به گزارش همشهری آنلاین، به نقل از فرادید: این جزیره که در نگاه اول فقط تودهای سنگی در میان آب به نظر میرسد، نوعی «کرانوگ» است؛ یعنی جزیرهای مصنوعی که انسانهای دوران باستان آن را در دریاچهها میساختند. پژوهشگران اکنون باور دارند این کرانوگ بین سالهای ۳۵۰۰ تا ۳۳۰۰ پیش از میلاد ساخته شده است.
بررسیها نشان میدهد مردم عصر نوسنگی ابتدا پایهای دایرهایشکل از چوب با قطر حدود ۲۳ متر در آب کمعمق ساختند. سپس روی آن را با شاخهها و پوشش گیاهی انباشتند و بعدها لایهای سنگی نیز به آن افزوده شد. در گذشته، یک گذرگاه سنگی این جزیره را به ساحل متصل میکرد تا رفتوآمد آسانتر شود، اما امروزه این مسیر زیر آب پنهان شده است.
چوبهایی که بستر جزیره را در زیر آب ساختهاند
این کشف زمانی انجام شد که باستانشناسان دانشگاه ساوتهمپتون و دانشگاه ریدینگ در سال ۲۰۲۱ تصمیم گرفتند جزیره بینام لوخ بورگاستایل را بررسی کنند. پیشتر، تکههای چوبی که زیر سطح سنگی دیده میشدند، بقایای سازههایی عادی تصور میشدند، اما تحقیقات جدید نشان داد کل جزیره خود یک بنای مصنوعی باستانی است.
باستانشناسان در آبهای اطراف این جزیره صدها قطعه سفال نوسنگی پیدا کردهاند؛ بقایای کوزهها و کاسههایی که مردم باستان از آنها استفاده میکردند. جالب اینکه برخی از این سفالها هنوز آثار مواد غذایی را در خود حفظ کردهاند.
همین یافتهها باعث شده پژوهشگران احتمال دهند این جزیره محل گردهمایی، آشپزی و برگزاری ضیافتهای جمعی بوده است. اگر این فرضیه درست باشد، نشان میدهد حدود پنج هزار سال پیش، جوامعی بزرگ و سازمانیافته در این منطقه زندگی میکردند؛ جوامعی که توانایی ساخت چنین سازه پیچیدهای را داشتهاند.
اما موقعیت خاص کرانوگ، کار مطالعه آن را نیز دشوار کرده است. روش رایج تصویربرداری و نقشهبرداری باستانشناسی که «استریوفوتوگرامتری» نام دارد، معمولاً در خشکی یا آبهای عمیق عملکرد خوبی دارد، اما در آبهای کمعمق با مشکل مواجه میشود. گلولای، موجهای سطحی، گیاهان شناور و بازتاب نور، تصویربرداری دقیق را مختل میکنند.
برای حل این مشکل، یکی از غواصان با استفاده از دو دوربین ضدآب که در فاصله مشخصی از هم نصب شده بودند، هزاران تصویر از جزیره ثبت کرد. سپس این تصاویر بهصورت دیجیتالی به هم متصل شدند تا مدلی سهبعدی از کرانوگ، هم در زیر آب و هم بالای سطح آب، ساخته شود.
پژوهشگران معتقدند این کشف نهتنها اطلاعات تازهای درباره این کرانوگ خاص ارائه میدهد، بلکه میتواند به حل راز صدها جزیره مصنوعی مشابه در سراسر اسکاتلند نیز کمک کند؛ سازههایی که بسیاری از آنها هنوز بهدرستی مطالعه نشدهاند.