افزایش تقاضا برای خدمات فیزیوتراپی در منزل، پای افراد فاقد صلاحیت را به این حوزه باز کرده است؛ موضوعی که متخصصان در نشست خبری کنگره فیزیوتراپی ایران نسبت به پیامدهای آن، از آسیب به بیماران تا از دست رفتن زمان طلایی درمان، هشدار دادند.

به گزارش همشهری آنلاین، متخصصان فیزیوتراپی در نشست خبری ششمین کنگره بین‌المللی و سی‌وهفتمین کنگره سالانه انجمن فیزیوتراپی ایران نسبت به مداخلات افراد فاقد صلاحیت در حوزه فیزیوتراپی، به‌ویژه خدمات درمانی در منزل، هشدار دادند. استفاده نادرست از فضای مجازی و هوش مصنوعی برای انتخاب درمانگر و مشکلات بیمه‌ای فیزیوتراپیست‌ها نیز از دیگر موضوعات مطرح‌شده در این نشست بود.

ایرج عبداللهی، رئیس انجمن علمی فیزیوتراپی ایران و دبیر علمی کنگره، با اشاره به سابقه این انجمن در برگزاری رویدادهای علمی گفت: انجمن فیزیوتراپی ایران از پیشگامان برگزاری کنگره‌های علمی است و امسال سی‌وهفتمین کنگره سالانه خود را برگزار می‌کند. در این رویداد برنامه‌های علمی متنوعی پیش‌بینی شده و از میان مقالات ارسالی، با بررسی استادان ۲۰ دانشگاه علوم پزشکی، ۵۰ مقاله برای ارائه در بخش سخنرانی انتخاب شده است.

او با بیان اینکه بخش اصلی کنگره به پنل‌های تخصصی اختصاص دارد، افزود: امسال ۲۱ پنل تخصصی با حضور صاحب‌نظران رشته‌های مختلف برگزار می‌شود. متخصصان فیزیوتراپی، ارتوپدی، مغز و اعصاب، جراحی اعصاب، طب فیزیکی و توانبخشی، کاردرمانی، گفتاردرمانی، دندانپزشکی و مهندسی پزشکی در این پنل‌ها حضور خواهند داشت.

به گفته عبداللهی، ۱۰ استاد خارجی نیز از کشورهای مختلف از جمله انگلستان، آمریکا، کشورهای عربی و استرالیا به شکل آنلاین در کنگره سخنرانی خواهند کرد.

پیشگیری از بیماری‌های قلبی با فعالیت بدنی

رئیس انجمن علمی فیزیوتراپی ایران با اشاره به شعار جهانی روز فیزیوتراپی درباره پیشگیری، درمان و توانبخشی بیماری‌های قلبی و سکته‌های مغزی گفت: بیماری‌های قلبی از مهم‌ترین تهدیدکننده‌های سلامت جامعه هستند و حدود ۳۰ درصد مرگ‌ومیرها به بیماری‌های قلبی و عروقی و مغزی نسبت داده می‌شود. به همین دلیل، ارزیابی، درمان و توانبخشی بیماران قلبی از محورهای مهم کنگره امسال است.

او با تأکید بر اینکه بسیاری از بیماری‌های قلبی قابل پیشگیری هستند، افزود: عوامل زمینه‌ساز این بیماری‌ها مانند فشار خون، چربی خون، دیابت، مصرف دخانیات و آلودگی هوا تا حد زیادی با اصلاح سبک زندگی قابل کنترل‌اند.

عبداللهی نقش فیزیوتراپیست‌ها را در ترویج فعالیت بدنی و کاهش کم‌تحرکی مهم دانست و گفت: فعالیت جسمانی منظم می‌تواند در پیشگیری از بیماری‌های قلبی مؤثر باشد. افرادی که سابقه بیماری‌های قلبی، سکته یا بیماری‌های زمینه‌ای دارند نیز با انجام تمرینات مناسب می‌توانند شرایط جسمانی خود را بهبود دهند و بهتر به زندگی عادی برگردند.

او با اشاره به اهمیت توانبخشی قلبی پس از سکته یا جراحی‌های قلبی ادامه داد: بسیاری از بیماران پس از این اتفاق‌ها به دلیل نگرانی از عوارض فعالیت بدنی، از ورزش فاصله می‌گیرند و زندگی کم‌تحرکی را در پیش می‌گیرند. درحالی‌که توانبخشی قلبی با تنظیم فعالیت‌های متناسب با شرایط بیمار و در نظر گرفتن عوامل خطر، می‌تواند به‌صورت ایمن و تدریجی او را به زندگی عادی بازگرداند.

به گفته او، فیزیوتراپیست‌ها در تیم توانبخشی قلبی نقش مهمی در بهبود عملکرد جسمانی و ارتقای کیفیت زندگی بیماران دارند.

از صافی کف پا تا سکته مغزی

عبداللهی در ادامه به برخی از موضوعات علمی کنگره اشاره کرد و گفت: اختلالات مفصل فکی ـ دهانی با حضور متخصصان دندانپزشکی، پارگی شانه و رباط صلیبی در ورزشکاران و همچنین صافی کف پا از جمله موضوعات مورد بررسی در پنل‌های تخصصی امسال هستند.

او درباره صافی کف پا در کودکان توضیح داد: صافی کف پا در سنین کودکی شیوع بالایی دارد و در بسیاری از موارد با رشد کودک به‌تدریج اصلاح می‌شود. بنابراین خانواده‌ها نباید درباره این موضوع نگرانی بی‌مورد داشته باشند. با این حال، حدود ۵ تا ۱۰ درصد موارد ممکن است به درمان نیاز داشته باشند و باید از سوی متخصص بررسی شوند.

به گفته او، درمان این موارد بسته به شرایط بیمار می‌تواند شامل استفاده از کفی، کفش طبی، فیزیوتراپی و در تعداد محدودی از بیماران جراحی باشد.

رئیس انجمن علمی فیزیوتراپی ایران همچنین سکته مغزی را یکی از مهم‌ترین عوامل ایجاد ناتوانی حرکتی دانست و گفت: سالانه بیش از ۱۰۰ هزار نفر در کشور دچار سکته مغزی می‌شوند و تعداد زیادی از بیماران نیز با عوارض ناشی از آن زندگی می‌کنند. به همین دلیل، این موضوع در کنگره امسال با حضور متخصصان مرتبط بررسی خواهد شد.

او با اشاره به اهمیت شروع توانبخشی پس از تثبیت شرایط حیاتی بیمار افزود: پس از ۴۸ ساعت نخست و تثبیت علائم حیاتی، نقش توانبخشی در روند درمان پررنگ می‌شود و می‌تواند به بازگشت بیمار به زندگی عادی کمک کند.

عبداللهی درباره پارگی شانه در ورزشکاران نیز گفت: انجام ورزش‌های سنگین و کنترل‌نشده می‌تواند باعث پارگی شانه شود. این اتفاق در افراد عادی نیز به دلیل نداشتن آمادگی جسمانی و کنترل نکردن فشار تمرین رخ می‌دهد. گاهی هم آسیب قدیمی وجود دارد که با انجام یک فعالیت ورزشی نامناسب تشدید می‌شود.

او با تأکید بر ضرورت ارزیابی دقیق این بیماران بیان کرد: همه موارد پارگی شانه به جراحی نیاز ندارند. در برخی بیماران، به‌ویژه افرادی که عملکرد روزمره آنها مختل شده است، درمان‌های فیزیوتراپی، کنترل درد و مداخلات درمانی مناسب می‌تواند به بازگشت عملکرد طبیعی کمک کند. البته شرایط ورزشکاران حرفه‌ای و نیازهای عملکردی آنها باید به‌صورت جداگانه بررسی شود.

مشکلات بیمه‌ای فیزیوتراپیست‌ها

رئیس انجمن علمی فیزیوتراپی ایران در بخش دیگری از صحبت‌های خود به مشکلات بیمه‌ای این حوزه اشاره کرد و گفت: فیزیوتراپی در مقایسه با جراحی، درمان کم‌هزینه‌تری است، اما با وجود این، بسیاری از خدمات آن تحت پوشش مناسب بیمه‌ها قرار ندارند.

او ادامه داد: برخی خدمات پایه فیزیوتراپی تحت پوشش بیمه‌های پایه هستند، اما اغلب کدهای خدماتی این حوزه پوشش داده نمی‌شوند. بیمه‌های تکمیلی نیز به شکل ناقص این خدمات را پوشش می‌دهند و در پرداخت مطالبات مراکز تأخیر زیادی دارند.

عبداللهی با اشاره به تأخیر ۱۴ ماهه یکی از بیمه‌های تکمیلی در پرداخت مطالبات مراکز فیزیوتراپی گفت: این بدعهدی باعث شده برخی مراکز تمایلی به همکاری با این بیمه نداشته باشند. چنین شرایطی حتی بر همکاری مراکز تخصصی با بیمه‌های پایه نیز تأثیر می‌گذارد.

او درباره تعداد فیزیوتراپیست‌های کشور نیز اظهار کرد: در حال حاضر حدود ۹ هزار و ۶۰۰ فیزیوتراپیست در کشور فعالیت می‌کنند. نسبت فیزیوتراپیست به جمعیت در ایران حدود ۱.۲ نفر به ازای هر ۱۰ هزار نفر است، درحالی‌که استاندارد جهانی این شاخص حدود ۴ نفر است؛ البته این نسبت در مقایسه با برخی کشورهای منطقه وضعیت مناسبی دارد.

بیشتر بخوانید

کشش‌های خطرناک به نام فیزیوتراپی

ثبت‌نام ۳ هزار نفر در کنگره فیزیوتراپی

همایون آبایی، عضو هیأت مدیره انجمن علمی فیزیوتراپی ایران و دبیر اجرایی کنگره، نیز با اشاره به استقبال از این رویداد گفت: تاکنون بیش از ۳ هزار نفر برای حضور در کنگره ثبت‌نام کرده‌اند و روند ثبت‌نام همچنان افزایشی است. پیش‌بینی می‌کنیم تعداد شرکت‌کنندگان به حدود ۵ هزار نفر برسد.

او افزود: با وجود شرایط جامعه، استقبال از کنگره فراتر از پیش‌بینی‌های ما بوده است. همزمان با این رویداد، بزرگ‌ترین نمایشگاه تجهیزات فیزیوتراپی، توانبخشی و ورزشی نیز برگزار می‌شود که حدود ۱۰۰ شرکت در آن حضور خواهند داشت.

هشدار درباره فعالیت افراد فاقد صلاحیت در فیزیوتراپی منزل

آبایی یکی از محورهای مهم کنگره امسال را مسائل حقوقی و حرفه‌ای و بررسی مداخلات افراد فاقد صلاحیت در حوزه فیزیوتراپی عنوان کرد و گفت: فیزیوتراپی از جمله رشته‌هایی است که بخش قابل توجهی از خدمات آن در منزل ارائه می‌شود. با توجه به افزایش جمعیت سالمند و رشد نیاز به خدمات توانبخشی در خانه، ورود افراد فاقد صلاحیت به این حوزه می‌تواند آسیب‌های جدی برای بیماران ایجاد کند.

او با اشاره به پیگیری‌های انجمن برای جلوگیری از این مداخلات افزود: انجمن در ارتباط با مراجع ذی‌ربط، پیگیر ساماندهی این خدمات است و بستری را برای راه‌اندازی سامانه‌ای فراهم می‌کند تا افراد فعال در زمینه فیزیوتراپی در منزل در سایت انجمن ثبت شوند و مردم بتوانند صلاحیت آنها را بررسی کنند.

به گفته آبایی، آگاهی مردم در این زمینه اهمیت زیادی دارد و خانواده‌ها باید پیش از دریافت خدمات در منزل، درباره صلاحیت فرد مورد نظر اطمینان پیدا کنند.

او با اشاره به راه‌اندازی پایلوت این سامانه در تهران گفت: این سامانه در حال حاضر به شکل آزمایشی فعالیت می‌کند و قرار است ظرف یک ماه آینده توسعه پیدا کند و اطلاع‌رسانی درباره آن انجام شود.

دبیر اجرایی کنگره با تأکید بر تفاوت فعالیت افراد مجاز و غیرمجاز در حوزه درمان ادامه داد: در حوزه پزشکی نیز ممکن است قصور درمانی اتفاق بیفتد، اما این موارد از مسیرهای قانونی قابل رصد و پیگیری هستند. در مقابل، وقتی فردی فاقد صلاحیت خدمات درمانی ارائه می‌دهد، پیگیری تخلفات دشوارتر می‌شود. حتی ممکن است وجه خدمات به حساب فرد دیگری واریز شود و امکان شناسایی و پیگیری فرد اصلی وجود نداشته باشد.

او از دست رفتن زمان طلایی درمان را یکی دیگر از پیامدهای فعالیت افراد فاقد صلاحیت دانست و گفت: مداخلات غیرعلمی می‌تواند روند درمان را دشوارتر کند و فرصت مناسب برای شروع درمان تخصصی را از بیمار بگیرد.

آبایی تأکید کرد: درمان در منزل موضوعی تخصصی است و فردی که برای ارائه خدمات به خانه بیمار مراجعه می‌کند، حتماً باید فیزیوتراپیست باشد. افراد فاقد صلاحیت چگونه می‌توانند اندیکاسیون‌های درمانی و نوع خدمات مورد نیاز بیماران مختلف را تشخیص دهند؟ مردم باید در انتخاب ارائه‌دهندگان این خدمات حساسیت بیشتری داشته باشند.

انتخاب درمان و درمانگر از اینستاگرام و هوش مصنوعی خطرناک است

پرهام پارسانژاد، دبیر انجمن علمی فیزیوتراپی ایران، نیز با اشاره به تأثیر فضای مجازی و هوش مصنوعی بر تصمیم‌گیری‌های درمانی گفت: سلامت جامعه به‌شدت تحت تأثیر فضای مجازی و هوش مصنوعی قرار گرفته است. هرچند نمی‌توان از فواید این فناوری‌ها چشم‌پوشی کرد، اما انتخاب پزشک و درمانگر از طریق فضای مجازی، به‌ویژه اینستاگرام، می‌تواند خطرات جبران‌ناپذیری به دنبال داشته باشد.

او با اشاره به تبدیل تولید محتوا به یکی از دغدغه‌های فعالان حوزه پزشکی افزود: اکنون صفحه‌های معرفی پزشکان به محلی برای تولید محتوا تبدیل شده‌اند و بسیاری از آنها از ادمین‌هایی استفاده می‌کنند که آگاهی تخصصی و علمی کافی ندارند. برای بیشتر دیده شدن محتوا نیز گاهی از جملات اغراق‌آمیز و جلوه‌های تبلیغاتی استفاده می‌شود که می‌تواند بیمار را به سمت مسیرهای درمانی نادرست و غیرعلمی هدایت کند.

پارسانژاد تأکید کرد: هر آنچه در صفحه‌های اینستاگرامی منتشر می‌شود، لزوماً درست نیست. در نظام پزشکی با مواردی مواجه هستیم که بیمار به دلیل انتخاب اشتباه پزشک یا دریافت خدمات غیرعلمی، جان خود را از دست داده است.

او درباره استفاده از هوش مصنوعی برای دریافت راهنمایی‌های درمانی نیز گفت: هوش مصنوعی محل مناسبی برای پیدا کردن مسیر درمان نیست و گاهی اطلاعات و توصیه‌های اشتباه ارائه می‌دهد. اعتماد صددرصدی به این ابزار درست نیست؛ چراکه حتی توصیه به انجام یک حرکت ورزشی نامناسب می‌تواند وضعیت بیمار را بدتر کند.

کلاس‌های چند ده میلیونی با عنوان آموزش تکنسین فیزیوتراپی

دبیر انجمن علمی فیزیوتراپی ایران در بخش دیگری از صحبت‌های خود نسبت به برگزاری دوره‌های غیرمجاز آموزش فیزیوتراپی هشدار داد و گفت: جوانانی را می‌شناسیم که به دلیل نداشتن شغل، با پرداخت چند ده میلیون تومان در کلاس‌های آموزش فیزیوتراپی شرکت می‌کنند و پس از آن برای دریافت مجوز فعالیت به انجمن مراجعه می‌کنند، اما مدارک آنها مورد تأیید نیست؛ زیرا فارغ‌التحصیل رشته فیزیوتراپی از دانشگاه‌های مورد تأیید وزارت بهداشت نیستند.

او با تأکید بر اینکه دوره‌های موسوم به آموزش تکنسین فیزیوتراپی مجوز فعالیت درمانی ایجاد نمی‌کنند، افزود: مردم باید بدانند این کلاس‌ها با عنوان آموزش تکنسین فیزیوتراپی، در صورت نداشتن مجوزهای قانونی، می‌تواند مصداق کلاهبرداری باشد و صرفاً باعث هدررفت پول شرکت‌کنندگان شود.

پارسانژاد با اشاره به یک پرونده ارجاع‌شده به انجمن توضیح داد: گروهی از دانش‌آموختگان رشته‌های ورزشی در دانشگاه‌های وزارت علوم، با تبلیغات اینستاگرامی شرکتی تأسیس کرده و خدمات فیزیوتراپی در منزل ارائه می‌کردند. بیماران برای دریافت هزینه از بیمه درخواست رسید داشتند و این افراد با جعل مهر همکاران فیزیوتراپیست، رسیدهای مربوطه را صادر می‌کردند. در نهایت یکی از بیمه‌های بانکی متوجه جعلی بودن این رسیدها شد.

او ادامه داد: چگونه ممکن است فردی بدون تحصیلات دانشگاهی در رشته فیزیوتراپی، خدمات تخصصی این حوزه را ارائه کند؟ نتیجه چنین اقداماتی چیزی جز آسیب به بیمار نیست؛ به‌ویژه اینکه افراد فاقد صلاحیت حتی با نحوه کار با دستگاه‌ها و تجهیزات فیزیوتراپی نیز آشنایی ندارند.

به گفته پارسانژاد، افزایش آسیب‌های اسکلتی ـ عضلانی ناشی از سبک زندگی و کم‌تحرکی، تقاضا برای خدمات فیزیوتراپی را افزایش داده و همین موضوع بازار بزرگی برای فعالیت افراد فاقد صلاحیت ایجاد کرده است.

گفتنی است ششمین کنگره بین‌المللی و سی‌وهفتمین کنگره سالانه انجمن فیزیوتراپی ایران از ۴ تا ۶ آذر در مرکز همایش‌های برج میلاد برگزار خواهد شد.

منبع: همشهری آنلاین