس اکسیداتیو میتواند به سلولها آسیب برساند و یکی از عوامل مؤثر در التهاب و برخی بیماریهای مزمن باشد. بنابراین، فعالیت آنتیاکسیدانی کورکومین ممکن است از سلولها در برابر این آسیبها محافظت کند.
آیا مصرف روزانه زردچوبه عوارض دارد؟
زردچوبه در مقادیر معمول غذایی معمولاً قابل تحمل است، اما مصرف مکملهای آن میتواند در برخی افراد عوارض ایجاد کند.
شایعترین عوارض گزارششده شامل موارد زیر است:
- تهوع
- استفراغ
- رفلاکس و سوزش معده
- ناراحتی گوارشی
- اسهال
- یبوست
در موارد نادر، مکملهای زردچوبه با آسیب کبدی نیز ارتباط داشتهاند؛ بهویژه در دوزهای بالا یا در محصولاتی که ممکن است آلوده یا بیکیفیت باشند. همچنین زردچوبه میتواند میزان اگزالات ادرار را افزایش دهد و در افراد مستعد، احتمال تشکیل سنگ کلیه را بالا ببرد.
چه مقدار کورکومین کافی است؟
برای تعیین یک دوز ایدهآل نمیتوان یک عدد ثابت برای همه افراد ارائه کرد؛ زیرا مکملهای مختلف مقدار متفاوتی کورکومین دارند و جذب این ماده در بدن نیز بهطور طبیعی پایین است.
در منبع، محدوده عمومی صفر تا ۳ میلیگرم کورکومین به ازای هر کیلوگرم وزن بدن در روز بهعنوان محدودهای که معمولاً ایمن در نظر گرفته میشود، ذکر شده است. با این حال، برخی مطالعات از دوزهای بالاتر نیز استفاده کردهاند. بنابراین نباید دوزهای پژوهشی را بدون مشورت متخصص بهعنوان دوز مصرفی روزانه در نظر گرفت.
چه کسانی نباید خودسرانه مکمل زردچوبه مصرف کنند؟
اگرچه زردچوبه یک ادویه طبیعی است، اما «طبیعی بودن» به معنای بیخطر بودن مکمل آن برای همه افراد نیست.
افرادی که باردار یا شیرده هستند و همچنین افراد مبتلا به برخی سرطانها، سنگ صفرا یا سنگ کلیه باید پیش از مصرف مکمل زردچوبه با پزشک مشورت کنند.
همچنین اگر داروی رقیقکننده خون یا داروهای دیابت مصرف میکنید، مصرف مکمل کورکومین بدون نظر پزشک توصیه نمیشود. کورکومین میتواند بر انعقاد خون اثر بگذارد و همچنین قند خون را کاهش دهد؛ بنابراین ممکن است اثر برخی داروها را تشدید کند.
زردچوبه بهتنهایی معجزه نمیکند
اگر هدفتان کاهش التهاب مزمن است، نباید تمام امید خود را به یک ادویه یا مکمل معطوف کنید.
الگوی غذایی سالم و کمفرآوریشده، فعالیت بدنی منظم، مدیریت استرس و خواب کافی، همگی در کنترل التهاب و حفظ سلامت عمومی بدن اهمیت دارند. زردچوبه میتواند بخشی از این سبک زندگی باشد، اما جایگزین آن نیست.
چگونه جذب کورکومین را بیشتر کنیم؟
یکی از مشکلات کورکومین، جذب نسبتاً ضعیف آن در بدن است. برخی مکملها برای افزایش جذب، کورکومین را همراه پیپرین، ترکیب فعال فلفل سیاه، ارائه میکنند.
همچنین از آنجا که کورکومین محلول در چربی است، مصرف آن همراه یک وعده غذایی حاوی چربی میتواند به جذب بهتر آن کمک کند.
جمعبندی
زردچوبه و ترکیب فعال آن، کورکومین، به دلیل اثرات ضدالتهابی و آنتیاکسیدانی مورد توجه قرار گرفتهاند. شواهد موجود نشان میدهد کورکومین میتواند بر مسیرهای التهابی، برخی آنزیمهای مرتبط با التهاب و شاخصهایی مانند CRP اثر بگذارد و احتمالاً در مدیریت بعضی مشکلات التهابی، از جمله آرتروز، نقش داشته باشد.
با این حال، کورکومین درمان معجزهآسا نیست و مصرف مکمل آن برای همه افراد مناسب نیست. اگر قصد دارید مکمل زردچوبه را بهطور منظم مصرف کنید، بهخصوص در صورت مصرف دارو یا داشتن بیماری زمینهای، بهتر است ابتدا با پزشک یا متخصص تغذیه مشورت کنید.
منبع : https://www.eatingwell.com/