همشهری آنلاین - مریم شیرافکن: اگر بین یک لیوان چای شیرین و یک بطری نوشابه مردد هستید، شاید تصور کنید چای انتخاب سالمتری است؛ اما وقتی صحبت از قند خون میشود، ماجرا کمی متفاوت است. هر دو نوشیدنی میتوانند قند خون را بهسرعت بالا ببرند و مصرف مکررشان در طول زمان به سلامت متابولیک آسیب بزند.
چای شیرین؛ سالم به نظر میرسد، اما...
چای بهخودیخود نوشیدنی کمکالری و بدون قند است. مشکل از جایی شروع میشود که مقدار زیادی شکر به آن اضافه میکنیم.
یک لیوان متوسط چای شیرین، بسته به مقدار شکر، میتواند حدود ۳۹ گرم قند داشته باشد؛ یعنی نزدیک به ۱۰ قاشق چایخوری شکر.
از آنجا که قند موجود در نوشیدنی خیلی سریع جذب میشود، چای شیرین میتواند باعث افزایش سریع قند خون و به دنبال آن افزایش ترشح انسولین شود.
نکته مهم این است که «چای» بودن نوشیدنی، آن را از اثرات قند اضافهشده مصون نمیکند.
نوشابه؛ معمولاً قند بیشتری دارد
نوشابههای معمولی نیز مقدار قابلتوجهی قند دارند و بعضی انواع آن حتی از چای شیرین هم شیرینترند.
برای مثال، یک نوشابه کولا در اندازه متوسط میتواند حدود ۵۱ گرم قند افزوده داشته باشد؛ یعنی بیش از ۱۲ قاشق چایخوری شکر. بعضی نوشابههای طعمدار حتی میتوانند به حدود ۶۸ گرم قند برسند.
به همین دلیل، از نظر مقدار قند، بسیاری از نوشابههای معمولی وضعیت نامطلوبتری نسبت به چای شیرین دارند.
پس کدامیک بدتر است؟
پاسخ ساده این است: هیچکدام انتخاب مناسبی برای کنترل قند خون نیستند.
با این حال، میزان قند موجود در نوشیدنی اهمیت دارد و بسیاری از نوشابههای معمولی قند بیشتری نسبت به چای شیرین دارند.
مشکل اصلی هر دو نوشیدنی این است که قند را به شکل مایع وارد بدن میکنند. نوشیدنیهای شیرین معمولاً بسیار سریع مصرف میشوند و برخلاف یک وعده غذایی حاوی فیبر، پروتئین و چربی، نمیتوانند سرعت جذب قند را به همان شکل کاهش دهند.
مصرف مکرر نوشیدنیهای پرقند نیز با افزایش خطر مشکلات متابولیک، از جمله دیابت نوع ۲، ارتباط دارد.
یک راه ساده برای کم کردن قند چای
اگر عادت دارید چای شیرین بخورید، لازم نیست یکشبه آن را کاملاً کنار بگذارید.
یکی از روشهای ساده این است که مقدار شکر را بهتدریج کاهش دهید. حتی میتوانید ابتدا چای شیرین را با چای بدون شکر مخلوط کنید؛ مثلاً نصف لیوان چای شیرین و نصف لیوان چای ساده.
به این ترتیب، ذائقه بهمرور به طعم کمشیرینتر عادت میکند.
نوشابه رژیمی چطور؟
نوشابههای رژیمی و بدون قند، برخلاف نوشابههای معمولی، معمولاً قند و کالری بسیار کمی دارند و بنابراین افزایش قند خون ناشی از خود نوشیدنی بسیار کمتر است.
با این حال، این به معنی آن نیست که نوشابه رژیمی باید جایگزین دائمی آب شود. برای مصرف روزمره، آب، آب گازدار و چای بدون شکر انتخابهای سادهتری هستند.
بهترین نوشیدنی برای قند خون چیست؟
اگر هدفتان کنترل بهتر قند خون است، آب همچنان بهترین انتخاب است.
برای طعم دادن به آب میتوانید از لیمو، نعناع، خیار یا تکههای میوه استفاده کنید.
چای و قهوه بدون شکر نیز گزینههای مناسبی هستند. اگر حذف کامل شیرینی برایتان سخت است، کاهش تدریجی مقدار شکر میتواند شروع خوبی باشد.
کلام آخر
چای شیرین سالمتر از چیزی نیست که به نظر میرسد. اگر مقدار زیادی شکر به آن اضافه شود، میتواند تقریباً به اندازه یک نوشیدنی شیرین دیگر قند وارد بدن کند.
از طرف دیگر، بسیاری از نوشابههای معمولی حتی قند بیشتری دارند.
بنابراین اگر انتخاب شما فقط بین این دو باشد، مقدار قند موجود در نوشیدنی تعیینکنندهتر از اسم آن است.
اما برای کنترل قند خون، انتخاب بهتر این است:
آب و چای بدون شکر > نوشیدنی کمقند یا بدون قند > چای شیرین و نوشابه معمولی
منبع : eatingwell