تجمع پلاک‌های چربی مسدودکننده شریان‌ها عامل اصلی ایجاد بیماری‌های قلبی-عروقی است، اما آیا راهی وجود دارد که مانع از تجمع این پلاک‌ها شد؟

به گزارش همشهری آنلاین پلاک‌های چربی زمانی شکل می‌گیرند که کلسترول در دیواره شریان‌ها رسوب کند. بدن برای مقابله با این تجمع، گلبول‌های سفید خون را به محل می‌فرستد تا کلسترول را مهار کنند، اما این واکنش باعث التهاب می‌شود. در ادامه، سلول‌های دیواره رگ تکثیر شده و لایه‌ای نازک روی پلاک تشکیل می‌دهند. مشکل اصلی زمانی آغاز می‌شود که زیر این لایه، پلاکی نرم و ناپایدار باقی بماند.

افزایش ناگهانی فشار خون یا استرس می‌تواند به این پوشش فشار وارد کند و باعث پارگی آن شود. بدن این پارگی را مانند یک زخم تلقی می‌کند و برای ترمیم، لخته خون می‌سازد. اگر لخته مسیر جریان خون را ببندد، حمله قلبی رخ می‌دهد. بسیاری از سکته‌های قلبی شدید دقیقا به دلیل پارگی همین پلاک‌های نرم اتفاق می‌افتند.

در مقابل، برخی پلاک‌ها به‌تدریج بزرگ می‌شوند و پوششی ضخیم و فیبری پیدا می‌کنند که مقاومت بیشتری در برابر پارگی دارد. با این حال، همین پلاک‌ها نیز می‌توانند جریان خون را محدود کرده و موجب آنژین صدری یا درد قفسه سینه شوند.

این در حالی است که حذف کامل پلاک‌ها ممکن نیست، اما می‌توان با دارو و اصلاح سبک زندگی آنها را کوچک‌تر و پایدارتر کرد. پزشکان معمولا تلاش می‌کنند میزان کلسترول موجود در پلاک را کاهش دهند تا احتمال پارگی آن کمتر شود.

داروهای استاتینی مانند آتورواستاتین و رزوواستاتین با کاهش تولید کلسترول در کبد، به کنترل کلسترول بد یا LDL کمک می‌کنند و پوشش پلاک‌ها را مقاوم‌تر می‌سازند. تغییرات سبک زندگی هم پلاک‌ها را کوچک می‌کنند که شامل موارد زیر است:

رژیم غذایی مدیترانه‌ای:‌ پیروی از الگوی غذایی به سبک مدیترانه‌ای می‌تواند خطر بیماری قلبی را تا 30٪ کاهش دهد. این رژیم غذایی سرشار از روغن زیتون، میوه‌ها، سبزیجات، لوبیا، آجیل و دانه‌ها است و مقدار متوسطی ماهی، مرغ و لبنیات مصرف می‌کند. گوشت قرمز و غذاهای فرآوری شده به حداقل می‌رسد.

ترک سیگار: سیگار کشیدن به پوشش شریان‌ها آسیب می‌رساند. ترک آن می‌تواند به افزایش سطح لیپوپروتئین با چگالی بالا یا اچ‌دی‌ال (HDL) کمک کند. اچ‌دی‌ال - که اغلب به عنوان کلسترول «خوب» شناخته می‌شود - کلسترول را به کبد منتقل می‌کند تا از طریق صفرا از بدن خارج شود.

ورزش:‌ ورزش هوازی می‌تواند سطح اچ‌دی‌ال را افزایش دهد، فشار خون را کاهش دهد، چربی بدن را بسوزاند و سطح قند خون را پایین بیاورد. ورزش همراه با کاهش وزن همچنین می‌تواند سطح کلسترول ال‌دی‌ال را کاهش دهد. حداقل ۱۵۰ دقیقه در هفته ورزش با شدت متوسط (که در آن سریع‌تر نفس می‌کشید و ضربان قلب شما افزایش می‌یابد، اما همچنان می‌توانید به مکالمه خود ادامه دهید) را هدف قرار دهید.

منبع: همشهری آنلاین