بازار تهران با تیمچه‌ها، سراها، دالان‌ها، سوق‌ها، حجره‌ها و بازارچه‌هایش، تاریخ شفاهی و داستان‌های جالبی دارند. در این گزارش با بخش‌های مختلف و ساختار پیچیده بازار تهران آشنا می‌شویم که نامی آشنا در زمینه اقتصادی، تاریخی و فرهنگی است.

همشهری آنلاین- ابوذر چهل امیرانی: بازار بزرگ تهران از جنوب به خیابان مولوی، از غرب به گلوبندک، از شمال به پامنار و از شرق به آبمنگل و کوثر محدود ‌می‌شود و همه‌روزه هزاران نفر برای خرید به اینجا می‌آیند.این داد و ستد در بخش‌های مختلف بازار یعنی بیش از ۱۴۰سرا، ۸۰پاساژ، چند تیمچه، ۲دالان و هزاران حجره انجام می‌شود که با برخی از آنها و محل قرارگیری‌شان آشنا می‌شوید. 

سرای دلگشا

سرای «وزیر نظام» در خیابان پانزده‌خرداد، روبه‌روی میدان ارگ قرار دارد. به‌دلیل عبور آب شاه از این سرا که از میدان توپخانه جاری بود، سبب ایجاد هوایی خوش شده و به دلگشا معروف شد.

سرای امیر

از شمال به بازار خیاط‌ها، از غرب به بازار کفاش‌ها و از شرق به بازار مسجد زید راه دارد. حجره‌های این سرا که امیرکبیر بنا کرد، در حال حاضر به فروش پارچه اختصاص دارد.

تیمچه حاجب‌الدوله

این تیمچه در کنار مسجد امام قرار دارد و از قدیمی‌ترین ساختمان‌های بازار است. بسیاری از زوج‌های جوان برای خرید جهیزیه به این بازار مراجعه می‌کنند چون کالاهای متنوع دارد.

تیمچه مهدیه

در نزدیکی سبزه‌میدان و ابتدای بازار کفاش‌ها قرار دارد. برخی معتقدند که تیمچه مهدیه، قدیمی‌ترین تیمچه بازار است که با معماری گنبدی خود، زیبایی خاصی به بازار تهران بخشیده است.

تیمچه اکبریان

ساختمان این تیمچه را به‌صورت قرینه ساخته‌اند. داخل بازارچه عودلاجان، مقابل کوچه حکیم قرار دارد که ۲سالن در شمال و جنوب و حجره‌هایی در دو طرف دارد.

تیمچه قیصریه

از مهم‌ترین تیمچه‌های بازار تهران است. ورودی شمالی تیمچه در راسته اصلی بازار مسگرها و ورودی جنوبی آن سرایی با همین نام بوده که امروزه مسدود است.

سرای چهار بازار

سرای «چهار بازار» با قدمت ۲۰۰ساله در شرق چهارسوق بزرگ قرار دارد و به بازارهای چهارسوق بزرگ، مسگرها و کوچه گونی‌فروش‌ها منتهی می‌شود. این سرا اکنون انبار ادویه‌‎جات است.

تیمچه صدریه

این تیمچه در بازار چهارسوق (بین چهارسوق بزرگ و کوچک) قرار دارد. پوشش آن آجرکاری و مرکز فروش پارچه است.

چهار سوق

در خیابان پانزده‌خرداد قرار دارد و یکی از بخش‌های قدیمی بازار بزرگ تهران محسوب می‌شود. این مرکز بسیار ارزشمند و مهم، جزء آثار ملی به‌شمار می‌رود.

بازار حضرتی

‌ حدود ۵۰۰سال پیش محور اتصال تهران قدیم به جاده ابریشم و یکی از ۲راسته اولیه بازار تهران بوده که از طریق بازار بزازها به سبزه میدان منتهی می‌شود.

بازار بین‌الحرمین

از بازارهای اصلی به‌شمار ‌می‌رود که در آن نوشت‌افزار به‌فروش می‌رسد. در دوران محمدشاه قاجار به‌وجود آمده و به دستور او به بازار تهران اضافه شد.

بازار زرگرها

قدیمی‌ترین بازار طلا و جواهر کشور است که در خیابان پانزده‌خرداد، نرسیده به سبزه‌میدان قرار دارد. از طلای سفید گرفته تا طلای زرد و کالاهای زینتی در این بازار پیدا می‌شود.

بازار عودلاجان 

در اواخر دوران صفویه ساخته شد و رونق خود را از همان زمان تاکنون حفظ کرده است‌. چهارسوق‌ها و معماری بسیار زیبای آن، رنگ و بوی تاریخ تهران قدیم را دارد.

بازار بزازها

دومین راسته قدیمی بازار تهران است که از خیابان پانزده‌‎خرداد شروع می‌شود و تا نزدیکی خیابان مولوی ادامه دارد. محل عرضه انواع پارچه است و سقف آجری و شیروانی دارد.

بازار کفاش‌ها

یادگار برجا مانده از دوران امیرکبیر است که از سبزه‌میدان تا غرب و کوچه کبابی‌ها امتداد دارد. البته برای خرید کفش به اینجا نروید چون بیشتر مغازه‌دارها تغییر شغل داده‌اند.