به گزارش همشهری آنلاین، با فرا رسیدن ایام اربعین حسینی و حضور میلیونها زائر در مسیرهای پیادهروی، حفظ سلامت جسمی به یکی از مهمترین اولویتهای این سفر معنوی تبدیل شده است و گرمای هوا، پیادهروی طولانی و از دست رفتن آب و املاح بدن، خطر گرمازدگی را افزایش میدهد؛ از این رو رعایت توصیههای بهداشتی، تغذیه مناسب و مصرف منظم مایعات نقش مهمی در پیشگیری از عوارض ناشی از گرما و حفظ سلامت زائران دارد.
مصرف منظم آب؛ تشنگی معیار مناسبی نیست
زائران منتظر احساس تشنگی نمانند، زیرا زمانی که فرد احساس تشنگی میکند، بدن بخشی از آب مورد نیاز خود را از دست داده است و نوشیدن آب به صورت جرعهجرعه و در فواصل زمانی منظم، بهترین راه برای حفظ تعادل مایعات بدن است.
در شرایطی که تعریق زیاد باشد، مصرف نوشیدنیهای حاوی املاح مانند محلولهای خوراکی جبرانکننده الکترولیت یا دوغ کمنمک و کمچرب (در صورت اطمینان از سلامت و نگهداری مناسب) میتواند به جبران سدیم و پتاسیم از دست رفته کمک کند. همچنین آبمیوههای طبیعی و رقیقشده یا شربتهای خانگی کمشیرین نیز گزینههای مناسبی برای تأمین بخشی از مایعات بدن هستند.
در مقابل، مصرف نوشابههای گازدار، نوشیدنیهای بسیار شیرین، نوشیدنیهای انرژیزا و مصرف بیش از حد چای و قهوه توصیه نمیشود، زیرا ممکن است موجب افزایش دفع مایعات بدن یا تشدید احساس تشنگی شوند.
خوراکیهای مناسب در مسیر پیادهروی
یکی از مهمترین توصیهها انتخاب غذاهای سبک، سالم و زودهضم است. غذاهای چرب، سرخشده و بسیار پرادویه، هضم دشوارتری دارند و ممکن است در هوای گرم موجب احساس سنگینی، تهوع یا مشکلات گوارشی شوند.
زائران بهتر است در طول مسیر از خوراکیهایی مانند میوههای تازه از جمله هندوانه، خربزه، طالبی، پرتقال، سیب، انگور و موز استفاده کنند. این میوهها علاوه بر تأمین بخشی از آب مورد نیاز بدن، حاوی ویتامینها و مواد معدنی مفیدی هستند که به حفظ انرژی کمک میکنند.
مصرف خرما، کشمش، انجیر خشک، مغزهایی مانند بادام و پسته بدون نمک، بیسکویت ساده، نان و پنیر، سبزیجات تازه و ماست نیز میتواند میانوعده مناسبی برای زائران باشد، البته نگهداری صحیح مواد غذایی، بهویژه لبنیات و غذاهای فسادپذیر، اهمیت زیادی دارد و باید از مصرف مواد غذایی که مدت طولانی در هوای گرم ماندهاند خودداری شود.
زمان مناسب برای پیادهروی و استراحت
زائران تا حد امکان پیادهروی خود را به ساعات اولیه صبح، عصر و شب موکول کنند و در ساعات میانی روز که شدت تابش خورشید بیشتر است، بهتر است در موکبها یا مکانهای سرپوشیده و سایهدار استراحت کنند و استراحتهای کوتاه اما منظم، از خستگی مفرط و افزایش دمای بدن جلوگیری میکند و توان جسمی زائران را برای ادامه مسیر حفظ خواهد کرد.
پوشش مناسب، سپری در برابر گرمای هوا
انتخاب لباس مناسب یکی دیگر از عوامل مؤثر در پیشگیری از گرمازدگی است و پوشیدن لباسهای نخی، سبک، گشاد و با رنگ روشن به گردش بهتر هوا و کاهش جذب گرمای خورشید کمک میکند و همچنین استفاده از کلاه لبهدار، چتر، عینک آفتابی و کرم ضدآفتاب میتواند از آسیب ناشی از تابش مستقیم نور خورشید جلوگیری کند. کفش مناسب و جوراب نخی نیز از بروز آسیبهای پوستی و تاول در طول مسیر پیشگیری خواهد کرد.
گرمازدگی یکی از فوریتهای پزشکی محسوب میشود و در صورت بیتوجهی میتواند عوارض جدی به همراه داشته باشد و از مهمترین علائم آن میتوان به سردرد، سرگیجه، ضعف شدید، تهوع، استفراغ، گرفتگی عضلات، افزایش دمای بدن، تشنگی شدید، تپش قلب، اختلال در هوشیاری و در موارد شدید بیهوشی اشاره کرد.
در صورت مشاهده این علائم، فرد باید بلافاصله به محیطی خنک منتقل شود، لباسهای اضافی او باز شود، از کمپرس آب خنک برای کاهش دمای بدن استفاده شود و در صورت هوشیاری، مایعات خنک اما نه یخ، به او داده شود و اگر علائم شدید باشد یا فرد دچار کاهش سطح هوشیاری شود، باید در سریعترین زمان ممکن به مراکز درمانی مراجعه شود.
سالمندان، کودکان و بیماران؛ گروههای پرخطر
سالمندان، کودکان، زنان باردار و افراد مبتلا به بیماریهای قلبی، دیابت، فشار خون، بیماریهای کلیوی و تنفسی بیش از دیگران در معرض خطر گرمازدگی قرار دارند و این افراد باید زمان پیادهروی خود را محدودتر کرده، دفعات استراحت را افزایش دهند و مصرف مایعات را با دقت بیشتری دنبال کنند.
با توجه به گرمای هوا، رعایت بهداشت مواد غذایی اهمیت دوچندان دارد و زائران باید از مصرف غذاهای مانده، لبنیات غیرپاستوریزه، آب و یخ غیربهداشتی و خوراکیهایی که در شرایط نامناسب نگهداری شدهاند خودداری کنند و شستوشوی دستها قبل از صرف غذا، استفاده از آب آشامیدنی سالم و نگهداری صحیح مواد غذایی از مهمترین اقداماتی است که میتواند از بروز بیماریهای گوارشی در طول سفر جلوگیری کند.