ترامپ در حالی از آغاز یک جنگ اقتصادی بی‌سابقه علیه ایران سخن می‌گوید که واکنش مقام‌های ارشد ایران، نشان می‌دهد تهران ادعاهایی از این دست را نه یک ابتکار تازه، بلکه «تغییر ابزار آمریکا» پس از ناکامی در میدان نظامی ارزیابی می‌کند.

همشهری آنلاین – گروه سیاسی: بر این اساس هم بود که محسن رضایی، دبیر شورای‌عالی امنیت‌ملی در تازه‌ترین گفت‌وگوی رسانه‌ای خود، جنگ آینده را متفاوت از جنگ تحمیلی سوم ارزیابی و تاکید کرد با تکامل در راهبردهای دفاعی – سیاسی ایران، در موضوع «اداره شیوه جنگ» تغییراتی ایجاد خواهد شد.

ازسوی دیگر دیگر مقام‌های ارشد ایران نیز طی روزهای اخیر در واکنش به تهدیدها و ادعاهای اقتصادی رئیس‌جمهور آمریکا، یک «پیام مشترک» را به طرف مقابل منتقل کرد؛ اینکه فشار اقتصادی قرار نیست ایران را به «نقطه تسلیم» برساند؛ بلکه واشنگتن با ورود به این مرحله، وارد میدان تازه‌ای شده‌است که تهران نیز برای مقابله با آن، ابزارها و راهبردهای هزینه‌ساز خود را دارد. در چنین شرایطی مواضع اخیر دبیر شورای‌عالی امنیت ملی دربردارنده نکات راهبردی ویژه‌ای است که در ادامه به مهم‌ترین محورهای آن اشاره می‌شود.

۱

مرحله دوم جنگ نظامی

  • گزاره: جنگ اقتصادی ادامه همان جنگ نظامی است، نه یک پرونده مستقل اقتصادی.
  • نکات ویژه:
  • آمریکایی‌ها کاملا از حملات نظامی ناامید شدند.
  • آنها خیال می‌کنند با محاصره اقتصادی به اقدام‌های نظامی کمک کنند.
  • نتانیاهو به ترامپ قول داده اگر ایران را ۶ ماه محاصره اقتصادی کنی، تسلیم می‌شود.
  • دنیا فهمیده هارت و پورت‌های ترامپ خالی‌بندی است.
  • ترامپ تنهاست و به محتاج کمک‌های ناتو و متحدانش شده‌است.
  • اگر ترامپ بخواهد کارهایی بکند، زلزله‌وار مقابله به مثل می‌کنیم.

۲

هشدار درباره پاسخ‌های راهبردی ایران

  • گزاره: ایران، تحریم را از فشار یک‌طرفه به هزینه متقابل تبدیل می‌کند.
  • محورها:
  • به همه کشورهای اطراف می‌گوییم در جنگ اقتصادی با آمریکا شریک نشوند، وگرنه آنها را دشمن تلقی می‌کنیم.
  • اگر کشورهای اطراف در جنگ اقتصادی با آمریکایی‌ها همراهی کنند، یک قطره نفت از خلیج‌فارس و تنگه‌هرمز بیرون نخواهد رفت.
  • مسیرهای دیگری که نفت از خلیج‌فارس صادر می‌شود را نیز هدف قرار می‌دهیم.
  • هرکسی وارد شود، ما آن کشور را دشمن می‌دانیم؛ اول مذاکره می‌کنیم که این کار را نکنند و اگر ادامه دهند، آن کشور را هدف قرار می‌دهیم.
  • ما فعلا تنگه‌هرمز را بسته‌ایم و با نفت خلیج‌فارس کاری نداریم.
  • تاکنون به هیچ منافع اقتصادی آمریکا حمله نکرده‌ایم.
  • ما با یک شیب عاقلانه و منطقی حرکت می‌کنیم و امیدواریم آمریکایی‌ها شرارت را تمام کنند.

۳

تحول سیاسی - دفاعی

  • گزاره: تحول سیاسی - دفاعی راهبردی در شیوه جنگ ازسوی ایران
  • محورها:
  • در راهبردهای دفاعی ایران تکامل رخ داده است.
  • این راهبردها از جنگ تحمیلی دوم به‌صورت دائم درحال تکامل دفاعی - سیاسی است.
  • پس از چند بار مذاکره و بدعهدی آمریکایی‌ها، باید در رفتار دیپلماتیک ایران با جهان اصلاحاتی انجام شود.
  • همه تجارب یک سال گذشته را حتما در نبرد آینده به کار خواهیم گرفت.
  • جنگ آینده متفاوت از جنگ تحمیلی سوم خواهد شد.
  • در مسئله اداره شیوه جنگ تغییراتی خواهیم داد.

۴

ابزار راهبردی تنگه هرمز

  • گزاره: تنگه هرمز به مثابه مرکز ثقل راهبرد اقتصادی ایران
  • محور:
  • تنگه هرمز از نگاه ایران همچنان بسته است.
  • بازگشایی تنگه هرمز به تغییر رفتار آمریکا و اجرای تعهداتش بستگی دارد.
  • بیش از ۵۰ درصد سواحل خلیج‌فارس برای ایران است و این ما هستیم که باید تنگه‌هرمز را مدیریت کنیم.
  • پیام‌های ویژه:
  1. تنگه‌هرمز، اهرم راهبردی پاسخ ایران به «محاصره اقتصادی» است.
  2. در صورت تشدید جنگ اقتصادی، صادرات نفت از خلیج‌فارس متوقف خواهد شد.
  • مسیرهای جایگزین صادرات نفت از نظر ایران از محاسبات امنیتی خارج نیست.

۵

بحران در نظم امنیتی جهان

  • گزاره: حمله به ایران، به یک بحران در نظم امنیتی جهان تبدیل شده‌است.
  • محورها:
  • حماقت حمله به ایران، اشتیاق مردم جهان به بمب اتم را بیشتر کرد.
  • ترامپ به‌جای امنیت هسته‌ای، ناامنی هسته‌ای ایجاد کرده‌است.
  • ایران همه پادمان‌های بین‌المللی را پذیرفته، عمل کرده و عضو ان. پی. تی شده و به بازرسی‌ها تن داده است.
  • ایران تنها کشوری است که در تعهد به مقررات انرژی هسته ای از همه کشورها جلوتر است.
  • جهان پس از تجاوز نظامی آمریکا به ایران، دید اگر بمب اتم داشته باشد از صدها F-۳۵ موثرتر است.

۶

افزایش ریسک تجارت جهانی

  • گزاره: حمله به ایران، ریسک لجستیک تجارت جهانی را بالا برده است
  • محورها:
  • آمریکایی‌ها فکر می‌کردند می‌توانند جنگ با ایران را چند روزه تمام کنند و کل نفت و گاز ایران و منطقه را به دست آورند.
  • حدود هزار و ۲۰۰نفتکش بی‌خاصیت شده‌اند.
  • تقریبا بالای ۱۵ درصد ناوگان جهانی از رده تجارت خارج شده‌اند.
  • هزینه حمل‌ونقل نفتکش‌ها بیشتر شده‌است.

۷

رصد تحرکات دشمن

  • گزاره: ایران برای یک جنگ همه‌جانبه آماده است.
  • محورها:
  • ما دیپلماسی را میدان مبارزه می‌دانیم.
  • به آمریکا توصیه می‌کنیم نیرو اضافه نکنند که اگر اضافه کنند، ما می‌زنیم.
  • هر جلسه‌ای که با ضدانقلاب بگذارند، ما می‌زنیم.
  • اکنون حملات ما هدف دار است.
  • جنگ اقتصادی را خنثی خواهیم کرد.
  • آمریکا گوشه دیوار است یا باید به ما تعهدهایی بدهند یا از کنج دیوار درآیند و دست و پا بزنند که اوضاع بدتر می‌شود.

۸

پاسخ مردمی به جنگ اقتصادی

  • گزاره: جنگ اقتصادی، جنگ علیه جامعه است و پاسخ هم باید مردمی باشد.
  • محورها:
  • جوانان ایرانی وارد اقتصاد شوند.
  • هر محله می‌تواند پایگاه موشکی جنگ اقتصادی باشد.
  • در حال تهیه سند امنیت اقتصادی کشور در دبیرخانه شورای‌عالی امنیت ملی هستیم.
  • هدف این است که کسب‌وکارها و بخش‌خصوصی با اطمینان و بدون دغدغه از فعالیت خود، مسیر اقتصادی کشور را دنبال کنند.

یک نقشه راه راهبردی

  • ارزیابی تحلیلی مواضع اخیر دبیر شورای‌عالی امنیت ملی، نشان‌دهنده یک نقشه راهبردی واحد است:

نخست؛ تشخیص

  • نتیجه جنگ نظامی آمریکا علیه ایران، ناکامی در دستیابی به اهداف

دوم؛ تغییر ابزار

  • انتقال فشار به ایران از میدان نبرد نظامی به اقتصاد و آغاز جنگ اقتصادی

سوم؛ پاسخ ایران

  • راهبرد سه وجهی ایران: خنثی‌سازی تحریم‌ها، فروش نفت و فعال‌سازی ظرفیت داخلی

چهارم؛ بازدارندگی

  • افزایش هزینه برای آمریکا و کشورهای مشارکت‌کننده در محاصره اقتصادی علیه ایران

پنجم؛ اهرم انرژی

  • اهرم‌های چندگانه ایران برای مواجهه با جنگ اقتصادی: تنگه هرمز، خلیج فارس و امنیت انرژی در جهان

ششم؛ بسیج ظرفیت‌های داخلی

  • لانچرهای جنگ اقتصادی: به میدان آمدن جوانان، فعال شدن روزافزون بخش خصوصی و رونق کسب‌وکارها

هفتم؛ دیپلماسی

  • تحول در رویکردهای دیپلماسی: مذاکره همراه با مطالبه تعهد و تضمین

هشتم؛ بازدارندگی نهایی

  • نتیجه اقدام آمریکا برای تشدید تنش‌ها؛ پاسخ متقابل و تغییر قواعد بازی

پاسخ یکپارچه به لفاظی‌های تکراری

به‌دنبال تهدیدها و ادعاهای اخیر رئیس‌جمهور آمریکا درباره آغاز جنگ اقتصادی، مقام‌های ارشد ایران با پاسخ‌های محکم به دونالد ترامپ واکنش نشان دادند.

ملت تسلیم ناپذیر ایران

مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور:

  • هیچ قدرتی نمی‌تواند ملت ایران را وادار به تسلیم کند. در مقابل جنگ تمام‌عیاری که دشمن ازنظر اقتصادی ایجاد کرده، باید مانند جنگ نظامی همه در صحنه باشیم.

پیام‌هایی از کشورهای همسایه

محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس:

  • پیام‌های متعددی از کشورهای همسایه درباره شکل‌دهی به ترتیبات امنیتی و همکاری‌های اقتصادی جدید در منطقه دریافت کرده‌ایم. آمریکا امنیت متحدانش را چنان به خطر انداخته که آنها برای لحظه‌ای، تمام هستی خود را در خطر دیدند.

جنگ ترکیبی دشمن

غلامحسین محسنی‌اژه‌ای، رئیس قوه‌قضاییه:

  • دشمن جنگ ترکیبی همه‌جانبه‌ای را به مردم و نظام تحمیل کرده است و ما در این جنگ ترکیبی هم بر دشمن فائق می‌آییم.

الگوی موفق وحدت ملی

محمدرضا عارف، معاون اول رئیس‌جمهور:

  • همان‌گونه که در دو جنگ تحمیلی اخیر با اتکا به انسجام و وحدت ملی دشمن را شکست دادیم، در جنگ اقتصادی نیز بر آن غلبه می‌کنیم.

همان داستان همیشگی

سید عباس عراقچی، وزیر امورخارجه:

  • این فیلم را قبلاً دیده‌ایم؛ همان داستان همیشگی، فقط با قلدرهای متفاوت. این فیلم هم محکوم به شکست است.

اقدامی ازسر استیصال

حسین طائب، رئیس سازمان بسیج مستضعفین:

  • لفاظی‌های امروز ترامپ ازسر استیصال است. نظرسنجی‌های داخلی آمریکا نیز نشان می‌دهد بخش زیادی از مردم این کشور، جنگ با ایران را اشتباه می‌دانند.

آمادگی برای همه سناریوها

سردار حسین محبی، سخنگوی سپاه‌پاسداران:

  • بارها اعلام کرده‌ایم برای هر اقدام خصمانه دشمن سناریو داریم؛ برای دفع آثار سوء جنگ اقتصادی دشمن سناریو داریم و به‌راحتی ارتباط اقتصادی با کشورها برقرار می‌کنیم؛ هیچ نگرانی در زمینه اقتصادی نیست.

زنگ خطر جهانی

اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه:

  • اعلام تحریم‌های اقتصادی جدید آمریکا علیه ایران، بسیار فراتر از ادامهٔ «جنگ اقتصادی» و به منزله تلاش برای اعمال حاکمیت فراسرزمینی آمریکا بر کلیه دولت‌های مستقل عضو سازمان ملل است.

اسم شکست بعدی آمریکا

کاظم غریب‌آبادی، معاون وزیر امورخارجه:

  • جنگ نظامی نتیجه نداد، حالا اسم شکست بعدی را «جنگ اقتصادی» گذاشته‌اند. مشکل، محاسبات غلطی است که هربار برای پوشاندنش، مجبور می‌شوند شکست بزرگ‌تری برای خودشان بسازند.
منبع: روزنامه همشهری