گذر تاریخی کمرزرین اصفهان پس از ثبت ملی و تبدیل شدن به نخستین سایت‌موزه باز شهری ایران، در مرحله کاوش‌های فصل دوم و سوم است. کاوش‌هایی که تکمیل آن به آزادسازی و تملک شماری از پلاک‌های موجود در این محدوده بستگی دارد.

به گزارش همشهری آنلاین، به گفته معاون میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان اصفهان حدود ۹۰ درصد از پلاک‌ها از سوی شهرداری اصفهان تملک شده و به زودی شاهد راه‌اندازی ادامه این سایت موزه خواهیم بود.

نخستین سایت موزه باز باستان‌شناسی کشور

کمرزرین در قلب بافت تاریخی اصفهان و پیرامون مسجد جامع عتیق قرار دارد. اهمیت این محوطه زمانی بیشتر شد که در جریان عملیات عمرانی برای ساماندهی گذر کمرزرین در اواخر سال ۱۴۰۲، کشف بقایای تاریخی در زیر زمین ادامه عملیات عمرانی را متوقف و کاوش‌های باستان‌شناسی را آغاز کرد. بررسی‌های باستان‌شناسی نشان داد لایه‌های تاریخی کمر زرین از دوره‌های پیش از اسلام تا دوره اسلامی و قاجار است. فصل نخست کاوش باستان‌شناسی نیز تا عمق ۷ متری زمین با کشف بیش از ۵۰ هزار قطعه سفال، تنبوشه‌های بزرگ سفالین، بقایای یک عبادتکده، کوره پخت سفال، تعدادی کارگاه صنعتی و مجموعه‌ای از معابر و گذرهای تاریخی به پایان رسید. خرداد ۱۴۰۵، این محوطه از حدفاصل بازار طلای خورشید تا سرای مرغی، به‌عنوان نخستین سایت‌موزه باز باستان‌شناسی شهری ایران به بهره‌برداری رسید و مرداد ۱۴۰۵ ثبت ملی شد.

تکمیل فازهای دوم و سوم در انتظار آزادسازی املاک

معاون میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی اصفهان، در گفت‌وگو با همشهری آنلاین درباره آخرین وضعیت کاوش‌ها اظهار کرد که فاز دوم در قالب طرح و برنامه مصوب دنبال می‌شود و قرار است این محدوده برای همیشه به‌عنوان بخشی از میراث فرهنگی و تاریخی شهر حفظ شود.

روح‌الله سیدالعسگری، درباره فازهای دوم و سوم کمرزرین گفت: روبه‌روی محدوده‌ای که فاز دوم و سوم کاوش در حال انجام است، املاکی است که شهرداری اصفهان بخشی حدود ۹۰ درصد آن را تملک کرده‌است و قرار است با آزادسازی این محدوده که بخش‌هایی از املاک آن در دهه‌های ۱۳۴۰ و ۱۳۵۰ ساخته شدند، امکان ادامه کاوش‌های باستان‌شناسی در فازهای دوم و سوم فراهم شود.
به گفته سیدالعسگری، پس از آزادسازی کامل املاک، فازهای دوم و سوم نیز در قالب یک سایت یکپارچه ساماندهی خواهند شد و با توجه به اختلاف سطح میان فاز اول و فازهای دوم و سوم، طرحی برای اتصال این بخش‌ها به یکدیگر نیز در حال برنامه‌ریزی است.

کمرزرین؛ حلقه اتصال با مسجد جامع اصفهان

قرار گرفتن فازهای بعدی کمرزرین در مقابل مسجد جامع اصفهان، یکی از مهم‌ترین دلایل اهمیت گردشگری این محدوده است. سیدالعسگری معتقد است در حالی که نمونه مشابه این محوطه باستانی در محدوده کشور شناسایی نشده‌است، این محوطه می‌تواند به یک جاذبه گردشگری مستقل تبدیل شود و در کنار مسجد جامع، به بافت تاریخی شهر متصل شود. اکنون بخش نخست کمرزرین به روی عموم باز است و شهروندان اصفهانی و برخی مسافران از آن بازدید می‌کنند. او ابراز امیدواری کرد با رونق دوباره گردشگری و بازگشت شرایط آرام، قرار گرفتن سایت‌موزه کمرزرین در مجاورت مسجد جامع اصفهان، زمینه استقبال بیشتر گردشگران داخلی و خارجی از این محوطه را فراهم کند.

کمر زرین در زمان کاوش