به گزارش همشهری آنلاین، سخنگوی مدیریت بحران با اشاره به خطرات ناشی از استفاده غیراصولی از وسایل گازسوز در روزهای سرد سال، اظهار کرد: گاز منوکسید کربن به دلیل بی‌رنگ و بی‌بو بودن و قابل تشخیص نبودن با حواس انسانی به «قاتل خاموش» معروف است و افراد ممکن است بدون آنکه متوجه خطر شوند، دچار مسمومیت شدید شوند.
امید محترمی با بیان اینکه آمار جان‌باختگان ناشی از مسمومیت با این گاز در سال گذشته، زنگ خطری جدی برای همه خانواده‌هاست، افزود: ثبت ۸۳۰ مورد فوت در سال ۱۴۰۴ و همچنین وقوع ۱۶۷ مورد مسمومیت و ۸ مورد فوت در دو تا سه هفته اخیر سال جاری، ضرورت توجه جدی به اصول ایمنی در استفاده از وسایل گرمایشی را دوچندان می‌کند.
تهران در صدر آمار استانی
بر اساس آمار استانی اعلام شده از سوی سازمان مدیریت بحران در سال ۱۴۰۴، از مجموع ۸۳۰ جان‌باخته ناشی از گازگرفتگی، استان تهران با ۱۲۷ مورد، بیشترین آمار فوتی را به خود اختصاص داده است. پس از تهران، خراسان رضوی با ۵۹ مورد، اصفهان با ۵۸ مورد، فارس با ۵۷ مورد و آذربایجان شرقی با ۵۶ مورد در رده‌های بعدی قرار دارند.
همچنین استان مازندران با ۵۳ مورد و استان‌های البرز و آذربایجان غربی به‌ترتیب با ۵۰ و ۳۴ مورد، از دیگر استان‌های دارای آمار قابل توجه در این زمینه هستند.
در مقابل، استان‌های سیستان و بلوچستان و هرمزگان، هر یک با چهار مورد فوت، کمترین آمار ثبت‌شده را دارند. پس از آن، استان ایلام با پنج مورد و استان‌های قم و کهگیلویه و بویراحمد، هر کدام با شش مورد، در زمره استان‌های دارای کمترین آمار قرار می‌گیرند.
آن‌طور که امیدمحترمی تاکید کرد در دو سه هفته اخیر نیز از ۸ مورد فوت ثبت شده با گازگرفتگی، ۶ فوتی مربوط به استان خراسان رضوی و ۲ مورد هم کردستان است.
سخنگوی سازمان مدیریت بحران با تأکید بر اینکه این آمارها ضرورت پیشگیری و رعایت اصول ایمنی را در سراسر کشور نشان می‌دهد، تصریح کرد: توجه به وضعیت دودکش‌ها، تهویه مناسب و اطمینان از عملکرد صحیح وسایل گازسوز، از مهم‌ترین اقداماتی است که می‌تواند از وقوع حوادث جبران‌ناپذیر جلوگیری کند.
ضرورت رعایت اصول ایمنی در استفاده از وسایل گازسوز
سخنگوی مدیریت بحران با اشاره به اهمیت نصب صحیح وسایل گازسوز، گفت: برای اتصال این وسایل باید از شیلنگ‌های فشارقوی استاندارد و بست‌های فلزی محکم و سالم استفاده شود و طول شیلنگ گاز نیز نباید از یک‌ونیم متر بیشتر باشد. پس از نصب، محل اتصالات باید با کف صابون بررسی شود و استفاده از کبریت یا فندک برای تشخیص نشت گاز به‌هیچ‌وجه مجاز نیست.
محترمی ادامه داد: رنگ شعله یکی از نشانه‌های مهم عملکرد صحیح وسیله گازسوز است. شعله باید آبی، یکنواخت و پایدار باشد و مشاهده شعله زرد یا نارنجی می‌تواند نشانه احتراق نامناسب باشد؛ در چنین شرایطی باید استفاده از دستگاه متوقف و موضوع توسط متخصص بررسی شود.
او با تأکید بر ضرورت بررسی دودکش‌ها پیش از راه‌اندازی وسایل گرمایشی، اظهار کرد: مسیر دودکش باید باز و بدون انسداد باشد و از لوله‌های استاندارد و مناسب استفاده شود. به‌کارگیری لوله‌های آکاردئونی و فنری برای دودکش وسایل گازسوز به دلیل خطر نشتی و کاهش ایمنی توصیه نمی‌شود. همچنین دودکش باید به‌درستی نصب شده و کلاهک استاندارد مناسب در انتهای آن قرار داشته باشد.
به گفته این مقام مسئول، ارتفاع دودکش از سطح پشت‌بام نیز باید مطابق الزامات فنی و استانداردهای مربوط باشد. بررسی وضعیت دودکش در زمان کارکرد وسیله گرمایشی و اطمینان از تخلیه صحیح محصولات احتراق، اهمیت زیادی دارد؛ با این حال، صرف داغ بودن دودکش به‌تنهایی تضمین‌کننده ایمنی نیست و مسیر خروج گاز باید به‌صورت اصولی بررسی شود.
تهویه مناسب، شرط مهم پیشگیری از مسمومیت
سخنگوی مدیریت بحران با اشاره به اهمیت تأمین هوای مورد نیاز وسایل گازسوز، گفت: شهروندان باید از مسدود کردن کامل درزهای ضروری ورود هوا، دریچه‌های تهویه و مسیرهای تأمین هوای احتراق خودداری کنند؛ زیرا کاهش جریان هوا می‌تواند موجب احتراق ناقص و افزایش خطر تولید منوکسید کربن شود.
محترمی همچنین با اشاره به اهمیت مدیریت مصرف انرژی افزود: حفظ دمای متعادل در منازل، استفاده از پوشش گرم زمستانی و پرهیز از افزایش غیرضروری شعله وسایل گرمایشی، علاوه بر کمک به مدیریت مصرف گاز، می‌تواند در کاهش برخی خطرات ناشی از استفاده نادرست از تجهیزات گرمایشی مؤثر باشد.
سردرد و سرگیجه را جدی بگیرید
محترمی در ادامه با اشاره به علائم مسمومیت با گاز منوکسید کربن، بیان کرد: سردرد، سرگیجه، تهوع، ضعف، خواب‌آلودگی و کاهش سطح هوشیاری از جمله علائمی هستند که باید جدی گرفته شوند. در صورت مشاهده این نشانه‌ها، احتمال مسمومیت با منوکسید کربن باید مدنظر قرار گیرد.
او تأکید کرد: در صورت مشکوک بودن به مسمومیت، افراد باید بدون به خطر انداختن جان خود، از محیط آلوده خارج شوند و با نیروهای امدادی تماس بگیرند. ورود به فضای آلوده بدون تجهیزات حفاظتی مناسب می‌تواند جان افراد امدادرسان را نیز به خطر بیندازد. پس از خروج از محیط، باید با اورژانس ۱۱۵ تماس گرفته شود و در صورت نیاز به امداد و ایمن‌سازی محل، آتش‌نشانی از طریق شماره ۱۲۵ در جریان قرار گیرد.
سخنگوی مدیریت بحران خاطرنشان کرد: به افراد مسموم یا دچار کاهش سطح هوشیاری نباید آب، غذا یا داروی خوراکی داده شود. همچنین در صورت بیهوشی، باید دستورالعمل‌های اپراتور اورژانس دنبال شود و از اقدامات درمانی خودسرانه پرهیز کرد.
محترمی در پایان با تأکید بر اینکه بخش مهمی از حوادث ناشی از گازگرفتگی با رعایت اصول ایمنی قابل پیشگیری است، از شهروندان خواست پیش از استفاده مستمر از وسایل گرمایشی، وضعیت فنی تجهیزات، اتصالات گاز، دودکش‌ها و مسیرهای تهویه را بررسی کنند تا از وقوع حوادث تلخ و از دست رفتن جان هموطنان جلوگیری شود.
فیلم هشدار سخنگوی مدیریت بحران را ببینید.